genetyka

    genetyka

    Czy talent, choroby i inteligencję możemy odziedziczyć po naszych przodkach? Odpowiedzi na te pytania znajdziemy w książce znanej profesor biologii Ewy Bartnik "Co kryje się w naszych genach", która ukaże się już 21 października. W naszym programie autorka przybliżyła nam nieco temat genetyki i opowiedziała, jakie cechy najczęściej są przekazywane przez rodziców.

    Pandemia koronawirusa rozprzestrzenia się z dnia na dzień. Okazuje się jednak, że COVID-19 nie dotknie każdego. Zdaniem genetyka i biologa prof. Marka Sanaka wraz ze wzrostem zakażeń wzrośnie też odporność zbiorowa na SARS-CoV-2.

    Chiński naukowiec He Jiankui twierdzi, że stworzył pierwsze na świecie dzieci ze zmodyfikowanym DNA. Mają nimi być bliźniaczki urodzone kilka tygodnie temu. Co o tych doniesieniach, które zelektryzowały świat sądzą goście Dzień Dobry TVN: ginekolog i położnik dr n. med. Grzegorz Południewski oraz genetyk molekularny dr Monika Gos? Czy według nich taka modyfikacja jest możliwa?

    Okazuje się, że naukowcy są na najlepszej drodze do tego, by ożywić mamuta włochatego. Czy przywracanie gatunków, które wyginęły to dobry pomysł? Zapytaliśmy o to paleontologa dr hab. Tomasza Suleja. Dowiedzieliśmy się również, dlaczego mamuty zniknęły z naszej planety. Przyczynili się do tego ludzie? Czy winna może była zmiana klimatu?

    9-letni Karol pokonał sepsę, wygrał z białaczką limfoblastyczną, teraz po raz trzeci walczy o życie. Tym razem z ostrą białaczką szpikową. W tych zmaganiach potrzebuje pomocy bliźniaka genetycznego. Dorota Walczak, mama Karola: "Nie mam hamulców w tej chwili (...) musi być zrobione wszystko z mojej strony, żeby go uratować. WSZYSTKO". O tym, jak wygląda poszukiwanie dawcy szpiku, opowiedział nam prof. Wiesław Jędrzejczak, hematolog, transplantolog, krajowy konsultant w dziedzinie hematologii.

    Prof. dr. hab. med. Krystian Jażdżewski i jego zespół specjalizują się w badaniu genów. Na podstawie uzyskanych informacji są w stanie określić predyspozycje pacjenta do zachorowania na nowotwór. Takie badania są wykonywane na świcie już od pewnego czasu. Co więc wyróżnia polski projekt? Po pierwsze jego globalność - genetycy chcą zbadać populację całej Polski, a po drugie cena - koszt badania to jedyne 400 złotych zamiast 2 000 euro. Czy pacjent może liczyć na pomoc zespołu profesora Jażdżewskiego po postawieniu diagnozy? Jak trafić pod ich skrzydła? I czy istnieje szansa na refundację jeśli nie stać nas na badanie?

    Ania Mrówczyńska choruje na niezwykle rzadką chorobę o podłożu genetycznym - zespół Leigha, polegającą na tym, że do mózgu nie jest dostarczana odpowiednia ilość tlenu, co prowadzi do obumierania komórek. Niestety nie ma na to lekarstwa. Dziewczynka codziennie poddawana jest rehabilitacji, która ma jej przedłużyć życie. W Zielonych Drzwiach mama Ani - Aneta Donart-Mrówczyńska powiedziała, co jest potrzebne do rehabilitacji i ile ona kosztuje. Anna Maruszeczko zaprosiła do studia także genetyka klinicznego dra n. med. Pawła Szylda. Dowiedzieliśmy się od niego, jak badania genetyczne przyczyniają się do rozwoju terapii celowanych.

    W Polsce jest prawie 4,5 tys osób długotrwale zaginionych. Tylko w naszym kraju jest tak wiele nagrobków podpisanych "NN". Do tej pory nie prowadzono żadnych badań pozwalających ustalić tożsamość zaginionych i niezidentyfikowanych osób. Szansą ma być projekt GeNN. O projekcie rozmawialiśmy w Dzień Dobry TVN z Alicją Tomaszewską, Prezesem Fundacji Itaka oraz Moniką Całkiewicz, byłą prokurator, specjalistką z zakresu kryminalistyki.

    Medycyna personalizowana zakład dobór terapii w oparciu o genetyczne cechy pacjenta. Obszarem największych jej sukcesów jest onkologia. Według ekspertów to właśnie w tym kierunku zmierza współczesna medycyna. Gość Dzień Dobry TVN farmakolog kliniczny dr n. med. Leszek Borkowski wytłumaczył nam różnicę między medycyną personalizowaną a celowaną. Powiedział również, dlaczego terapie tego typu są tak bardzo drogie i co należy zrobić, aby były one bardziej powszechne w Polsce.

    Wczesne poznanie swoich predyspozycji genetycznych oraz zmiana stylu życia wpływają na zmniejszenie ryzyka zapadnięcia na różnego rodzaju choroby. Do Dzień Dobry TVN zaprosiliśmy analityka genetycznego dra inż. Adama Kuzdralińskiego, aby zapytać, jak jest z kondycją Polaków, co kryją męskie geny i na czym polega ich badanie.

    Anna Kutkowska-Kass codziennie, niczym detektyw, śledzi zmiany genetyczne u swoich pacjentów. Jednak chromosomy nie są jej jedyną pasją. Otóż Pani Anna, poza tym, że jest szanowanym lekarzem jest także czynnie występującą na deskach oper sopranistką koloraturową. Dziewięć at temu zadebiutowała na deskach Opery Narodowej w Warszawie w "Czarodziejskim flecie", spełniając tym samym swoje marzenie z dzieciństwa. Kto jest jej najsurowszym recenzentem?

    Sanfilippo to nie nazwa kurortu czy miejscowości wypoczynkowej, ale wyniszczającej choroby. W tej rodzinie dwóch chłopców choruje na zespół Sanfilippo. Jeden z nich nie chodzi samodzielnie, wszystkie jego posiłki muszą być miksowane. Ich ojciec musiał zrezygnować z pracy, by się zająć się chłopcem. Czym jest choroba Sanfilippo i jak z nią walczyć? Zapraszamy na kolejny odcinek Zielonych Drzwi. Anna Maruszeczko gościła matkę chorych chłopców - Marzenę Barczyńską.

    Edward Renau to fotograf. Michał Renau to także fotograf, syn Edwarda. Tomek Renau - chce zostać fotografem. To wnuczek Edwarda, za dwa miesiące skończy dwa lata. Miłość do fotografii przekazują sobie jak kolor oczu, w genach. W studiu Dzień Dobry TVN opowiedzieli o tym, jak poprawnie i zdjąć rzeczywistość. Są przykładem na to, że z rodziną wychodzi się dobrze nie tylko na zdjęciu.

    Najchętniej robią to Amerykanie, ale moda na poszukiwanie swoich przodków zagościła już w Polsce na dobre. Małgorzata Szumska pojechała w podróż śladami swoich dziadków, a za GPS posłużyły jej rodzinne opowieści przekazywane w z pokolenia na pokolenie. W studiu Dzień Dobry TVN towarzyszył jej Łukasz Maurycy Stanaszek, antropolog. Dlaczego z takim uporem szukamy naszych przodków? I co ma to wspólnego z chromosomem Y?

    10-letni Oliwier Blum, który choruje na dysplazję ektodermalną, do studia Dzień Dobry TVN przyjechał z Poznania z mamą Elżbietą Blum, prezesem Stowarzyszenia "Jesteśmy", które pomaga dzieciom z tą chorobą. Wspólnie z prowadzącym Dzień Dobry TVN Robertem Kantereitem pozdrowił swoich kolegów i koleżanki ze szkoły oraz panią wychowawczynię.

    Genetyka jest częścią medycyny. Jednak w pewnym sensie ją wyprzedza. Część chorób jest spowodowana defektem genetycznym. Jak można pomóc osobie, której choroba ma podłoże genetyczne? Czy możemy "naprawiać" niektóre geny? O tym, w studiu Dzień Dobry TVN, prof. dr hab. n. med. Rafał Płoski - kierownik Zakładu Genetyki Medycznej na WUM. Czy genetyka może "wywróżyć" nam naszą chorobę?

    Gościem Anny Maruszeczko "Zielonych drzwiach" była prof. Anna Latos-Bieleńska, specjalista genetyki klinicznej i laboratoryjnej genetyki medycznej, która opowiedziała o tym, jak wykrywa się i leczy choroby genetyczne. Człowiek ma bardzo dużo genów, a mutacja tylko jednego genu może prowadzić do różnych chorób genetycznych. Dzisiaj znamy aż 8 tysięcy chorób genetycznych, ale tych chorób i mutacji może być znacznie więcej. Poznajcie historię bliźniaczek Julii i Karoliny Rabendy.

    Co decyduje o podobieństwach między ludźmi, a co o różnicach? Mówi się " skóra zdjęta z ojca". Niektórzy twierdzą, że każdy ma gdzieś na świecie swojego sobowtóra. Czy tak jest naprawdę? W studiu Dzień Dobry TVN gościem była genetyczka prof. Ewa Bartnik.

    W studiu Dzień Dobry TVN spotkali się genetyczni bracia: Łukasz Soja oraz Sylwester Wronowski. Ten ostatni był już bliski śmierci, kiedy dostał informację, że jest jednak dla niego ratunek. Jak wygląda sam moment przekazywania szpiku kostnego? Naszym gościom towarzyszyła Kinga Dubicka z fundacji DKMS.