Neurologiczne powikłania po COVID-19. "U pacjentów może rozwinąć się depresja, choroba Parkinsona i utrata pamięci"

Koronawirus a mózg
Amornrat Phuchom/Getty Images
Naukowcy z Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych ostrzegają, że COVID-19 może mieć wpływ na powikłania neurologiczne, takie jak: dezorientacja, zawroty głowy, drgawki, udar mózgu, paraliż, a nawet śpiączka. Badania z obu ośrodków były przeprowadzone niezależnie.

Koronawirus a zaburzenia neologiczne - badania brytyjskie

Według badaczy z Kolegium Uniwersyteckiego w Londynie (UCL) COVID-19 może powodować powikłania neurologiczne, m.in. udar, uszkodzenie nerwów i zapalenie mózgu. Dolegliwości te zostały stwierdzone nawet u pacjentów, którzy nie skarżyli się na poważne problemy z oddychaniem. Wnioski, do jakich doszli naukowcy, zostały opublikowane w czasopiśmie medycznym "Brain".

Musimy być czujni i zwracać uwagę na te komplikacje u osób, które zachorowały na COVID-19

- napisał jeden z autorów badań, doktor Michael Zandi, w komunikacie prasowym UCL.

Dodał także, że aby zrozumieć ewentualne długoterminowe konsekwencje neurologiczne pandemii koronawirusa, potrzebne będą badania uzupełniające.

Od kwietnia do maja 2020 r. naukowcy zbadali 43 osoby leczone w szpitalach Kolegium Uniwersyteckiego w Londynie. Pacjenci mieli od 16 do 85 lat.

Koronawirus a zaburzenia nerologiczne - badania amerykańskie

Wpływ COVID-19 na mózg człowieka badali też naukowcy ze Stanów Zjednoczonych. Do jakich wniosków doszli?

Odkrywamy, że znaczny odsetek hospitalizowanych pacjentów z COVID-19 ma różny stopień zaburzeń funkcji mózgu

- skomentował współautor pracy, znany amerykański neurolog dr Majid Fotuhi, dyrektor medyczny centrum NeuroGrow Brain Fitness Center w Północnej Wirginii.

Jego zdaniem konieczne jest monitorowanie tych pacjentów w dłuższym czasie, ponieważ u części z nich może dojść do znacznego pogorszenia zdolności poznawczych, problemów z koncentracją i uwagą, a nawet może rozwinąć się choroba Alzheimera.

Możemy wiele zrobić, by promować zdrowie mózgu u pacjentów, którzy przebyli COVID-19, ale najpierw musimy zrozumieć naturę i stopień ciężkości występujących u nich deficytów neurologicznych. Z perspektywy pacjenta podstawowe badanie MRI mózgu przed opuszczeniem szpitala jest konieczne, abyśmy mieli punkt wyjścia do oceny ich stanu i dalszej terapii

- podkreślił neurolog.

Amerykańscy badacze przypominają, że u chorych na COVID-19 pojawiają się objawy neurologiczne, takie jak dezorientacja, zawroty głowy, drgawki, udar mózgu, paraliż, a nawet śpiączka. Na temat wpływu infekcji koronawirusem SARS-CoV-2 na mózg pojawiło się sporo raportów. Badanie przeprowadzone w Wuhan w Chinach wykazało, że 45 proc. pacjentów z ciężkim COVID-19 miało wyraźne deficyty neurologiczne (czyli pogorszenie funkcji mózgu). Z badania przeprowadzonego we Francji wynika z kolei, że u 84 proc. pacjentów oddziałów intensywnej terapii (ICU) chorych na COVID-19 stwierdzono podczas badań neurologicznych nieprawidłowości, a 15 proc. tych, którzy opuścili intensywną terapię miało wciąż objawy tzw. zespołu zaburzeń wykonawczych, w tym problemy z koncentracją, podejmowaniem decyzji i kontrolą swojego zachowania.

W swojej pracy dr Fotuhi razem z kolegami z Johns Hopkins Medicine proponują podzielenie uszkodzeń neurologicznych ("NeuroCovid") u chorych na COVID-19 na trzy stadia.

  • W stadium I (NeuroCovid I) uszkodzenie spowodowane przez wirusa SARS-CoV-2 jest ograniczone do nabłonka wyściełającego jamę nosową i jamę ustną, a głównym objawem są przejściowa utrata węchu i smaku.
    • W stadium II (NeuroCovid II) wirus uruchamia gwałtowną reakcję zapalną, wymykającą się spod kontroli organizmu. Jest to określane jako burza cytokinowa, ponieważ jest konsekwencją kaskadowej produkcji i wydzielania cytokin przez komórki odporności. Burza cytokinowa rozpoczyna się w płucach i wraz z krwią dociera do innych narządów w całym ciele. Jej konsekwencją jest powstawanie zakrzepów, powodujących mikroudary lub udary mózgu.
      • W stadium III (NeuroCovid III) nasilona burza cytokinowa uszkadza barierę krew-mózg (jest to fizyczna i biochemiczna bariera ochronna między naczyniami krwionośnymi a tkanką nerwową mózgu), a w rezultacie obecne we krwi związki prozapalne i cząstki wirusa docierają do mózgu. To sprawia, że u pacjentów występują objawy neurologiczne, jak dezorientacja, drgawki, śpiączka i uszkodzenie mózgu (encefalopatia).

        Jak zaznacza dr Fotuhi, wielu pacjentów z COVID-19 może początkowo nie mieć żadnych zauważalnych objawów neurologicznych, ale w niektórych wypadkach objawy te mogą wystąpić nawet przed pojawieniem się gorączki, kaszlu, czy duszności.

        Jego zdaniem - poza badaniem MRI wykonanym przed wypisem ze szpitala - osoby, które przeszły COVID-19, powinny być monitorowane jeszcze przez kolejne miesiące pod względem zdrowia mózgu.

        Nasze doświadczenia z innymi koronawirusami sugerują, że w dłuższej perspektywie u pacjentów może rozwinąć się depresja, bezsenność, choroba Parkinsona, może pojawić się utrata pamięci czy przyspieszone starzenie mózgu

        - wyjaśnił dr Fotuhi.

        Neurolog rekomenduje, by osoby, które wracają do zdrowia po COVID-19 regularnie ćwiczyły, stosowały dietę zdrową dla serca, ograniczały ekspozycję na stres i dbały o higienę snu.

        To kluczowe sposoby na odmłodzenie mózgu i minimalizowanie negatywnych konsekwencji w przyszłości

        - zaznacza.

        Dr Fotuhi poleca też odpowiednio dobrany trening mózgu oraz program oparty o neurofeedback (specjalny trening neurologiczny prowadzony przy użyciu sprzętu komputerowego i elektrod mierzących fale mózgowe).

        Z pracy opublikowanej w 2016 r. na łamach pisma „Journal of Prevention of Alzheimer's Disease” wynika, że 84 proc. starszych osób z zaburzeniami funkcji poznawczych, które ukończyły specjalny program rehabilitacji mózgu przygotowany przez neurologa, uzyskały poprawę. Zdaniem badacza program ten może być przystosowany do osób, które mają neurologiczne powikłania COVID-19.

        WHO: Nie można wykluczyć możliwości transmisji powietrznej koronawirusa:

        >>> Zobacz także:

        Koronawirus nie daje za wygraną. Rekordowy wzrost infekcji w USA, zakażony prezydent Brazylii. Co z Europą?

        WHO: koronawirus może roznosić się przez drobne aerozole - także podczas rozmowy

        Wakacje 2020 - jak plażować w czasie koronawirusa? Wszystkie wątpliwości rozwiewa prawnik

        Autor: Iza Dorf

        Źródło: TVN Meteo/PAP

        podziel się:

        Pozostałe wiadomości

        "Pokaż nam, jak bardzo kochasz Diunę" i wygraj bilety do kina

        "Pokaż nam, jak bardzo kochasz Diunę" i wygraj bilety do kina

        Już za chwilę rozkwitnie wiosna, a wraz z nią nowa ramówka w TVN. Poznajcie emocjonujące nowe

        Już za chwilę rozkwitnie wiosna, a wraz z nią nowa ramówka w TVN. Poznajcie emocjonujące nowe

        Książę Harry poniósł druzgocącą porażkę w sądzie. Już zapowiedział apelację

        Książę Harry poniósł druzgocącą porażkę w sądzie. Już zapowiedział apelację

        Pyszne i zdrowe. Poznajcie fenomenalne sposoby na przygotowanie mięsa wieprzowego
        Materiał promocyjny

        Pyszne i zdrowe. Poznajcie fenomenalne sposoby na przygotowanie mięsa wieprzowego

        Zaczęło się od bólu gardła. Skończyło się na amputacji wszystkich kończyn

        Zaczęło się od bólu gardła. Skończyło się na amputacji wszystkich kończyn

        Bradley Cooper szczerze o ojcostwie. "Nie jestem pewien, czy bym żył, gdybym nie był tatą"

        Bradley Cooper szczerze o ojcostwie. "Nie jestem pewien, czy bym żył, gdybym nie był tatą"

        Bonding, czyli szybka i niedroga korekta uśmiechu. "Jest to plomba na zewnątrz zęba"
        Materiał promocyjny

        Bonding, czyli szybka i niedroga korekta uśmiechu. "Jest to plomba na zewnątrz zęba"

        "Odwilż" - nowy serial kryminalny w TVN. Kiedy premiera?

        "Odwilż" - nowy serial kryminalny w TVN. Kiedy premiera?

        Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"
        Materiał promocyjny

        Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"

        Indyk zamiast przynęty? Nie uwierzysz, co wędkarz złapał na haczyk

        Indyk zamiast przynęty? Nie uwierzysz, co wędkarz złapał na haczyk

        Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?
        Materiał promocyjny

        Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?

        Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"
        Materiał promocyjny

        Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"

        W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu
        Materiał promocyjny

        W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu

        Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!
        Materiał promocyjny

        Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!

        Przyjaźń wśród zwierząt. "Maddie od razu ciągnęła, żeby iść do Luny"

        Przyjaźń wśród zwierząt. "Maddie od razu ciągnęła, żeby iść do Luny"

        Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

        Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

        Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

        Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

        Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

        Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

        Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

        Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

        Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

        Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

        Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"
        Materiał promocyjny

        Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"

        Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

        Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

        Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

        Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

        Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"
        Materiał promocyjny

        Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"

        Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

        Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

        Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"
        Materiał promocyjny

        Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"

        Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

        Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

        Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?
        Materiał promocyjny

        Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?

        Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

        Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

        Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

        Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

        Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

        Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

        Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu
        Materiał promocyjny

        Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu

        Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

        Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

        Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

        Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

        "Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

        "Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

        Uczniowie w wyjątkowy sposób pożegnali szkolną sekretarkę. "Serce zostawiła w ekonomiku"

        Uczniowie w wyjątkowy sposób pożegnali szkolną sekretarkę. "Serce zostawiła w ekonomiku"

        Czterodniowy tydzień pracy w Polsce. Czy pomysł ma szansę wejść w życie?

        Czterodniowy tydzień pracy w Polsce. Czy pomysł ma szansę wejść w życie?

        Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

        Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

        Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

        Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

        E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
        Materiał promocyjny

        E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

        Rok przestępny - magiczny czy pechowy? Według niektórych może być rokiem wojny

        Rok przestępny - magiczny czy pechowy? Według niektórych może być rokiem wojny

        To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

        To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

        Partnerka Artura Szpilki była ofiarą przemocy. "Miałam nóż na gardle, dosłownie"

        Partnerka Artura Szpilki była ofiarą przemocy. "Miałam nóż na gardle, dosłownie"

        To miała być niezapomniana impreza. Zakończyła się płaczem dzieci i przyjazdem policji

        To miała być niezapomniana impreza. Zakończyła się płaczem dzieci i przyjazdem policji

        Jednego dnia został tatą 4 dzieci i stracił żonę

        Jednego dnia został tatą 4 dzieci i stracił żonę

        Tabletka "dzień po" to bomba hormonalna? Lekarz rozwiewa wątpliwości

        Tabletka "dzień po" to bomba hormonalna? Lekarz rozwiewa wątpliwości

        "The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

        "The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

        Robisz zdjęcia telefonem? W tych miejscach będzie cię to słono kosztować

        Robisz zdjęcia telefonem? W tych miejscach będzie cię to słono kosztować

        Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

        Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

        "The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

        "The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

        #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

        #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas