Wielki Post to tradycyjny czas pokuty, który w chrześcijaństwie nawiązuje do 40 dni spędzonych przez Jezusa na pustyni. Z Wielkim Postem wiąże się wiele symboli i tradycji, które mają przygotować chrześcijan do Wielkanocy.

Zobacz też: Pomysł na piątkowy obiad bez mięsa – zupa, makaron, zapiekanka, kotlety, placki i risotto >>>

Wielkanoc jest świętem ruchomym, dlatego co roku pojawiają się pytania dotyczące tego, ile trwa Wielki Post, kiedy się zaczyna, a także kiedy przypada Wielkanoc. Odpowiadamy na najważniejsze pytania.

Co to jest Wielki Post i ile trwa?

Wielki Post to czas pokuty, który poprzedza święta Wielkiej Nocy. Historia Wielkiego Postu sięga II wieku naszej ery, gdy pojawił się post 40-godzinny na Wielki Piątek i Wielką Sobotę. W III wieku Wielki Post miał trwać tydzień, natomiast od IV wieku było to już 40 dni. W VII wieku dokonano reformy i zdecydowano, że okres wielkopostny powinien rozpoczynać się od środy popielcowej. Obecnie Wielki Post także trwa 40 dni i rozpoczyna się w środę popielcową, a kończy w sobotę wielkanocną. W 2019 roku środa popielcowa wypada 6 marca, natomiast święta wielkanocne, czyli niedziela wielkanocna i poniedziałek wielkanocny, przypadają 21 i 22 kwietnia. Wielki post tradycyjnie powinien trwać 40 dni, jednak w praktyce jest to 46 dni. Obecna interpretacja wskazuje jednak na to, że każda niedziela to wspomnienie Chrystusa. Tym samym rzeczywiście zostaje 40 dni, jeśli liczymy 6 dni w tygodniu. Wedle niektórych tradycji Wielki Post może także zakończyć się w Niedzielę Palmową, a kolejne 7 dni to Wielki Tydzień.

Zobacz też: Wszystkie długie weekendy w 2019 - zaplanuj wolne dni! >>>

Symbole wielkopostne

Wiele osób w Polsce nie zna wszystkich symboli i tradycji związanych z Wielkim Postem. Zdecydowanie najbardziej znane jest posypywanie głów popiołem w środę popielcową. Popiół to symbol przemijania, marności i doczesności . Istnieją jednak także inne symbole i tradycje wielkopostne:

  • kolor fioletowy, czyli symbol pokuty;
  • Gorzkie Żale, czyli nabożeństwo pasyjne;
  • Droga Krzyżowa, czyli nabożeństwo wielkopostne;
  • modlitwa i jałmużna na znak pokuty i oczyszczenia.

Przed Wielkim Postem przypada okres karnawału (zwany też zapustami), czas hucznych zabaw, balów i maskarad, które kończą się we wtorek (tzw. ostatki) przed środą popielcową. W ostatki (nazywane w Polsce również śledzikiem czy podkoziołkiem) można urządzać ostatnie zabawy przed zbliżającym się Wielkim Postem, który ma być czasem wstrzemięźliwości.

Zobacz też: Tradycyjna kuchnia polska – przepisy kulinarne >>>

Tradycja Wielkiego Postu sięga około VII wieku. Dawniej okres ten traktowano bardzo poważnie. Ze stołów znikało mięso, alkohol, miód i masło. Chleb smarowano tylko powidłami, a kawę podawano bez śmietany i cukru. Zamiast słodkich deserów przygotowywano wiekuiste ciastka, które można było jeść nawet przez pół roku po upieczeniu. Na wsiach wykorzystywano słomę do zrobienia kukły Judasza, a następnie topiono kukłę i obrzucano ją kamieniami, aby szybciej opadła na dno. W niektórych domach dzieciom chowano zabawki i czytano im żywoty świętych zamiast bajek na dobranoc.

Zobacz film: Kuchnia Wielkanocna. Źródło: Dzień Dobry TVN

Obecne tradycje wielkopostne

Kościół w Polsce zachęca do odnalezienia Boga w okresie Wielkiego Postu. Dlatego też zalecana jest wstrzemięźliwość w spożywaniu pokarmów, wsłuchanie się w słowo Boże (podczas rekolekcji), korzystanie z sakramentu pokuty i pojednania, a także skupienie się na modlitwie i unikanie hucznych zabaw. Dla okresu wielkopostnego charakterystyczna jest także uboższa liturgia, gdy znika hymn „Chwała na wysokości Bogu” oraz aklamacja „Alleluja”.

W Polsce wielu tradycji Wielkiego Postu już się nie kultywuje, a zasad nie przestrzega. Jednak wciąż pozostały pewne zwyczaje kościelne lub nieformalne. Kościół zachęca do tego, aby pościć i nie brać udziału w żadnych zabawach. Niektórzy decydują się na to, aby przez cały okres Wielkiego Postu nie spożywać słodyczy i nie pić alkoholu. Spora część wiernych uczestniczy w rekolekcjach, Gorzkich Żalach i Drodze Krzyżowej w piątki. W każdy piątek Wielkiego Postu można uzyskać odpust zupełny po spełnieniu określonych warunków. W przypadającą siedem dni przed Wielkanocą Niedzielę Palmową w kościołach święci się palmy na pamiątkę wjazdu Jezusa do Jerozolimy. Wtedy też rozpoczyna się Wielki Tydzień. Największe znaczenie w czasie Wielkiego Postu ma duchowe przygotowanie do świąt wielkanocnych. Wielkanoc to najważniejsze święto religijne w Polsce i przygotowanie do niego ma dla chrześcijan duże znaczenie.

Co sądzisz o tym artykule?
1
0