Psychologia

Jak pokonać lęk przed ludźmi?

Psychologia

Autor:
Adrian
Adamczyk
martin-dm/Getty ImagesLęk przed ludźmi

Lęk przed ludźmi to zaburzenie, które w psychologii i psychiatrii nazywane jest antropofobią. Zaburzenie to należy do fobii społecznych, czyli zaburzeń nerwicowych. Dla osób chorych jakiekolwiek spotkania towarzyskie czy rozmowy z innymi ludźmi powiązane są z chorobliwą nieśmiałością oraz panicznym lękiem.

Lęk przed ludźmi ma specyficzne objawy, jednak może być powiązany ze schizofrenią. Ogromną rolę odgrywa diagnoza, w tym szczegółowy wywiad. Jakie są przyczyny i objawy antropofobii i jak leczyć to zaburzenie? Podpowiadamy. 

Lęk przed ludźmi: przyczyny i objawy

Nie istnieje jedna przyczyna antropofobii. Zdaniem psychologów jest kilka czynników, które mogą przyczyniać się do tego zaburzenia:

  • wynik doświadczeń z dzieciństwa: strachu przed niebezpiecznymi osobami, wychowania w skrajnie nieodpowiednich warunkach, przemocy fizycznej lub seksualnej ze strony rodziców, opiekunów lub ludzi obcych,
  • wrażliwa psychika dziecka, połączona z odrzuceniem przez rodziców,
  • zdaniem psychoanalityków przyczyny związane są z podświadomością oraz wyparciem pewnych zdarzeń z życia.
Dlaczego niedostępni mężczyźni są pociągający?
Dlaczego niedostępni mężczyźni są pociągający?Na ten temat w Dzień Dobry TVN rozmawialiśmy z Katarzyną Miller, psycholożką, Anną Zajdlee, dziennikarką i Sandrą Kubicką, modelką.
Dzień Dobry TVN

Dodatkowo, należy stwierdzić, że niektóre grupy są bardziej narażone na antropofobię. Ludzie mieszkający w hałaśliwych miastach, codziennym stresie, zamieszaniu i korkach, mogą powoli zacząć wycofywać się z życia codziennego i izolować od ludzi, a to doprowadzić może do pojawienia się panicznego lęku. Osoby introwertyczne, nieśmiałe także mogą rozwinąć antropofobię na drodze negatywnych doświadczeń życiowych. Wstrząsy nerwowe lub stany depresyjne pojawiające się w okresie dojrzewania lub w życiu dorosłym połączone z silnym obciążeniem psychicznym i chronicznym zmęczeniem mogą być także czynnikami ryzyka.

Do głównych objawów lęku przed ludźmi można zakwalifikować:

  • strach przed ludźmi, zwłaszcza obcymi, co dodatkowo może wiązać się z ksenofobią,
  • odrzucenie komunikacji międzyludzkiej i relacji,
  • niechęć do konkretnych cech wyglądu lub charakteru (dla niektórych znaczenie może mieć kolor włosów innych ludzi czy kolor skóry, dlatego zaburzenie to jest bardzo specyficzne),
  • niechęć do publicznych wystąpień, spotkań towarzyskich,
  • objawy somatyczne w momencie kontaktu z obiektami lęku: przyspieszone tętno, podniesione ciśnienie krwi, wzrost adrenaliny, duszności, zawroty głowy, bóle brzucha, zwiększone pocenie,
  • uczucie ciągłego niepokoju,
  • widoczne objawy: drżenie rąk, rumieńce na twarzy.

Schizofrenia: lęk przed ludźmi

W przypadku osób chorych na schizofrenię jednym z podstawowych przeżyć i objawów jest tak zwany lęk dezintegracyjny, który wiąże się szczególnie z lękiem przed ludźmi. Jednakże w przypadku schizofrenii pojawiają się także inne objawy, takie jak urojenia, omamy, apatia, bierność, spowolnienie, nieprzewidywalne zachowanie. Diagnoza schizofrenii powinna oczywiście wykluczyć antropofobię. Z drugiej strony specjalista diagnozujący lęk przed ludźmi powinien sprawdzić, czy u pacjenta nie pojawiają się także objawy charakterystyczne dla schizofrenii.

Jak przezwyciężyć nieśmiałość i lęk przed ludźmi?

Jak pokonać lęk przed ludźmi? Większość osób cierpiących na to zaburzenie zdaje sobie sprawę z irracjonalności lęku, dlatego pacjenci zgłaszają się z własnej woli do specjalisty. Osoby, które odczuwają zwykłą nieśmiałość, mogą zdecydować się na specjalne szkolenia dotyczące wystąpień publicznych lub trening polegający na ćwiczeniu wystąpień publicznych, jednak w przypadku chorobliwego lęku przed ludźmi konieczny jest kontakt ze specjalistą. Osoba odczuwająca objawy charakterystyczne dla antropofobii powinna zdecydować się na wizytę u psychologa lub psychiatry.

Lęk przed ludźmi: leczenie

Antropofobię zdecydowanie należy leczyć, ponieważ paniczny lęk przed ludźmi przeszkadza w życiu codziennym i w nawiązywaniu prawidłowych relacji społecznych. Antropofobia może być także przyczyną bierności zawodowej oraz niechęci do podjęcia nauki lub pracy. Głównym sposobem leczenia tego zaburzenia jest terapia poznawczo-behawioralna, która polega na rozpoznaniu przyczyn i mechanizmów, prowadzących do nasilonego lęku. W trakcie psychoterapii terapeuta oraz pacjent pracują nad zmianą schematów myślowych i przekonań dotyczących ludzi i świata.

Duże znaczenie ma także modyfikacja wspomnień związanych z nieudanymi kontaktami z ludźmi. Psychoterapeuta może także nawiązać kontakt ze znajomymi lub rodziną pacjenta. Do podstawowych metod leczenia lęku przed ludźmi można zakwalifikować:

  • rozładowanie emocjonalne,
  • ćwiczenia oddechowe,
  • procedury fizjoterapeutyczne,
  • metody rozpraszające (pacjent uczy się odwracać uwagę od ludzi i koncentruje ją na przedmiotach, a nie na ludziach).

W leczenie można włączyć także leki, na przykład z grupy antydepresantów, jednak dotyczy to tylko cięższych przypadków lub pacjentów, którzy nie chcą współpracować z psychoterapeutą. Ogólne prognozy dla osób cierpiących na lęk przed ludźmi, są dobre, ponieważ zaburzenie to jest możliwe do wyleczenia.

Zobacz także:

Autor:Adrian Adamczyk

Źródło zdjęcia głównego: martin-dm/Getty Images

Pozostałe wiadomości