Dziecko

„Mamo, nie mogę zasnąć”, czyli jak poradzić sobie z niespokojnym snem dziecka

Każdy rodzic małego dziecka wie, że sen jest rzeczą na wagę złota. Pobudki u noworodków i niemowląt to sprawa naturalna – maluch szybko trawi mleko i głodnieje. Jeśli jednak niespokojny sen pojawia się u dziecka również między wybudzeniami, trzeba zastanowić się, co jest tego przyczyną. W studiu Dzień Dobry TVN gościliśmy Dr Magdę Kaczor, psychiatrę dzieci i młodzieży oraz Magdalenę Szczęsną, lekarza w trakcie specjalizacji z pediatrii.

Niespokojny sen dziecka mogą wywołać zarówno przyczyny natury somatycznej, jak i psychicznej, czasem charakterystyczne dla danego wieku. Niektórym można skutecznie zaradzić, dlatego warto przyjrzeć się ich liście.

Niespokojny sen noworodka

Nocne pobudki noworodków wbrew pozorom wcale nie są najczęstsze. Maluch, który ma mniej niż miesiąc, nie jest jeszcze obarczony takimi problemami, jak kolki czy ząbkowanie. Budzi się głównie wtedy, gdy chce jeść, lub z powodu pełnej pieluszki.

Jeśli w ciągu nocy pobudek występuje więcej niż kilka, a pomiędzy nimi sen noworodka jest niespokojny, może to oznaczać, że maluchowi jest zbyt gorąco lub zbyt zimno. Należy sprawdzić wtedy jego kark – czy nie jest spocony lub czy skóra nie jest niepokojąco chłodna. Temperatura w domu nie powinna przekraczać 21℃. Zdecydowanie warto maluszka otulać ciasno specjalnym przewiewnym śpiworkiem czy otulaczem. Może się wydawać, że jest mu niewygodnie – to jednak tylko pozory. Niespokojny sen u noworodków często wynika z przestymulowania i niewłaściwej pielęgnacji, podczas której niemowlę ma wokół siebie zbyt wiele niepokojącej go przestrzeni. Trzeba pamiętać, że dopiero od niedawna jest na świecie, a nie w ciasnej przestrzeni brzucha mamy. W sklepach z artykułami dla niemowląt można znaleźć specjalne ciasne śpiworki – można też otulić dziecko zwykłym kocykiem, według instrukcji położnej.

Ważne też, by noworodek był najedzony – jeśli jest karmiony piersią, powinien aktywnie ssać przez co najmniej 5–10 minut. W przypadku dzieci karmionych mlekiem modyfikowanym powinna być zjadana większość porcji odmierzonych według planu żywienia podanego na opakowaniu lub przez pediatrę.

Dobrze też obejrzeć skórę niemowlęcia i sprawdzić, czy dziecku nie dokuczają pieluszkowe otarcia lub odparzenia. Jeśli widać zaczerwienienia, koniecznie należy zastosować krem przeciw odparzeniom i często wietrzyć podrażnione miejsca. Jeśli noworodek mimo wszystko śpi bardzo niespokojnie, wybudza się co chwilę i nie chce ssać piersi, choć ma suchą pieluchę, należy skonsultować się z pediatrą.

Niespokojny sen u niemowlaka

Noworodki i niemowlęta lubią spać z mamą. Zapach jej mleka, bliskość i ciepło działają zbawiennie. Paradoksalnie – nakarmiony i otulony noworodek tak bardzo nie odczuwa tego, że śpi bez mamy, jak starsze niemowlę, które widzi i rozumie znacznie więcej. Dzieci powyżej drugiego miesiąca życia szybko orientują się, że mamy nie ma w pobliżu, co może skutkować niespokojnym snem. Dlatego nie warto słuchać rad dotyczących samodzielnego spania niemowlęcia czy też przestróg przed tym, że niemowlę „przyzwyczaja się” i potem zawsze chce spać z rodzicami. Wspólne spanie, przy zachowaniu zasad bezpieczeństwa, spełnia niezwykle ważną u niemowlęcia potrzebę bezpieczeństwa i bliskości. Co więcej – ułatwia mamom karmiącym piersią

nocne karmienia. Nie trzeba wstawać do łóżeczka dziecka – to więc proste, wygodne i naturalne rozwiązanie.

Niestety, u dzieci powyżej miesiąca pojawiają się też kolki. Sposobem na nie są łagodne masaże brzuszka, długotrwałe noszenie (małe dzieci najlepiej chustować, w trosce o kręgosłup mamy i właściwą pozycję dziecka), częste układanie na brzuszku. Można też stosować rozkurczowe kropelki dla niemowląt.

Zdarza się oczywiście, że jeśli przyczyną niespokojnego snu nie są kolki (potem zaś ząbkowanie), przegrzanie lub zwykły głód, wybudzanie się dziecka może wynikać z jakiejś infekcji powodującej ból gardła, męczący kaszel czy ból brzuszka. Koniecznie należy wtedy odwiedzić pediatrę. Niemowląt nie powinno się leczyć na własną rękę.

Niespokojny sen u rocznego dziecka czy dwulatka

Jeśli chodzi o przyczyny nocnych pobudek czy niepokojów u dziecka, które nie jest już niemowlęciem, prócz infekcji czy dolegliwości związanych z rosnącymi ząbkami, mogą pojawić się też nocne lęki wynikające z zaburzonego u malucha poczucia bezpieczeństwa. Nie należy tu szukać na siłę winy rodziców – dziecko zawsze może się przestraszyć czegoś, o czym dorośli nawet nie mają pojęcia. W przypadku częstych nocnych pobudek i niespokojnego snu u starszego dziecka warto kontynuować wspólne spanie. Od początku życia malucha ważne są też wieczorne rytuały, takie jak wspólne wieczorne czytanie lub opowiadanie bajek (nawet jeśli maluch jeszcze ich nie rozumie, uspokaja go głos bliskiej osoby), śpiewanie kołysanek czy słuchanie relaksacyjnej muzyki. Wciąż należy pamiętać o częstym noszeniu i przytulaniu. Nie należy się bać, że maluch „się przyzwyczai”. Bliskość rodziców to potrzeba równie ważna, co pełny brzuszek i sucha pielucha.

Zobacz też:

Co sądzisz o tym artykule?
60
6
Wybrane dla Ciebie
Komentarze
0