Praktycznie niespotykany w marketach, coraz rzadziej pojawia się również na półkach w piekarniach… Chleb pytlowy przygotowany z polskiej mąki żytniej był sycącym i smacznym posiłkiem wielu rodzin, obecnie jednak zastępują go pszenne bułki. Jeśli zależy ci na wyjątkowym smaku pieczywa, które charakteryzuje się chrupiącą, zarumienioną skórką, delikatnie kwaskowatym smakiem i wilgotnym miękiszem, możesz przygotować je w domu. Wystarczy kilka odpowiednich składników i odrobina cierpliwości, aby cieszyć się wspaniałym smakiem prawdziwego, domowego chleba pytlowego, który na długo zachowuje świeżość i nie traci swoich właściwości. A jeśli znudzi ci się podstawowy przepis, spróbuj dodać do niego ulubione składniki, np. pestki dyni lub nasiona słonecznika. Sprawdź, czym dokładnie jest chleb pytlowy i jak zrobić go krok po kroku.
Dalsza część tekstu poniżej:
Pytlowy chleb i mąka pytlowa – co to jest i skąd pochodzi?
Pytlowy chleb dobrze znany jest starszym pokoleniom. Określenie "pytlowy" dotyczy rodzaju mąki, z jakiej przygotowywano wypieki. Chleb żytni zawsze był pieczywem razowym, wypiekanym wyłącznie z jasnej mąki żytniej (do dzisiaj najczęściej używa się białej mąki żytniej typu 720 do przygotowania go). Mąka pytlowa była odmianą kilkakrotnie oczyszczoną i przesianą przez sito nazywane pytlem.
Chlebem pytlowym nazywa się chleb wypiekany na zakwasie, który rozrasta się w specjalnej formie, koszyku lub na desce i może mieć dowolny kształt. Obecnie ten wypiek najczęściej spotyka się w dobrych polskich piekarniach, rzadko jest dostępny w popularnych sieciach supermarketów.
Czy chleb pytlowy jest zdrowy?
Często mówi się, że pieczywo nie powinno być jedzone w zbyt dużych ilościach, a osoby, które dbają o linię, często starają się całkowicie wykluczyć je z diety. W rzeczywistości najważniejsze jest zwracanie uwagi na rodzaj pieczywa i składniki, z jakich został przygotowany. Chleb pytlowy przyrządza się z mąki żytniej, jest więc pieczywem razowym, bogatym w węglowodany złożone, które powinny być jednym z podstawowych źródeł energii dostarczanej organizmowi w ciągu dnia. Nie należy zatem obawiać się spożywania pieczywa ani całkowicie z niego rezygnować. Chleb pytlowy może okazać się niezdrowy tylko w tym przypadku, gdy spożywa się go w zbyt dużych ilościach.
Chleb pytlowy: sprawdzony przepis krok po kroku
Poniższy przepis można wzbogacić o ulubione dodatki, takie jak świeże lub suszone zioła, pestki słonecznika, mak, sezam, siemię lniane, orzechy włoskie lub laskowe. Warto wypróbować podstawowy przepis, a później modyfikować go według własnych preferencji. Domowej roboty pieczywo smakuje znacznie lepiej niż ten ze sklepu. Poniższy przepis pozwala na zrobienie jednego bochenka chleba pytlowego w foremce o wymiarach około 10 × 30 cm.
Składniki na zaczyn:
- 80 g aktywnego zakwasu żytniego,
- 260 g mąki żytniej typu 720,
- 200 ml wody o temperaturze pokojowej.
Przygotowanie zaczynu:
- Składniki dokładnie wymieszaj w misce.
- Całość szczelnie przykryj ściereczką i odstaw na kilkanaście godzin (zazwyczaj ok. 12–15).
Składniki na ciasto chlebowe:
- gotowy zaczyn,
- 330 g mąki żytniej 720,
- 250 ml ciepłej wody,
- łyżeczka soli.
Przygotowanie ciasta chlebowego do wypieku:
- Wszystkie suche składniki na ciasto chlebowe dokładnie wymieszaj w misce. Użyj do tego drewnianej łyżki.
- Stopniowo wlewaj wodę i mieszaj ciasto, cały czas kontrolując jego gęstość. Masa powinna być delikatna i miękka, jednak niezbyt rzadka.
- Formę do ciasta wysmaruj olejem i oprósz mąką.
- Przełóż gotowe ciasto chlebowe do formy i odstaw do wyrośnięcia.
- Kiedy ciasto urośnie (może to trwać nawet do 5 godzin), przełóż formę do nagrzanego do 240℃ piekarnika i piecz przez około 15 minut. Po tym czasie zmniejsz temperaturę do 190℃ i piecz chleb przez kolejne 30 minut.
- Gotowy chleb wyciągnij i ostudź. Możesz zjeść go od razu, jednak najlepszy smak i aromat pieczywo zyskuje dopiero po upływie doby.
Pieczywo pytlowe w sklepach – na co zwracać uwagę?
Jeśli zależy ci na dobrej jakości chlebie pytlowym, zawsze zwracaj uwagę na jego skład podany na etykiecie. W piekarniach pieczywo dość często sprzedawane jest bez odpowiedniego oznaczenia, nic nie stoi jednak na przeszkodzie, żeby zapytać sprzedawcę o listę użytych składników. W przypadku każdego rodzaju chleba nie tylko pytlowego zasada jest niezwykle prosta: im mniej składników wymieniono na etykiecie, tym lepiej.
Zobacz także:
- Skończył Ci się proszek do pieczenia? Oto, czym możesz go zastąpić
- Smaki w rulonie, czyli Patryk Galewski pokazuje, jak zrobić idealne wrapy i rollsy
- Szybka zupa imbirowa na odporność według "Rozkosznego". "Ledwo pół godziny gotowania"
Autor: Adrian Adamczyk
Źródło zdjęcia głównego: Microgen/Getty Images