Ofidiofobia, czyli strach przed wężami. Jak się objawia i czy da się z nią walczyć?

Źródło: Dzień Dobry TVN
Gwiazdy opowiedziały o swoich fobiach (2018)
Gwiazdy opowiedziały o swoich fobiach (2018)
Iluzja psychologiczna
Iluzja psychologiczna
Jak wyleczyć złamane serce?
Jak wyleczyć złamane serce?
Czy wybaczać sobie małe grzeszki?
Czy wybaczać sobie małe grzeszki?
Nauka 4 dni w tygodniu – rewolucja w kreatywności?
Nauka 4 dni w tygodniu – rewolucja w kreatywności?
Rodzicu, bądź obecny w życiu dziecka
Rodzicu, bądź obecny w życiu dziecka
Jak wspierać osoby w kryzysie psychicznym?
Jak wspierać osoby w kryzysie psychicznym?
Jak radzić sobie z lękiem i stresem?
Jak radzić sobie z lękiem i stresem?
Nastoletnia depresja - niewidzialny wróg
Nastoletnia depresja - niewidzialny wróg
Mistrzyni olimpijska o walce z depresją
Mistrzyni olimpijska o walce z depresją
Zaburzenia psychiczne u dzieci
Zaburzenia psychiczne u dzieci
Psychoefekty - codziennie wpływają na nasze życie
Psychoefekty - codziennie wpływają na nasze życie
Internet na ratunek psychologii
Internet na ratunek psychologii
Jak znaleźć psychoterapeutę dla siebie?
Jak znaleźć psychoterapeutę dla siebie?
Jak pomóc dziecku radzić sobie z emocjami?
Jak pomóc dziecku radzić sobie z emocjami?
Depresja poporodowa - czym różni się od "baby bluesa"?
Depresja poporodowa - czym różni się od "baby bluesa"?
Anna Jędrzejowska wspiera budowę Centrum Psychiatrii Dzieci i Młodzieży
Anna Jędrzejowska wspiera budowę Centrum Psychiatrii Dzieci i Młodzieży
Agnieszka Więdłocha o psychiatrii dziecięcej w Polsce. "Szprycuje się je lekami ogłupiającymi"
Agnieszka Więdłocha o psychiatrii dziecięcej w Polsce. "Szprycuje się je lekami ogłupiającymi"
Epidemia zaburzeń odżywiania w dobie pandemii
Epidemia zaburzeń odżywiania w dobie pandemii
Julia Wróblewska w obszernym wywiadzie o zaburzeniach osobowości. "Moje problemy zaczęły się po rozwodzie rodziców"
Julia Wróblewska w obszernym wywiadzie o zaburzeniach osobowości. "Moje problemy zaczęły się po rozwodzie rodziców"
Zespół Otella, czyli urojenie bycia zdradzanym
Zespół Otella, czyli urojenie bycia zdradzanym
Błędna diagnoza. Jak leczyć zaburzenia borderline
Błędna diagnoza. Jak leczyć zaburzenia borderline
Ofidiofobia jest definiowana jako fobia specyficzna, ponieważ dotyczy tylko konkretnych obiektów, czyli węży. Osoby, które odczuwają paniczny strach przed tymi gadami, mogą doświadczać wielu zaburzeń na tle fizycznym i psychicznym. Jakie są jej przyczyny, objawy i metody leczenia?

Ofidiofobia uznawana jest za jedną z najbardziej powszechnych fobii, ponieważ dotyka nawet kilkunastu procent społeczeństwa. Warto zaznaczyć, że strach przed wężami może pojawić się u każdego w przypadku zetknięcia z niebezpiecznym lub jadowitym zwierzęciem, jednak ofidiofobia jest zaburzeniem polegającym na wyolbrzymionym lęku, a nie rzeczywistej reakcji obronnej.

Ofidiofobia - przyczyny. Skąd bierze się lęk przed wężami?

Strach przed wężami to fobia, która może mieć różnego rodzaju przyczyny. Przede wszystkim jednym z powodów mogą być doświadczenia z przeszłości, związane ze spotkaniem z wężami.

Przykładowo, dana osoba mogła jako dziecko spotkać się z jadowitym wężem i bardzo się przestraszyć, a to doświadczenie może rzutować na całe dorosłe życie. Psychologowie tłumaczą także ofidiofobię czynnikami ewolucyjnymi. W tym kontekście warto zaznaczyć, że dla ludzkości spore znaczenie ma działanie na rzecz przedłużenia gatunku, a tym samym lęk przed śmiercią lub chorobą.

Strach przed wężami może być więc wynikiem nastawienia ewolucyjnego, zgodnie z którym lepiej jest unikać tych gadów. Warto zaznaczyć, że w polskich warunkach stosunkowo trudno jest spotkać węża na wolności, a tym bardziej takiego, który jest niebezpieczny. Oczywiście węże zobaczyć można w zoo oraz w sklepach zoologicznych, jednak wtedy gady te są w akwariach.

Objawy ofidiofobi

Należy zaznaczyć, że strach przed wężami to fobia, która pojawia się nie tylko w momencie spotkania z tym zwierzęciem twarzą w twarz, lecz także w sytuacjach takich jak oglądanie filmów przyrodniczych, oglądanie zdjęć z wężami lub myślenie o nich.

Wśród najważniejszych objawów ofidiofobii można wyróżnić:

  • kołatanie serca, wyższy puls,
    • przyspieszony oddech lub niemożność złapania powietrza w płuca (poczucie duszenia się),
      • nadmierna potliwość,
        • paniczny lęk, który może uniemożliwić poruszanie się,
          • unikanie jakichkolwiek możliwości spotkania lub zobaczenia węży,
            • utrata kontroli nad swoim zachowaniem,
              • dreszcze, a nawet nudności lub wymioty.

                Należy zaznaczyć, że ofidiofobia może w znacznym stopniu utrudniać codzienne funkcjonowanie, dlatego konieczne jest odpowiednie zdiagnozowanie, a następnie leczenie tego zaburzenia.

                Leczenie ofidiofobii

                Samodzielne zwalczenie strachu przed wężami jest bardzo trudnym zadaniem, ponieważ fobie nie poddają się łatwo tłumaczeniom lub zmianom postaw czy zachowań. W praktyce konieczne jest zgłoszenie się do psychologa lub psychiatry. W wielu wypadkach wystarczającym elementem leczenia jest psychoterapia, jednak czasami konieczne jest wprowadzenie także farmakoterapii, czyli leków uspokajających.

                Najlepszym rodzajem psychoterapii jest oddziaływanie poznawczo-behawioralne, które pomaga w zmianie sztywnych nawyków myślowych, a także w oswojeniu się ze źródłem lęku. Często stosowaną metodą jest desensytyzacja, czyli odwrażliwianie, która polega na systematycznym zwiększaniu bodźców budzących lęk. W przypadku ofidiofobii psychoterapeuta najpierw pokazuje pacjentowi zdjęcie węża, później film przyrodniczy, a następnie podaje mu węża-zabawkę. Kolejnym etapem jest obcowanie z wężem w zoo, a nawet spotkanie "na żywo". Metoda desensytyzacji opiera się więc na przechodzeniu od najmniej do najbardziej zagrażających bodźców.

                Czasami stosowana jest także terapia implozywna, która polega na gwałtownym pokazaniu węża pacjentowi w taki sposób, aby przyzwyczaić go do bodźca. Psychoterapeuci stosują także inne metody, na przykład rozmowę połączoną z poszukiwaniem powodów lęku, a także hipnozę lub terapię za pośrednictwem komputera. W tej ostatniej pacjenci mają oglądać filmy z wężami na swoim laptopie w domu i zapisywać emocje oraz reakcje fizyczne i psychiczne.

                Można uznać, że strach przed wężami to fobia, która jest możliwa do wyleczenia, jednak konieczne jest rozpoznanie przyczyn zaburzenia, a także jak najszybsza diagnoza. Zdaniem terapeutów im szybciej rozpocznie się terapię, tym większe szanse na całkowite pozbycie się lęków.

                Ofidiofobia u dzieci i dorosłych

                Ofidiofobia pojawia się czasami już u małych dzieci, dlatego zadaniem rodziców jest zauważenie problemów maluchów i zadbanie o to, aby jak najszybciej skontaktować się z psychoterapeutą. W przypadku dorosłych pacjentów czynnikiem motywującym mogą być kłopoty w codziennym funkcjonowaniu, na przykład lęk przed wyjściem z domu, a także problemy w kontaktach społecznych. Warto zaznaczyć, że fobii takiej nie można lekceważyć, ponieważ zaburzenie nieleczone może doprowadzić do depresji lub panicznego strachu, towarzyszącego przez całą dobę.

                Jesteśmy serwisem kobiecym i tworzymy dla Was treści związane ze stylem życia. Pamiętamy jednak o sytuacji w Ukrainie. Chcesz pomóc? Sprawdź, co możesz zrobić. Pomoc. Informacje. Porady.

                Zobacz także:

                Autor: Adrian Adamczyk

                Źródło zdjęcia głównego: urbazon/Getty Images

                podziel się:

                Pozostałe wiadomości