"Mamy prawo". 10-latek napisał list do dyrektorki szkoły. Niewielu uczniów miałoby taką odwagę

Szkoła - czy dzieci mają jakieś prawa?
Szkoła - czy dzieci mają jakieś prawa?
Źródło: Ishii Koji/Getty Images
Od września mówi się i pisze o tym, że dzieci mają trudne zadanie do wykonania, ponieważ muszą nadrobić zaległości z poprzedniego roku szkolnego, spędzonego na nauce zdalnej, a jednocześnie uczyć się na bieżąco dość rozbudowanej podstawy programowej. Uczniowie żalą się rodzicom, rodzice nauczycielom, ale niezbyt często coś z tego wynika. Tym razem to 10-latek postanowił sam zawalczyć o swoje prawa i napisał list do dyrektorki placówki, wskazując, jakie widzi największe problemy.

10-latek napisał list do dyrektorki szkoły

O liście 10-latka poinformowała w swoich mediach społecznościowych aktywistka Alina Czyżewska, która pracuje w Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska. Okazało się, że dziecko samodzielnie napisało go do dyrektorki szkoły, bez pomocy rodziców. Jedynie tata udostępnił chłopcu link do prawa oświatowego i jednego z tekstów Czyżewskiej.

Chłopiec zaczął list od wyjaśnienia powodu jego napisania. Uważa on bowiem, że szkoła narusza prawa ucznia, a dyrektorka być może nie zna punktu widzenia młodych ludzi, a poznanie go pozwoliłoby jej na podjęcie jakichś decyzji, które mogłyby usprawnić działanie placówki.

Jako pierwszy dowód na naruszenie praw ucznia, 10-latek podał nadmierne zadawanie prac domowych przez nauczycieli, co sprawia, że dzieci nie mają czasu wolnego, a ten powinien im być zagwarantowany, tak samo jak odpoczynek.

Drugim problemem, z którym mierzą się młodzi, to brak czasu na zainteresowania. "W szkole nie ma żadnych informacji o kółkach zainteresowań dla uczniów. Na stronie jest wymienionych wiele kółek, ale nikt nie wie, czy działają. Nie mamy właściwie czasu wolnego, więc trudno nam uczestniczyć w takich zajęciach poza szkołą" – dodał.

Trzecim zagadnieniem poruszonym przez chłopca jest problem z otrzymywaniem do domu sprawdzonych klasówek, co jest podnoszone przez rodziców i uczniów w wielu szkołach. "Mamy prawo do wglądu sprawdzonych i ocenionych prac pisemnych!" – napisał w liście do dyrektorki.

Szkoła po pandemii - czy może być bezstresowa?
Źródło: Dzień Dobry TVN

Chłopiec odniósł się także do noszenia zbyt ciężkich plecaków z podręcznikami. "Mamy prawo do pozostawiania podręczników i przyborów w szafkach szkolnych! Tymczasem z szafek w szkole nie można korzystać, a plecaki są tak ciężkie, że trudno jest nam je unieść" – dodał.

Choć 10-latek zapewnił, że łamanych praw jest więcej, postanowił wskazać te, które są najbardziej problematyczne w codziennym życiu. Liczy też, że jego list zmieni coś w szkole, a uczniowie zostaną wysłuchani.

Czy faktycznie w Polsce uczniowie mają jakieś prawa?

Teoretycznie każdy uczeń ma prawa i obowiązki, ale nie są one, jak czytamy na stronie Fundacji na Rzecz Praw Ucznia określone w pełni w polskim ustawodawstwie. "Art. 98 ust. 1 pkt 17 Prawa oświatowego (Dz.U. 2019 poz. 1148 ze zm.) mówi bowiem: Statut szkoły zawiera w szczególności: […] prawa i obowiązki uczniów, w tym przypadki, w których uczeń może zostać skreślony z listy uczniów szkoły, a także tryb składania skarg w przypadku naruszenia praw ucznia". Oznacza to, że każda szkoła może ustanowić choćby częściowo swoje własne przepisy. I ta różnorodność ma kluczowe znaczenie.

- To, co ma być w statucie, reguluje prawo oświatowe. Szkoła może tam wpisywać dodatkowe rzeczy, które są potrzebne do uregulowania, ale pamiętajmy, że statut jest przecież najniższym aktem w hierarchii aktów prawnych - musi więc respektować przepisy prawa i wolności zapisane w ustawach, Konstytucji, Konwencji o Prawach Człowieka. Niestety w Polsce przyzwyczailiśmy się, że rządzi zwyczaj, a nie prawo, i dotyczy to również szkół. Rada Pedagogiczna wpisuje w statuty co chce, nie bacząc na to, że bardzo często narusza ustawy. Najgorsza choroba, która trawi polskie statuty, to taka, że szkoły robią kopiuj-wklej sformułowań z ustaw i rozporządzeń, ściągają z Internetu statuty z błędami z innych szkół i robią z tego własny, niepraworządny miks – powiedziała Alina Czyżewska, działaczka Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska.

Właśnie w ten sposób pojawił się w zapisach przepis regulujący wygląd uczniów, a nie jest to zgodne z prawem. – Nie wolno regulować wyglądu. Prawo do wyrażania siebie, swoich poglądów zapewnia nam Konstytucja, Kodeks cywilny, które chronią nasze dobra osobiste. To jak się ubieramy, jest często manifestacją poglądów, mamy prawo do wyrażania siebie w dowolny sposób, także artystyczny. A my się godzimy na to od lat, że szkoła może nas ograniczać, oddajemy jej taką nadwładzę, akceptujemy prawo do łamania prawa – wyjaśniła Czyżewska.

- Jesteśmy trenowani przez 12 lat w szkole do tego, że najważniejsze jest to, co powie nam nauczycielka w klasie, a nie, czy jest to zgodne z przepisami. Szkoła jest rozplenieniem naruszeń prawa – podkreśliła aktywistka. Rodzice i uczniowie boją się wychylać i zwracać uwagę, że prawo jest naruszane. Pamiętając, jak było dawniej, nie mają też siły przebicia i wychodzą z założenia, że trzeba przetrwać.

– Mówią do dzieci: "Spokojnie, zaraz koniec roku, ta pani już nie będzie cię uczyć, nie wychylaj się". To są dorośli wychowywani w tym duchu i taką prawdę przekazują dzieciom. Ale są też tacy rodzice, jak właśnie rodzice tego 10-latka, którego list opublikowałam w mediach społecznościowych, którzy się budzą. Jest coraz więcej rodziców, którzy rozumieją, że sami byli trenowani do posłuszeństwa i podporządkowania, a nie do bycia wolnym obywatelem. I dziś wychodzą z tej hipnozy, zauważają, że nauczyciel nie zawsze ma rację, że szkoła nie jest wyłączona z prawa, że ma działać na podstawie Konstytucji. Nie w oparciu o przepisy ustanowione przy kawie i ciasteczku przez Radę Pedagogiczną, ale prawa w całym kraju, Konstytucji. Prawa ucznia, to prawa człowieka i szkoła ma obowiązek je respektować. Wystawianie uczniowi jedynki za brak podręcznika, to rodzaj przemocy wynikającej z hierarchii, wyższości nauczyciela, a tak nie powinno być – apeluje Alina Czyżewska.

Zobacz także:

Autor: Ewa Podleśna-Ślusarczyk

podziel się:

Pozostałe wiadomości

Jakie manipulacje stosują sekty, by zaufały im rzesze ludzi?

Jakie manipulacje stosują sekty, by zaufały im rzesze ludzi?

Niedobory witaminowe na przednówku. CZAT z dietetyczką

Niedobory witaminowe na przednówku. CZAT z dietetyczką

Joanna Jędrzejczyk w roli stand-uperki. "Robię rzeczy, których nie potrafię i mam prawo tego nie umieć"

Joanna Jędrzejczyk w roli stand-uperki. "Robię rzeczy, których nie potrafię i mam prawo tego nie umieć"

"Obecność tej lektury zatruła jakoś mi szczęście". Jak powinien się zmienić kanon?

"Obecność tej lektury zatruła jakoś mi szczęście". Jak powinien się zmienić kanon?

"Eksponat kolekcjonerki, porównywalny z dziełami sztuki". Za co kochamy tulipany?

"Eksponat kolekcjonerki, porównywalny z dziełami sztuki". Za co kochamy tulipany?

Zastanawiasz się, jak chronić swoje córki? Sylvester Stallone  ma na to nietypowy sposób

Zastanawiasz się, jak chronić swoje córki? Sylvester Stallone ma na to nietypowy sposób

Król Karol otrzymał tysiące listów z całego świata. "To największa otucha i wsparcie"

Król Karol otrzymał tysiące listów z całego świata. "To największa otucha i wsparcie"

Depresja czy bunt - jak pomóc własnemu dziecku? "To sygnał, którego nie wolno zostawić"

Depresja czy bunt - jak pomóc własnemu dziecku? "To sygnał, którego nie wolno zostawić"

Reporterka DDTVN nagrodzona za wyjątkowy materiał. Dzięki niej szansa na pomoc innym wzrosła

Reporterka DDTVN nagrodzona za wyjątkowy materiał. Dzięki niej szansa na pomoc innym wzrosła

Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

Ostatnia wizyta Tomasza Komendy w Dzień Dobry TVN. Cieszył się, że zostanie ojcem

Ostatnia wizyta Tomasza Komendy w Dzień Dobry TVN. Cieszył się, że zostanie ojcem

Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"
Materiał promocyjny

Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"

Jak działają internetowi dawcy nasienia? "Lepiej jest to zrobić metodą naturalną, ze zbliżeniem"

Jak działają internetowi dawcy nasienia? "Lepiej jest to zrobić metodą naturalną, ze zbliżeniem"

Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?
Materiał promocyjny

Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?

Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"
Materiał promocyjny

Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"

W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu
Materiał promocyjny

W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu

Kiełek czeka na adopcję

Kiełek czeka na adopcję

Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!
Materiał promocyjny

Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!

Czy Kate Middleton jest w ciąży? "Król Karol chciałby znów zostać dziadkiem"

Czy Kate Middleton jest w ciąży? "Król Karol chciałby znów zostać dziadkiem"

Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"
Materiał promocyjny

Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"

Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"
Materiał promocyjny

Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"

Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"
Materiał promocyjny

Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"

Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?
Materiał promocyjny

Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?

Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu
Materiał promocyjny

Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu

Małgorzata Heretyk-Musiał i Ernest Musiał o swoim przepisie na miłość. "Dzięki temu jest spokojniej i bardziej rodzinnie"

Małgorzata Heretyk-Musiał i Ernest Musiał o swoim przepisie na miłość. "Dzięki temu jest spokojniej i bardziej rodzinnie"

Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

"Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

"Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

Książę Harry o nowotworze u króla Karola III. Zaskakujące wyznanie

Książę Harry o nowotworze u króla Karola III. Zaskakujące wyznanie

Szczere wyznanie Luny dotyczące Eurowizji. Co sądzi o konkursie?

Szczere wyznanie Luny dotyczące Eurowizji. Co sądzi o konkursie?

Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

"Kochamy i chcemy być kochani". Osoby w spektrum autyzmu mówią o miłości

"Kochamy i chcemy być kochani". Osoby w spektrum autyzmu mówią o miłości

Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
Materiał promocyjny

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

Mata w programie "Autentyczni". Czym jest dla niego spektrum autyzmu?

Mata w programie "Autentyczni". Czym jest dla niego spektrum autyzmu?

Wzięli ślub w teatrze. "Po przysięgach wykonaliśmy krótki stand-up o naszych gościach"

Wzięli ślub w teatrze. "Po przysięgach wykonaliśmy krótki stand-up o naszych gościach"

Te znaki zodiaku to prawdziwe królowe lodu. Ich serce ciężko jest zdobyć

Te znaki zodiaku to prawdziwe królowe lodu. Ich serce ciężko jest zdobyć

Coraz więcej singli praktykuje sober dating. "Czujemy to, co autentycznie przeżywamy"

Coraz więcej singli praktykuje sober dating. "Czujemy to, co autentycznie przeżywamy"

Ogromny sukces polskich lekarzy. "To było coś, czego nie zapomnę"

Ogromny sukces polskich lekarzy. "To było coś, czego nie zapomnę"

Prosty i przyjemny trening na zimową chandrę. Jak ćwiczyć na hula hop?

Prosty i przyjemny trening na zimową chandrę. Jak ćwiczyć na hula hop?

"The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

"The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

Tatiana Okupnik usłyszała od innych: "Zepsułaś wszystko"

Tatiana Okupnik usłyszała od innych: "Zepsułaś wszystko"

Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

"The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

"The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas