Czym jest śpiączka? W Polsce co roku zapada na nią nawet 15 tysięcy osób

Osoba w szpitalu
Czym jest śpiączka? Szacuje się, że w Polsce co roku zapada na nią nawet 15 tysięcy osób
Źródło zdj. gł.: mpc28/Getty Images
Dodaj do preferowanych źródeł w Google
Śpiączka jest poważnym stanem, który wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Niemniej jednak dzięki postępom w medycynie i rehabilitacji wielu pacjentów ma szansę na poprawę i powrót do aktywnego życia po przebyciu śpiączki. Czy jest to choroba? Kiedy można zapaść w śpiączkę?

Dalsza część artykułu znajduje się pod materiałem wideo

DD_20240622_Spiaczka_REP
Powrót do życia po wybudzeniu się ze śpiączki
Źródło: Dzień Dobry TVN
Kluczowe fakty:
  • 18 kwietnia obchodzimy Dzień Pacjenta w Śpiączce.
  • W Polsce co roku zapada w śpiączkę około 15 tysięcy osób. Często jest to wynikiem różnych wypadków, np. upadku podczas trenowania jazdy konnej, podtopień czy wypadków komunikacyjnych, ale nie tylko.
  • Chociaż śpiączka stanowi poważny stan zdrowia, nie zawsze ma charakter trwały. U wielu osób dochodzi do wybudzenia, jednak proces ten może zająć od kilku dni do kilku tygodni, a nawet miesięcy.

Czym jest śpiączka?

W medycynie śpiączką określane jest głębokie zaburzenie świadomości i przytomności. Jest związana z rozpadem cyklu czuwania i wzbudzania, co objawia się bezruchem i brakiem reakcji na silne bodźce. 

Śpiączka jest porównywana do głębokiego nieświadomego snu, który trwa dłużej niż kilka godzin i z którego nie można się samodzielnie obudzić. Osoba w śpiączce nie jest w stanie świadomie reagować na bodźce zewnętrzne takie jak ból, dźwięk czy światło. Najczęściej jest ona wynik znacznego uszkodzenia mózgu, które uniemożliwia normalne funkcjonowanie.

Śpiączka nie jest chorobą sama w sobie, ale raczej symptomem lub wynikiem innej, poważniejszej choroby lub urazu. Poważne uszkodzenia mózgu takie jak udar, krwotok mózgu, stan zapalny mózgu (encefalopatia) lub poważne urazy głowy mogą prowadzić do śpiączki. W klasyfikacji ICD10 wyróżnia się śpiączkę nieokreśloną, w obrzęku śluzowatym, hipoglikemiczną niecukrzycową i śpiączkę noworodka.

Kiedy można zapaść w śpiączkę?

Śpiączka może nastąpić w wyniku różnych poważnych stanów zdrowotnych lub urazów. Możliwe przyczyny obejmują między innymi:

  • urazy mózgu,
  • udar mózku,
  • zaburzenia metaboliczne,
  • zatrucie lekami,
  • zapalenie mózgu,
  • zaburzenia psychiczne, w tym depresje czy katatonie,
  • choroby zakaźne.

Rodzaje śpiączek

Oprócz wymienionych przyczyn, przez które można zapaść w śpiączkę, wyróżnia się także:

  • śpiączkę farmakologiczną,
  • śpiączkę cukrzycową,
  • śpiączkę insulinową.

Czy ze śpiączki da się wybudzić?

Choć śpiączka jest poważnym stanem, nie jest to koniecznie sytuacja trwała. Wielu pacjentów wybudza się z śpiączki, ale proces ten może trwać od kilku dni do kilku tygodni, a nawet miesięcy. Prognoza zależy od przyczyny śpiączki, stopnia uszkodzenia mózgu oraz szybkości i skuteczności leczenia.

Pacjenci, którzy wybudzili się ze śpiączki, często potrzebują intensywnej rehabilitacji, aby odzyskać swoje zdolności fizyczne i umysłowe. Wielu z nich cierpi na trwałe uszkodzenia mózgu, które mogą wpływać na ich zdolność do samodzielnej opieki nad sobą, komunikacji czy wykonywania codziennych zadań.

Ile można być w śpiączce?

Nie ma okroślonego czasu, przez jaki można być w śpiączce. Niektórzy chorzy nie wybudzają się przez kilkadziesiąt lat, nawet do śmierci. Wyjątek stanowi śpiączka farmakologiczna, czyli celowe uśpienie pacjenta lekami. Taka nie powinna trwać dłużej niż 6 miesięcy.

Zobacz także:

Źródło: The Diagnosis od Stupor and Coma/rehabiltacjaopole.pl/rynekzdrowia.pl
Autorka/Autor: Teofila Siewko
Czytaj także: