Zaburzenie postrzegania typu depersonalizacji. Poznaj przyczyny, objawy i metody leczenia

Psychoterapia – na czym polega?
Osoba patrząca się przez okno
Źródło: ClarkandCompany/Getty Images
Depersonalizacją nazywa się zaburzenia postrzegania samego siebie i otoczenia, w trakcie których dochodzi do swego rodzaju derealizacji. Przyczyną depersonalizacji mogą być zaburzenia psychiczne, a także choroby z innych dziedzin medycyny, na przykład neurologiczne lub internistyczne.

Depersonalizacja to objaw z grupy zaburzeń psychiatrycznych zaliczany do zaburzeń spostrzegania. Jej istotą jest zatracanie przez chorego poczucia własnej osoby. Objaw ten może dotyczyć zarówno osoby chorego, jak i jego przeżyć. W praktyce przejawia się to obserwacją siebie samego z zewnątrz, bez poczucia, iż myśli lub czyny należą do samego chorego. To tworzy poczucie nierealności czasem porównywane do snu. Zdarza się też, że dotknięta tym zaburzeniem osoba ma wrażenie, iż poszczególne części jej ciała nie należą do niej, są własnością kogoś innego. Depersonalizacja jest jednym z zaburzeń związanych z psychopatologią. Jednak tak naprawdę można wyróżnić znaczą ilość potencjalnych przyczyn tego problemu, a nie tylko różnorodne zaburzenia psychiczne.

Przyczyny depersonalizacji

Depersonalizacja może towarzyszyć różnym innym zaburzeniom i pojawiać się w przebiegu innych chorób psychicznych. Jej występowaniu sprzyjają zaburzenia lękowe i zaburzenia dotyczące strefy nastroju (np. depresja, choroba afektywna dwubiegunowa), schizofrenia i zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne. Wystąpieniu depersonalizacji sprzyjają także zaburzenia osobowości, zwłaszcza te o typie borderline czy schizoidalnym.

Za jedną z przyczyn wystąpienia depersonalizacji uważa się zaburzenia dysocjacyjne. To pozwala sądzić, iż na jej wystąpienie mogą mieć wpływ przeżycia związane z silnym stresem, wywołujące zespół stresu pourazowego i pozostawiające traumatyczne ślady w psychice chorego. Ponadto na wystąpienie takiego zaburzenia wpływają substancje przyjmowane przez pacjenta. W dużej mierze dotyczy to substancji psychoaktywnych, zwłaszcza narkotyków z różnych grup (częściej tych o działaniu halucynogennym) i alkoholu. Objawy mogą pojawić się w trakcie stosowania danej substancji, jak i po zaprzestaniu. Czasem depersonalizacja jest częścią składową zespołu abstynencyjnego.

Nie tylko choroby psychiczne mogą być przyczynami depersonalizacji. Jej pojawienie się zaobserwowano w niektórych schorzeniach neurologicznych (np. migrenowych bólach głowy) oraz internistycznych (zaburzenia syntezy i uwalniania hormonów tarczycy, przysadki). Poza tym zdarza się, iż objawy depersonalizacji pojawiają się u osób całkowicie zdrowych, które zostały narażone na niesprzyjające czynniki zewnętrzne, np. w czasie skrajnego zmęczenia.

Objawy depersonalizacji

Poczucie depersonalizacji trwa u pacjentów przez różny okres. Czasami chorzy doświadczają krótkich (kilkuminutowych lub nawet sekundowych) epizodów depersonalizacji, a w innych przypadkach może one występować przez dłuższy czas i przyjąć formę przewlekłą. Depersonalizacja charakteryzuje się tym, iż chory ma poczucie jakby patrzył na siebie z zewnątrz. Porównać to można do oglądania filmu, jednakże bohaterem w nim jest sam chory, który jednak nie identyfikuje się z własną osobą. Ponadto pacjent jest przekonany, iż nie może wpływać na czyny lub myśli obserwowanej osoby (czyli siebie samego), gdyż te są przez kogoś jakby odgórnie narzucone.

Opisane wyżej odczucia mogą dotyczyć całej osoby i sylwetki chorego. Zdarzają się jednak sytuacje, w których dotknięta depersonalizacją osoba ma poczucie obcości jedynie części własnego ciała (np. uważa, że jego ręka nie należy do niego i nie ma on wpływu na ruchy przez nią wykonywane.

Leczenie depersonalizacji

Zmienione postrzeganie samego siebie nie jest możliwą do wyodrębnienia jednostką chorobową. Zwykle jest objawem jakiegoś problemu zdrowotnego pacjenta. W związku z tym podstawowym sposobem leczenia jest oddziaływanie na przyczynę, która spowodowała pojawienie się depersonalizacji. Jeśli jej wystąpienie związane jest z depresją, leczenie polega na podawaniu leków antydepresyjnych, jeśli przyczyną są migrenowe bóle głowy - podaje się leki działające przeciwbólowo i sedatywnie.

Psychoterapia proponowana jest u chorych, u których za przyczynę depersonalizacji uważa się uraz psychiczny czy narażenie na przewlekły stres.

Zobacz wideo: Idealne życie na pokaz w mediach społecznościowych. "Możemy zapomnieć, kim jesteśmy"

Zobacz także:

Źródło zdjęcia głównego: Getty Images

podziel się:

Pozostałe wiadomości

Pokazuje na zdjęciach, jak wygląda stres. "Reakcja człowieka na sytuację, która go przerasta"

Pokazuje na zdjęciach, jak wygląda stres. "Reakcja człowieka na sytuację, która go przerasta"

Pozytywki Dzień Dobry TVN za marzec 2024. Weź udział w głosowaniu

Pozytywki Dzień Dobry TVN za marzec 2024. Weź udział w głosowaniu

Martyna z "MasterChef Nastolatki" jest poważnie chora. Trafiła do szpitala

Martyna z "MasterChef Nastolatki" jest poważnie chora. Trafiła do szpitala

Dubaj pod wodą. Na lotnisku i ulicach rozegrały się dantejskie sceny

Dubaj pod wodą. Na lotnisku i ulicach rozegrały się dantejskie sceny

Co to jest socjoseksualność? "Pod spodem jest prawdopodobnie nieszczęśliwa i samotna osoba"

Co to jest socjoseksualność? "Pod spodem jest prawdopodobnie nieszczęśliwa i samotna osoba"

Łukasz Orbitowski zmierzył się z Małgorzatą Rozenek-Majdan. Co musieli zrobić? "Czujesz fizyczny ból"

Łukasz Orbitowski zmierzył się z Małgorzatą Rozenek-Majdan. Co musieli zrobić? "Czujesz fizyczny ból"

Ten test wiedzy pokonał dziewczyny z "Hotelu Paradise". A jak ty sobie poradzisz?

Ten test wiedzy pokonał dziewczyny z "Hotelu Paradise". A jak ty sobie poradzisz?

Chcesz wygładzić zmarszczki i ujędrnić skórę twarzy? Sprawdź, który kolagen zacząć suplementować
Materiał promocyjny

Chcesz wygładzić zmarszczki i ujędrnić skórę twarzy? Sprawdź, który kolagen zacząć suplementować

Zdradza sekrety córki jej ojcu. Psycholog: "To może mieć długofalowe konsekwencje"

Zdradza sekrety córki jej ojcu. Psycholog: "To może mieć długofalowe konsekwencje"

Kultowa gra powraca w nowej odsłonie. Mistrz Scrabble zdradza "najdroższe słowo"
Materiał promocyjny

Kultowa gra powraca w nowej odsłonie. Mistrz Scrabble zdradza "najdroższe słowo"

"Wymarzony Szkolny Obiad". Poznaj przepisy na dania, które pokocha każdy uczeń
Materiał promocyjny

"Wymarzony Szkolny Obiad". Poznaj przepisy na dania, które pokocha każdy uczeń

Mieszka w slumsach i marzy, by odmienić los rodziny. "Wiem, że mogę to zrobić, tańcząc w balecie"

Mieszka w slumsach i marzy, by odmienić los rodziny. "Wiem, że mogę to zrobić, tańcząc w balecie"

Małgorzata Rozenek-Majdan wskoczyła do wanny pełnej lodu: "Nie wypada tego nie zrobić"

Małgorzata Rozenek-Majdan wskoczyła do wanny pełnej lodu: "Nie wypada tego nie zrobić"

Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?
Materiał promocyjny

Omegamania – poznaj kwasy Omega-3! Jak wspierają zdrowie?

Jak zrobić pizzę idealną? Swój sekret zdradził uczestnikom "MasterChef Nastolatki" mistrz pizzy Valerio Valle

Jak zrobić pizzę idealną? Swój sekret zdradził uczestnikom "MasterChef Nastolatki" mistrz pizzy Valerio Valle

Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

Jak koledzy ze studiów postrzegają Oliwię Bieniuk?

13-osobowa rodzina Clarke jest już w Tajlandii. To nie koniec ich dalekich podróży

13-osobowa rodzina Clarke jest już w Tajlandii. To nie koniec ich dalekich podróży

Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy
Materiał promocyjny

Zacznij dzień słodkim, zdrowym śniadaniem. Poznaj dodające energii dania według Darii Ładochy

"Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień
Materiał promocyjny

"Sposób na wnętrze": Mural, sztukateria i obrotowe lamele. Modny i przytulny salon w jeden dzień

Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

Mefedron na wyciągnięcie ręki. Jak poznać uzależnienie u dziecka? Czat z ekspertem

Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

Kim jest zwycięzca "Czas na Show. Drag Me Out"? To mistrz świata i mąż znanej aktorki

Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

Czy można wejść do restauracji lub baru z psem? GIS przypomina

Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

Pogoda na weekend. Termometry mogą wskazać nawet 27 kresek

Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

Efekt placebo wciąż wykorzystuje się w medycynie. Na czym polega?

Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

Pomyśl, zanim udostępnisz zdjęcia swojego dziecka

Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

Siostry uratowały sklep dziadka. "To nie mogło się tak skończyć"

Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

Platforma streamingowa Max już w czerwcu. "Na tę chwilę czekaliśmy 2 lata"

"Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

"Łazienkowe przekleństwa" - zbawienna metoda czy szkodliwy trend? Psycholożka wyjaśnia

Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

Znamy finalistów XV edycji konkursu Sukcesu Pisanego Szminką

"Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

"Przypalone ciasto warto wytrzeć tarką"

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

Wybuchowy ekstrawertyk, a może cichy introwertyk? Poznaj numerologiczną 4

Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

Pył znad Sahary powrócił do Polski. Dla tej grupy osób jest szczególnie groźny

Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

Kolejny sukces Taylor Swift. 34-latka debiutuje na liście światowych miliarderów

Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

Najlepsze podkłady na lato 2024. Czym się kierować, wybierając ten kosmetyk?

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
Materiał promocyjny

E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

Są bliźniaczkami syjamskimi, lecz mają inną orientację. Jak wygląda ich życie seksualne?

Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

Kuba Wesołowski znów zostanie tatą. Żona aktora pochwaliła się ciążowym brzuszkiem

Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

Uniwersalne motywy na maturę z polskiego. Poznaj najpopularniejsze motywy literackie i zrób sobie powtórkę

In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

In vitro w Polsce: Ministerstwo Zdrowia przedstawia szczegóły programu. "Przywracamy nadzieję"

Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

Gdzie jest burza teraz? Radar burz NA ŻYWO

Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

Wakacje w maju – gdzie warto pojechać?

Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

Mama lekarz mówi na co nie pozwala dzieciom w domu. "Nie ma mowy"

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

#DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego

Gruszki to idealny owoc dla zmagających się z tą chorobą. Sprawdź, dlaczego