Stopnie upośledzenia umysłowego - definicja, przyczyny, objawy

Źródło: Dzień Dobry TVN
Badała zagadki mózgu, przez chorobę straciła pamięć
Badała zagadki mózgu, przez chorobę straciła pamięć
Iluzja psychologiczna
Iluzja psychologiczna
Jak wyleczyć złamane serce?
Jak wyleczyć złamane serce?
Czy wybaczać sobie małe grzeszki?
Czy wybaczać sobie małe grzeszki?
Nauka 4 dni w tygodniu – rewolucja w kreatywności?
Nauka 4 dni w tygodniu – rewolucja w kreatywności?
Rodzicu, bądź obecny w życiu dziecka
Rodzicu, bądź obecny w życiu dziecka
Jak wspierać osoby w kryzysie psychicznym?
Jak wspierać osoby w kryzysie psychicznym?
Jak radzić sobie z lękiem i stresem?
Jak radzić sobie z lękiem i stresem?
Nastoletnia depresja - niewidzialny wróg
Nastoletnia depresja - niewidzialny wróg
Mistrzyni olimpijska o walce z depresją
Mistrzyni olimpijska o walce z depresją
Zaburzenia psychiczne u dzieci
Zaburzenia psychiczne u dzieci
Psychoefekty - codziennie wpływają na nasze życie
Psychoefekty - codziennie wpływają na nasze życie
Internet na ratunek psychologii
Internet na ratunek psychologii
Jak znaleźć psychoterapeutę dla siebie?
Jak znaleźć psychoterapeutę dla siebie?
Jak pomóc dziecku radzić sobie z emocjami?
Jak pomóc dziecku radzić sobie z emocjami?
Depresja poporodowa - czym różni się od "baby bluesa"?
Depresja poporodowa - czym różni się od "baby bluesa"?
Anna Jędrzejowska wspiera budowę Centrum Psychiatrii Dzieci i Młodzieży
Anna Jędrzejowska wspiera budowę Centrum Psychiatrii Dzieci i Młodzieży
Agnieszka Więdłocha o psychiatrii dziecięcej w Polsce. "Szprycuje się je lekami ogłupiającymi"
Agnieszka Więdłocha o psychiatrii dziecięcej w Polsce. "Szprycuje się je lekami ogłupiającymi"
Epidemia zaburzeń odżywiania w dobie pandemii
Epidemia zaburzeń odżywiania w dobie pandemii
Julia Wróblewska w obszernym wywiadzie o zaburzeniach osobowości. "Moje problemy zaczęły się po rozwodzie rodziców"
Julia Wróblewska w obszernym wywiadzie o zaburzeniach osobowości. "Moje problemy zaczęły się po rozwodzie rodziców"
Zespół Otella, czyli urojenie bycia zdradzanym
Zespół Otella, czyli urojenie bycia zdradzanym
Błędna diagnoza. Jak leczyć zaburzenia borderline
Błędna diagnoza. Jak leczyć zaburzenia borderline
Upośledzenie umysłowe nie zawsze wygląda tak samo. Wyróżnia się cztery stopnie upośledzenia umysłowego: lekkie, umiarkowane, znaczne i głębokie. Podstawowym kryterium podziału na wymienione stopnie jest iloraz inteligencji.

Upośledzenie umysłowe może towarzyszyć innym chorobom, np. autyzmowi, zespołowi Downa. Wywołuje trudności w porozumiewaniu się, abstrakcyjnym myśleniu, jest przyczyną opóźnionego rozwoju. Dorosły z upośledzeniem umysłowym może ubiegać się o rentę socjalną czy zasiłek pielęgnacyjny.

Co to jest upośledzenie umysłowe?

Według klasyfikacji zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania w ICD-10 upośledzenie umysłowe to stan zahamowania lub niepełnego rozwoju umysłu. Osoby dotknięte tym rodzajem upośledzenia mają iloraz inteligencji poniżej 70.

Stopień upośledzenia oceniany jest na podstawie badań psychologicznych przeprowadzanych za pomocą testów inteligencji, których celem jest poznanie przebiegu procesów umysłowych u badanych osób. Testy charakteryzują się rosnącym stopniem trudności. Ich rezultat jest w stanie pokazać, jaka jest różnica między wiekiem umysłowym a kalendarzowym. Ustalenie stopnia upośledzenia daje możliwość ubiegania się o pomoc finansową od państwa.

Upośledzenie umysłowe – klasyfikacja

Niepełnosprawność intelektualna daje symptomy w różnym wieku, w zależności od stopnia upośledzenia. Najpóźniej ujawnia się upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim. W tym przypadku objawy pojawiają się około 10. roku życia. Upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim stanowi 75 proc. wszystkich tego rodzaju zaburzeń. Iloraz inteligencji u osób z lekkim upośledzeniem wynosi 52–67.

Zgodnie z Międzynarodową Klasyfikacją Chorób wyróżnia się również upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym, w przypadku którego iloraz inteligencji mieści się w zakresie od 36 do 51. Z kolei przy upośledzeniu umysłowym w stopniu znacznym iloraz inteligencji wynosi od 20 do 35. U osób, u których stwierdzono głęboki stopień upośledzenia umysłowego, iloraz inteligencji jest niższy niż 20.

Przyczyny upośledzenia umysłowego

Upośledzenie umysłowe ma wiele przyczyn. Odpowiedzialny za nie może być czynnik genetyczny. Niepełnosprawność intelektualną stwierdza się u osób z zespołem Downa czy u chorych, u których zdiagnozowano wrodzone zaburzenie metaboliczne. Upośledzenie umysłowe może być również skutkiem różnego rodzaju czynników środowiskowych, np. zażywania przez matkę w czasie ciąży środków odurzających. Ponadto upośledzenie umysłowe u dzieci może być efektem przebytej w ciąży choroby wirusowej, urazu lub niedotlenienia w trakcie porodu i uszkodzeń mechanicznych w obrębie kory mózgowej.

Upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim może być konsekwencją niedożywienia matki czy traumatycznych przeżyć w trakcie ciąży. Bywa też skutkiem zaniedbań. Brak stymulacji aktywności umysłowej dziecka prowadzi w wielu przypadkach do lekkiego upośledzenia umysłowego.

Upośledzenie umysłowe lekkie, umiarkowane, znaczne i głębokie – charakterystyka

Upośledzenie umysłowe lekkie u dzieci wiąże się z upośledzeniem zdolności myślenia abstrakcyjnego. Dostrzega się u nich brak umiejętności syntetycznego ujmowania zdobytych wiadomości. Ich mowa pod względem formy nie różni się od mowy dzieci zdrowych. Mają jednak trudności z nauką i koncentracją, są niedojrzałe emocjonalnie, zachowują się impulsywnie. Upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim u dorosłych nie przekreśla szansy na normalne życie. Jedynie dla lekkiego upośledzenia umysłowego nie sposób orzec całkowitej niezdolności do pracy, dlatego z reguły w tym przypadku renta socjalna nie przysługuje. Sytuacja wygląda inaczej, gdy upośledzeniu towarzyszą nasilone zaburzenia emocjonalne.

Osoby z lekkim upośledzeniem umysłowym mają większe możliwości przystosowawcze w porównaniu z tymi, u których stwierdzono upośledzenie umysłowe umiarkowane. Dzieci z takim stopniem niepełnosprawności intelektualnej mają ubogie słownictwo, trudności w rozumieniu stosunków logicznych i przyswajaniu pojęć abstrakcyjnych, nie znają zasad gramatyki. Mówią niewyraźnie. Umiarkowane upośledzenie umysłowe u niemowląt i dzieci objawia się opóźnionym rozwojem. Dorosły z umiarkowanym upośledzeniem umysłowym jest niezdolny do pracy lub zdolny do niej jedynie w warunkach pracy chronionej. Umiarkowane upośledzenie umysłowe daje prawo do ubiegania się o rentę socjalną i zasiłek pielęgnacyjny.

Upośledzenie umysłowe w stopniu znacznym rozpoznawane jest z reguły w chwili urodzenia. Dzieci i dorośli z takim upośledzeniem wymagają opieki innych osób, zdarza się, że nie rozumieją najprostszych poleceń. Zazwyczaj nie mówią, mają trudności w zapamiętywaniu. Dorosłe osoby z upośledzeniem znacznym mogą wykonywać proste zadania.

Najcięższą formą upośledzenia jest upośledzenie głębokie. Osoby z takim zaburzeniem nie przekraczają poziomu intelektualnego 5–6-letniego dziecka. Ich mowa jest niewykształcona, rozumieją jedynie proste polecenia, często nie przejawiają życia uczuciowego. Rewalidacja osób głęboko upośledzonych obejmuje np. kształtowanie sposobu komunikowania się z otoczeniem.

Jesteśmy serwisem kobiecym i tworzymy dla Was treści związane ze stylem życia. Pamiętamy jednak o sytuacji w Ukrainie. Chcesz pomóc? Sprawdź, co możesz zrobić. Pomoc. Informacje. Porady.

Zobacz także:

Autor: Adrian Adamczyk

Źródło zdjęcia głównego: Teera Konakan/Getty Images

podziel się:

Pozostałe wiadomości

Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

Komentarze lektora w "Hotelu Paradise" to złoto. Zestawienie zabawnych fragmentów i ciętych ripost

Komentarze lektora w "Hotelu Paradise" to złoto. Zestawienie zabawnych fragmentów i ciętych ripost

Jakie wydatki musi ponieść diabetyk? Marta Wiśniewska podała kwoty

Jakie wydatki musi ponieść diabetyk? Marta Wiśniewska podała kwoty

Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy
Materiał promocyjny

Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy

Karol III zobaczył banknoty ze swoim wizerunkiem. "To jest tak zaskakujące"

Karol III zobaczył banknoty ze swoim wizerunkiem. "To jest tak zaskakujące"

Dlaczego obgadujesz innych? Te słowa psychologa dadzą ci do myślenia

Dlaczego obgadujesz innych? Te słowa psychologa dadzą ci do myślenia

Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?
Materiał promocyjny

Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?

Dorota Szelągowska odważnie o rozstępach na brzuchu: "Obiektywnie okropne, ale są moje"

Dorota Szelągowska odważnie o rozstępach na brzuchu: "Obiektywnie okropne, ale są moje"

Jak postawić na nogi monsterę? Ekspert zdradza sprawdzone sposoby

Jak postawić na nogi monsterę? Ekspert zdradza sprawdzone sposoby

"Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień
Materiał promocyjny

"Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień

Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

"Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

"Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

"Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

"Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
Materiał promocyjny

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego

Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego