Epidemia hejtu. Jak piętnowano 100 lat temu i dziś?

hejt
Koldunova_Anna/Getty Images
Najpierw tłumnie dziękowaliśmy personelowi medycznemu za ciężką pracę. Później zaczął się pojawiać społeczne wykluczenie tych, którzy są na pierwszej linii frontu walki z koronawirusem. Dlaczego tak jest? - odpowiada dr Maciej Kawecki w specjalnym felietonie dla Dzień Dobry TVN.

Hejt - z Internetu do świata rzeczywistego

Parę dni temu na drzwiach jednej z piekarni w Poznaniu zawisła karta " personel medyczny i osoby zainfekowane prosimy o powstrzymanie się od zakupów ”. Szybko spotkała się z krytyką, więc zniknęła, a sama piekarnia przeprosiła, wytłumaczyła się troską o zdrowie klientów i zaoferowała personelowi medycznemu darmowy chleb. Mimo tego Wielkopolska Izba Lekarska złożyła zawiadomienie na policję.

Nie dalej jak wczoraj główne wydania programów informacyjnych w Polsce udostępniły informację o Panu Karolu, który chcąc w trakcie kwarantanny przebywać z dala od rodziny zamieszkał na swojej działce. Społeczność działkowa zdecydowała się oznaczyć jego dom jako objęty kwarantanną. Po dwóch dniach nieznani sprawcy wybili szyby w jego oknach i przebili opony w jego samochodzie. Naruszono też jego nietykalność osobistą. Sprawą zajęła się policja.

Podobnych sytuacji w całym kraju mamy setki. Pani Anna z Darłówka [miasto i imię jest fikcyjne celem zapewnienia bezpieczeństwa] napisała do mnie, że dom jej mamy, która jest emerytowaną, ale pracującą jeszcze pielęgniarką, oblewany jest farbą. Sam przeczytałem parę dni temu, jak w Katowicach stojące przy domach mieszkańców objętych kwarantanną kosze na śmieci oznaczone napisem "COVID", są powodem do szyderstw i dyskryminacji.

Wszystkie nagłówki gazet krzyczą, o nowej analogowej formie hejtu, która przeniosła się z Internetu do świata rzeczywistego. Wersja analogowa mowy nienawiści. Wersja, która dotyczy szczególnie personelu medycznego, nauczycieli i osób chorych wraz z ich bliskimi.

Okazuje się, że pandemia koronawirusa naprawdę urzeczywistnia tezę, że historia lubi się powtarzać.

Powtórka z historii - koronawirus a grypa hiszpanka

Wszystko rozpoczęło się podobno 4 marca 1918 roku, gdy Albert Gitchell, będący wojskowym kucharzem w centrum szkoleniowym Camp Funston w stanie Kansas w USA, zobaczył u siebie symptomy przeziębienia. Po paru dniach dotknęły one ponad 1000 osób. Po paru miesiącach, epidemia grypy hiszpanki (na przełomie 1918 i 1919 roku) objęła 8 milionów obywateli Hiszpanii, co stanowiło 40 procent populacji państwa. Wśród zarażonych monarcha Alfons XIII. Zmarło 300 tysięcy Hiszpanów. Finalnie na całym świecie, grypa kosztowała 40-100 milionów ludzi, co mogło stanowić do 7 procent populacji globu.

Po ujawnieniu w prasie informacji o wpływie wojskowych na rozpowszechnianie się epidemii, byli oni wtedy wykluczani z udziału w jakichkolwiek aktywnościach społecznych. Wystarczyła tylko informacja o tym, że wśród znajomych ma się taka osobę, by w wielu miejscach na świecie nie móc wejść do kasyna czy na spotkanie towarzyskie. Bardzo podobne objawy dotykały lekarzy, którzy przez falę oszustw byli najbardziej narażeni na zachorowania. „Dużo winy ponosi chory, który przy lekkim bólu głowy i łamaniu w kościach, lekceważąc te objawy, nie kładzie się do łóżka i nie wzywa lekarza” - informował w 1918 r. krakowski dziennik „Nowa Reforma”.

Jak wskazuje dr hab. Anna Marek, "choroby zakaźne praktycznie towarzyszyły człowiekowi od zawsze. Próbowano wyjaśnić przyczyny ich występowania. Wzmogły się tendencje do szukania kozłów ofiarnych i prześladowań współwinnych tych sytuacji. Jako potencjalne źródło zakażenia uznawano obcych czy osoby siejące zło moralne. Mogli nimi być zarówno Żydzi, jak i różnego rodzaju „odmieńcy”, innowiercy, prostytutki a nawet zwykli ludzie. Nasilone zjawisko piętnowania, w praktyce wykluczenia spotykamy w historii podczas epidemii dżumy, trądu, ospy, cholery, a nawet epilepsji czy we współczesnych nam czasach w związku z AIDS. Niekiedy ta nienawiść przeradzała się w napady, rabunki oraz morderstwa. Osoby podejrzane mogły być torturowane, palone czy wieszane. Często zmuszano ich do noszenia oznakowanych ubrań oraz zamykano w specjalnych miejscach odosobnienia czy dzielnicach miasta - gettach".

Powyższe nie pozostawia żadnej wątpliwości, że zwykle boimy się tego co obce, inne, trudne do wyjaśnienia czy zrozumienia, dlatego też z niechęcią podchodzimy do chorych na zespół Downa, choroby nowotworowe a nawet choć w mniejszym stopniu niewidzących czy niesłyszących. Dziś reagujemy strachem, niechęcią a nawet wrogością wobec osób chorych, zakażonych lub tylko podejrzanych na COVID-19. Współczesnymi kozłami ofiarnymi stali się pracownicy służby zdrowia czy nauczyciele.

Debata o hejcie - 14 maja o 20:00 na FB Dzień Dobry TVN

Odpowiedzi na pytanie, czy ze zjawiskiem hejtu jako odpowiedzią na wszystko co nieznane, możemy skutecznie walczyć, będziemy poszukiwali 14 maja. W mediach społecznościowych Dzień Dobry TVN będą Państwo mogli zobaczyć debatę Instytutu Lema organizowaną w Wyższej Szkole Bankowej w Warszawie z udziałem psychologów, prawników i historyków medycyny. Gościem specjalnym debaty będzie Maciej Stuhr - aktor, któremu tematyka mowy nienawiści jest szczególnie bliska, odtwórca głównej roli w filmie "Sala samobójców. Hejter" Jana Komasy.

Transmisję znajdziecie pod tym adresem .

mat. promocyjne


Zobacz także:

Autor: Maciej Kawecki

podziel się:

Pozostałe wiadomości

Już za chwilę rozkwitnie wiosna, a wraz z nią nowa ramówka w TVN. Poznajcie emocjonujące nowe

Już za chwilę rozkwitnie wiosna, a wraz z nią nowa ramówka w TVN. Poznajcie emocjonujące nowe

"Pokaż nam, jak bardzo kochasz Diunę" i wygraj bilety do kina

"Pokaż nam, jak bardzo kochasz Diunę" i wygraj bilety do kina

Książę Harry poniósł druzgocącą porażkę w sądzie. Już zapowiedział apelację

Książę Harry poniósł druzgocącą porażkę w sądzie. Już zapowiedział apelację

Pyszne i zdrowe. Poznajcie fenomenalne sposoby na przygotowanie mięsa wieprzowego
Materiał promocyjny

Pyszne i zdrowe. Poznajcie fenomenalne sposoby na przygotowanie mięsa wieprzowego

Zaczęło się od bólu gardła. Skończyło się na amputacji wszystkich kończyn

Zaczęło się od bólu gardła. Skończyło się na amputacji wszystkich kończyn

Bradley Cooper szczerze o ojcostwie. "Nie jestem pewien, czy bym żył, gdybym nie był tatą"

Bradley Cooper szczerze o ojcostwie. "Nie jestem pewien, czy bym żył, gdybym nie był tatą"

Bonding, czyli szybka i niedroga korekta uśmiechu. "Jest to plomba na zewnątrz zęba"
Materiał promocyjny

Bonding, czyli szybka i niedroga korekta uśmiechu. "Jest to plomba na zewnątrz zęba"

"Odwilż" - nowy serial kryminalny w TVN. Kiedy premiera?

"Odwilż" - nowy serial kryminalny w TVN. Kiedy premiera?

Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"
Materiał promocyjny

Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"

Indyk zamiast przynęty? Nie uwierzysz, co wędkarz złapał na haczyk

Indyk zamiast przynęty? Nie uwierzysz, co wędkarz złapał na haczyk

Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?
Materiał promocyjny

Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?

Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"
Materiał promocyjny

Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"

W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu
Materiał promocyjny

W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu

Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!
Materiał promocyjny

Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!

Przyjaźń wśród zwierząt. "Maddie od razu ciągnęła, żeby iść do Luny"

Przyjaźń wśród zwierząt. "Maddie od razu ciągnęła, żeby iść do Luny"

Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"
Materiał promocyjny

Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"

Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"
Materiał promocyjny

Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"

Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"
Materiał promocyjny

Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"

Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?
Materiał promocyjny

Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?

Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu
Materiał promocyjny

Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu

Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

"Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

"Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

Uczniowie w wyjątkowy sposób pożegnali szkolną sekretarkę. "Serce zostawiła w ekonomiku"

Uczniowie w wyjątkowy sposób pożegnali szkolną sekretarkę. "Serce zostawiła w ekonomiku"

Czterodniowy tydzień pracy w Polsce. Czy pomysł ma szansę wejść w życie?

Czterodniowy tydzień pracy w Polsce. Czy pomysł ma szansę wejść w życie?

Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
Materiał promocyjny

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

Rok przestępny - magiczny czy pechowy? Według niektórych może być rokiem wojny

Rok przestępny - magiczny czy pechowy? Według niektórych może być rokiem wojny

To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

Partnerka Artura Szpilki była ofiarą przemocy. "Miałam nóż na gardle, dosłownie"

Partnerka Artura Szpilki była ofiarą przemocy. "Miałam nóż na gardle, dosłownie"

To miała być niezapomniana impreza. Zakończyła się płaczem dzieci i przyjazdem policji

To miała być niezapomniana impreza. Zakończyła się płaczem dzieci i przyjazdem policji

Jednego dnia został tatą 4 dzieci i stracił żonę

Jednego dnia został tatą 4 dzieci i stracił żonę

Tabletka "dzień po" to bomba hormonalna? Lekarz rozwiewa wątpliwości

Tabletka "dzień po" to bomba hormonalna? Lekarz rozwiewa wątpliwości

"The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

"The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

Robisz zdjęcia telefonem? W tych miejscach będzie cię to słono kosztować

Robisz zdjęcia telefonem? W tych miejscach będzie cię to słono kosztować

Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

"The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

"The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas