Krwistoborowik szatański - jak wygląda trujący podgrzybek i czym się charakteryzuje?

krwistoborowik szatański
Adrian Misiak/Getty Images
Źródło: Getty Images
Czy wiesz jak odróżnić podgrzybka trującego od smacznego podgrzybka brunatnego? Jakimi kolorami trzonu i kapelusza wyróżnia się tzw. szatan? Dowiedz się, gdzie występuje niejadalna wersja podgrzybka i czym się charakteryzuje.

Podgrzybki to w większości smaczne i zdrowe grzyby. Można z nich przyrządzić przepyszne sosy, zupy czy przystawki. Jeden z nich jednak jest trujący. Przed pójściem do lasu warto wiedzieć, które podgrzybki mogą bez obaw trafić na Twój stół, a które powinieneś zostawić w lesie.

Podgrzybek trujący, szatan czy borowik szatański?

Podgrzybek trujący lub szatan to używane przez grzybiarzy nazwy potoczne borowika szatańskiego. Tym mianem mniej wprawieni grzybiarze określają też inne gatunki, np. borowika grubotrzonowego, borowika ponurego, borowika purpurowego czy goryczaka żółciowego. Zarówno podgrzybki, jak i borowiki pochodzą z rodziny borowikowatych i ich jadalne gatunki cenione są za walory smakowe.

Na nasze stoły często trafiają podgrzybki brunatne, żeberkowane, złotawe oraz podgrzybki zajączki. Chętnie zbieramy też borowiki szlachetne. Należy jednak pamiętać, że gatunki jadalne bardzo często mają groźnych sobowtórów w postaci grzybów trujących i tak właśnie jest w tym przypadku. Przed wyjściem do lasu na grzyby warto dowiedzieć się, jak wygląda borowik szatański i gdzie można go spotkać, aby nie pomylić go ze smacznymi i bezpiecznymi dla zdrowia odmianami.

Jak wygląda podgrzybek trujący, inaczej nazywany szatanem?

Borowik szatański, tzw. podgrzybek trujący, może w lesie naśladować inne grzyby z rodziny borowikowatych, np. borowika purpurowego, żółtoporego i orawskiego. Doświadczeni grzybiarze z pewnością będą potrafili odróżnić go od gatunków jadalnych, ale ci, którzy nie mają atlasu grzybów w małym palcu, powinni znać cechy szczególne podgrzybka trującego.

Trzon podgrzybka trującego ma pod kapeluszem kolor żółty, a niżej różowo-czerwonawy. Pokryty jest wyraźną siateczką. Może osiągnąć długość do 12 cm, szerokość około 10 cm. Trzon nie jest smukły, przypomina raczej baryłkę, jest kolisty, bulwiasty, wybrzuszony.

Młody podgrzybek trujący ma półkulisty, wypukły, szaro-biały kapelusz. Starsze grzyby charakteryzują się poduchowatymi, spłaszczonymi kapeluszami w odcieniach zielonego lub żółtego. Kapelusze mają gładką, matową skórę i w zależności od wieku grzyba mogą mieć średnicę od 5 do 25 cm.

Miąższ podgrzybka trującego jest brudno biały, delikatnie żółtawy. Kiedy go przełamiesz, miąższ przybiera błękitnych lub sinawych odcieni. Jest mięsisty i u młodych grzybów zapach jest niewyczuwalny. Starsze podgrzybki trujące mają nieprzyjemny zapach, przypominający padlinę.

Rurki podgrzybka trującego osiągają długość do 2,5 cm. U młodych grzybów występują rurki żółte, zielono-żółte, u starszych spotykamy oliwkowe, sinawe. Pory najpierw są jasnożółte, z czasem robią się pomarańczowe, purpurowe.

Występowanie podgrzybka trującego

Podgrzybki trujące, czyli borowiki szatańskie, pojawiają się od lipca do października. Możne je spotkać w dobrze nasłonecznionych lasach liściastych, szczególnie upodobały sobie towarzystwo buków i dębów. Do wzrostu potrzebują gleb ciepłych, wapiennych. Obecnie można je spotkać w Górach Kaczawskich.

Podgrzybek trujący na całym świecie jest rzadki. W Polsce jest grzybem bardzo rzadkim i znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski, na której ma status E, czyli wymierający. Został objęty ścisłą ochroną gatunkową.

Objawy zatrucia podgrzybkiem trującym

Substancje żywicowate w podgrzybku trującym wywołują objawy przypominające zatrucie pokarmowe. Nie należy ich jednak ignorować. Spożycie wywołuje zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak: nudności, wymioty, biegunka. Mogą towarzyszyć temu skurcze w kończynach i silne pragnienie. Borowiki szatańskie zawierają muskarynę, która powoduje ślinotok, łzawienie, poty, zwężenie źrenic, spowolnione bicie serca, problemy oddechowe. Objawy mogą wystąpić od kilkunastu minut do 2 godzin po spożyciu. Udzielenie właściwej pomocy przez lekarza pozwoli uniknąć śmiertelnego zatrucia po spożyciu podgrzybka trującego.

Jak bezpiecznie zbierać grzyby?

Istnieje kilka zasad, do których warto się stosować, by uniknąć zatrucia grzybami trującymi i niejadalnymi:

  • Należy zbierać tylko dorosłe grzyby, które już zdążyły się wykształcić. Dzięki temu z łatwością można rozpoznać wszystkie charakterystyczne cechy danego gatunku.
    • Podczas grzybobrania warto mieć przy sobie podręczny atlas grzybów i porównywać z nim budowę każdego grzyba. Należy zwracać dużą uwagę na jego zabarwienie, obecność pierścienia i pochwy, na pory i blaszki.
      • Należy zbierać tylko całe grzyby, ponieważ po kapeluszu lub trzonie nie można ustalić, czy dany grzyb należy do gatunku jadalnego czy trującego.
        • Nie warto zbierać grzybów po ulewnych deszczach, gdyż szybko pleśnieją i często są już nadjedzone przez insekty.

          Wybierając się na grzyby, każdy z nas liczy na koszyk pełen smacznych borowików i podgrzybków. Bądź jednak uważny i pamiętaj - wiele gatunków śmiertelnie trujących grzybów trudno odróżnić od ich jadalnych sobowtórów.

          Zobacz wideo: Czas na grzybobranie! Ciekawe fakty ze świata grzybów

          x-news

          Zobacz także:

          Autor: Adrian Adamczyk

          Źródło: DDTVN

          Źródło zdjęcia głównego: Getty Images

          podziel się:

          Pozostałe wiadomości

          Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

          Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

          Gnębienie i brak tolerancji - rzeczywistość polskich szkół? "Trzeba działać"

          Gnębienie i brak tolerancji - rzeczywistość polskich szkół? "Trzeba działać"

          W tym szpitalu przeprowadza się pionierskie operacje serca. "To jest rewolucja"

          W tym szpitalu przeprowadza się pionierskie operacje serca. "To jest rewolucja"

          Kultowa gra powraca w nowej odsłonie. Mistrz Scrabble zdradza "najdroższe słowo"
          Materiał promocyjny

          Kultowa gra powraca w nowej odsłonie. Mistrz Scrabble zdradza "najdroższe słowo"

          Komentarze lektora w "Hotelu Paradise" to złoto. Zestawienie zabawnych fragmentów i ciętych ripost

          Komentarze lektora w "Hotelu Paradise" to złoto. Zestawienie zabawnych fragmentów i ciętych ripost

          Dlaczego obgadujesz innych? Te słowa psychologa dadzą ci do myślenia

          Dlaczego obgadujesz innych? Te słowa psychologa dadzą ci do myślenia

          Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?
          Materiał promocyjny

          Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?

          Dorota Szelągowska odważnie o rozstępach na brzuchu: "Obiektywnie okropne, ale są moje"

          Dorota Szelągowska odważnie o rozstępach na brzuchu: "Obiektywnie okropne, ale są moje"

          Jak postawić na nogi monsterę? Ekspert zdradza sprawdzone sposoby

          Jak postawić na nogi monsterę? Ekspert zdradza sprawdzone sposoby

          Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy
          Materiał promocyjny

          Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy

          "Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień
          Materiał promocyjny

          "Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień

          Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

          Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

          Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

          Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

          Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

          Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

          Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

          Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

          Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

          Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

          Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

          Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

          Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

          Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

          Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

          Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

          "Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

          "Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

          Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

          Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

          "Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

          "Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

          Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

          Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

          Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

          Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

          Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

          Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

          Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

          Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

          Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

          Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

          E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
          Materiał promocyjny

          E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

          Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

          Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

          Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

          Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

          Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

          Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

          In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

          In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

          Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

          Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

          Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

          Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

          Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

          Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

          #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

          #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

          Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego

          Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego