Dlaczego nie powinniśmy porównywać dzieci? Psycholog zwraca uwagę na konsekwencje

Porównywanie dzieci
Porównywanie dzieci
Źródło: Tetra Images/Getty Images
Rodzice szukają wielu sposobów na motywacje swoich dzieci. Często jednym z nich jest porównywanie do starszego lub młodszego rodzeństwa. Jednak, jak się okazuje może nieść za sobą fatalne konsekwencje. Dlaczego nie warto tego robić? Opowiedziała o tym psycholog Jessica Kmieć.

To, co jest piękne i ciekawe w ludziach, to przede wszystkim ich różnorodność. Każdy z nas kształtuje się jako jednostka. Mamy własne poglądy, zachowania i doświadczenia, dzięki którym stale rozwijamy swoją osobowość. Ten proces rozpoczyna się już we wczesnym dzieciństwie, dlatego psychologowie często podkreślają istotność wpływu okresu dorastania na całe nasze życie. Rodzice i otoczenie, w którym przebywamy i poznajemy świat, mogą wnieść do niego zarówno pozytywne, jak i negatywne aspekty, jednak bez wątpienia mają wpływ na to, jak będziemy postrzegać siebie i innych w przyszłości. 

Co wpływa na rozwój dziecka?

Źródło: Dzień Dobry TVN
Jak wspomagać rozwój ruchowy malucha?
Jak wspomagać rozwój ruchowy malucha?
Bawimy się we… wspomaganie rozwoju ruchowego malucha
Bawimy się we… wspomaganie rozwoju ruchowego malucha
Wpływ tańca na rozwój dziecka
Wpływ tańca na rozwój dziecka
Jak krzyk wpływa na rozwój dziecka?
Jak krzyk wpływa na rozwój dziecka?
Zabawa lalkami – jaki ma wpływ na rozwój dziecka?
Zabawa lalkami – jaki ma wpływ na rozwój dziecka?

Bardzo ważne jest, aby rodzice pamiętali o tym, że ich pociechy budują niezależną osobowość, która kiedyś będzie miała swoje pasje, marzenia i pragnienia. Prawdziwym wyzwaniem dla rodzica jest zrozumienie, że dzieci różnią się od siebie na wielu płaszczyznach.

- U niektórych dostrzegamy, że np. szybciej zaczynają mówić, niektóre z kolei przekierowują swoją uwagę na inne aktywności, które wzbudzają w nich zainteresowanie. Krótko mówiąc, każde rozwija się we własnym tempie. Jeśli nasze dzieci rozwijają się prawidłowo, to doceńmy fakt, że te różnice świadczą o ich unikalności, niepowtarzalności - tłumaczy psycholog Jessica Kmieć. 

Dlaczego rodzice porównują swoje dzieci?

Dlaczego rodzicom zdarza się porównywać swoje dzieci? Czy mogą robić to nieświadomie? Według psycholog Jessiki Kmieć powodem tego typu zachowań może być chęć zmobilizowania dziecka do podjęcia większego wysiłku, pewnych zachowań, czynności, rozwinięcie jakiś unikalnych cech, które są postrzegane przez rodziców jako umiejętności przydatne w przyszłości. Chcą sprawić, że ich pociecha stanie się pewniejsza siebie, a ewentualna zmiana korzystnie wpłynie również na ich życie. 

Warto zdać sobie sprawę, że takie działania mogą przynieść skutki odwrotne do tych, które sobie wyobrażamy. - Notoryczne porównywanie dzieci może doprowadzić do tego, że wykształci się u niego myśl, że zostało odrzucone. Może być także przyczyną pojawienia się przekonania, że musi coś udowodnić, aby na akceptację, czy miłość zasłużyć. Porównywane dziecko będzie budować swoje poczucie własnej wartości na osiąganych sukcesach, a porażka będzie tę samoocenę obniżać - zauważa specjalistka. 

Skutki porównywania rodzeństwa

Porównywanie dzieci może wpłynąć również negatywnie na same relacje między rodzeństwem. - Niewykluczone, że nie będzie dostrzegać osiąganych przez siebie sukcesów, myśląc o nich, że „właściwie to nic wielkiego, i tak są osoby, które są znacznie "lepsze”. Tego typu porównania między rodzeństwem z pewnością mogą być przyczyną pojawienia się między nimi konfliktu lub rywalizacji, a to z kolei utrudnia zacieśnianie między nimi relacji - ostrzega. 

Jak rodzic może zareagować, gdy zauważy, że relacja między rodzeństwem ulega pogorszeniu? - Jeśli zauważamy konflikt między rodzeństwem, to pamiętajmy o tym, że to zachowanie pełni jakąś funkcję, a dziecko w ten sposób próbuje nam coś przekazać. Jeśli jako rodzice zauważamy, że ma łagodny przebieg, możemy pozwolić rodzeństwu rozwiązać go we własnym zakresie, natomiast jeśli zauważamy, że jest on coraz bardziej nasilony, to jest to moment na naszą reakcję. Przeznaczajmy czas osobno dla każdego dziecka. Kiedy dziecko czuje z naszej strony uwagę, to pozwala to na tworzenie bliskiej relacji z bratem, czy siostrą, ponieważ ma poczucie, że jest dla nas tak samo ważne. Uczmy nasze dzieci stawiania granic - tłumaczy psycholog.

- Wyjaśniajmy i omawiajmy z nimi nasze granice związane z fizycznością, zachowaniami, czy też emocjami. Dzięki temu, że będziemy reagować na konflikty między nimi, nauczymy ich, gdzie te granice się znajdują. Jeśli spędzamy wspólnie czas np. grając w gry, to pozwólmy dzieciom tworzyć jedną drużynę, taka rywalizacja między rodzicami a dziećmi może zacieśnić między nimi relację. W sytuacji, gdy konflikt już się pojawił zapytajmy dzieci, co wywołało ich złość, zdenerwowanie, nauczmy dzieci rozmawiać otwarcie o swoich emocjach, pozwólmy każdej ze stron na wypowiedzenie swojego zdania, swoich uczuć odnośnie sytuacji, która się wydarzyła, ponieważ dzięki temu mogą pielęgnować w sobie empatię i lepiej zrozumieć perspektywę rodzeństwa - podkreśla specjalistka.

Porównywanie dzieci przez jednego z rodziców

Co zrobić w sytuacji, gdy jeden z rodziców porównuje swoje dzieci, a drugi to zauważa i mu to nie odpowiada? Jak tłumaczy specjalistka warto przeprowadzić szczerą i otwartą rozmowę. - Przypomnijmy mu, że to naturalne, że dzieci się różnią między sobą, że te różnice indywidualne, które pomiędzy nimi zauważalne nie powinny być powodem do przejawiania wobec nich braku akceptacji. Dodajmy, że dzieci rozwijają się we właściwym sobie tempie i zamiast dokonywać porównań, które mogą być dla nich krzywdzące, dajmy im prawo i przestrzeń do tego, by mogły wyrażać siebie - podkreśla. 

Jak przestać faworyzować jedno z dzieci?

Jak rodzic może zmienić swoje zachowanie, aby uniknąć w przyszłości faworyzowania jednej ze swoich pociech? - W sytuacji gdy dostrzeżemy u siebie tego typu zachowania, zadajmy sobie pytanie, dlaczego to czyniliśmy. Być może wtedy zdamy sobie sprawę, że naszą intencją była chęć rozwinięcia u dziecka, zachowań, czy umiejętności, które są zgodne z naszym systemem wartości. Zastanówmy się również, czy nasze komunikaty kierowane do dzieci nie są zdominowane przez społeczne oczekiwania i swoim przykładem pokazujmy dziecku, że nawet jeśli popełniamy błędy, to są one nieodzownym elementem naszego funkcjonowania, jednak ważne jest to co z tym dalej poczniemy - radzi psycholog.   

- Dostrzegajmy mocne strony dziecka i dajmy mu przestrzeń do tego, by eksplorowało świat, który spotyka się z jego zainteresowaniami - tłumaczy. - Dodatkowo, udzielajmy dziecku informacji, aby zachęcić je do podejmowania czynności, np. „To, czego dziś uczysz się podczas lekcji matematyki, przyda Ci się w przyszłości w wielu dziedzinach życia”. Mówmy dziecku o tym, jak czujemy się w danej sytuacji, np. „Czuję spokój, kiedy wiem, że przygotowujesz się do klasówki, ponieważ to pozwoli Ci napisać sprawdzian - opowiada.

- Pokażmy dziecku, jaki jest cel wysiłku, do którego chcemy je zachęcić, a jeśli zauważamy, że jedno z rodzeństwa np. sprząta swój pokój, drugie z kolei nie, to zapytajmy je, z jakiego powodu nie chce tego robić, pokażmy mu cel tego działania, wytłumaczmy, z czego wynika nasza prośba i przedstawmy oczekiwania, zamiast konstruować komunikaty w stylu „Zobacz jak Twój brat/siostra pięknie sprząta mieszkanie, bierz z niego/niej przykład - podsumowuje psycholog Jessica Kmieć. 

Jesteśmy serwisem kobiecym i tworzymy dla Was treści związane ze stylem życia. Pamiętamy jednak o sytuacji w Ukrainie. Chcesz pomóc? Sprawdź, co możesz zrobić. Pomoc. Informacje. Porady.

Zobacz także:

Autor: Aleksandra Matczuk

Źródło zdjęcia głównego: Tetra Images/Getty Images

podziel się:

Pozostałe wiadomości

Pokazuje na zdjęciach, jak wygląda stres. "Reakcja człowieka na sytuację, która go przerasta"

Pokazuje na zdjęciach, jak wygląda stres. "Reakcja człowieka na sytuację, która go przerasta"

Pozytywki Dzień Dobry TVN za marzec 2024. Weź udział w głosowaniu

Pozytywki Dzień Dobry TVN za marzec 2024. Weź udział w głosowaniu

Dubaj pod wodą. Na lotnisku i ulicach rozegrały się dantejskie sceny

Dubaj pod wodą. Na lotnisku i ulicach rozegrały się dantejskie sceny

Co to jest socjoseksualność? "Pod spodem jest prawdopodobnie nieszczęśliwa i samotna osoba"

Co to jest socjoseksualność? "Pod spodem jest prawdopodobnie nieszczęśliwa i samotna osoba"

Łukasz Orbitowski zmierzył się z Małgorzatą Rozenek-Majdan. Co musieli zrobić? "Czujesz fizyczny ból"

Łukasz Orbitowski zmierzył się z Małgorzatą Rozenek-Majdan. Co musieli zrobić? "Czujesz fizyczny ból"

Chcesz wygładzić zmarszczki i ujędrnić skórę twarzy? Sprawdź, który kolagen zacząć suplementować
Materiał promocyjny

Chcesz wygładzić zmarszczki i ujędrnić skórę twarzy? Sprawdź, który kolagen zacząć suplementować

Zdradza sekrety córki jej ojcu. Psycholog: "To może mieć długofalowe konsekwencje"

Zdradza sekrety córki jej ojcu. Psycholog: "To może mieć długofalowe konsekwencje"

Kultowa gra powraca w nowej odsłonie. Mistrz Scrabble zdradza "najdroższe słowo"
Materiał promocyjny

Kultowa gra powraca w nowej odsłonie. Mistrz Scrabble zdradza "najdroższe słowo"

"Wymarzony Szkolny Obiad". Poznaj przepisy na dania, które pokocha każdy uczeń
Materiał promocyjny

"Wymarzony Szkolny Obiad". Poznaj przepisy na dania, które pokocha każdy uczeń

Mieszka w slumsach i marzy, by odmienić los rodziny. "Wiem, że mogę to zrobić, tańcząc w balecie"

Mieszka w slumsach i marzy, by odmienić los rodziny. "Wiem, że mogę to zrobić, tańcząc w balecie"

Małgorzata Rozenek-Majdan wskoczyła do wanny pełnej lodu: "Nie wypada tego nie zrobić"

Małgorzata Rozenek-Majdan wskoczyła do wanny pełnej lodu: "Nie wypada tego nie zrobić"

Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?
Materiał promocyjny

Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?

Jak zrobić pizzę idealną? Swój sekret zdradził uczestnikom "MasterChef Nastolatki" mistrz pizzy Valerio Valle

Jak zrobić pizzę idealną? Swój sekret zdradził uczestnikom "MasterChef Nastolatki" mistrz pizzy Valerio Valle

Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

13-osobowa rodzina Clarke jest już w Tajlandii. To nie koniec ich dalekich podróży

13-osobowa rodzina Clarke jest już w Tajlandii. To nie koniec ich dalekich podróży

Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy
Materiał promocyjny

Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy

"Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień
Materiał promocyjny

"Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień

Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

"Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

"Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

"Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

"Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
Materiał promocyjny

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego

Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego