Ciąża

Co cesarskie cięcie ma wspólnego z cesarzem? Dzisiejsza nazwa jest wynikiem historycznego błędu

Ciąża

Autor:
Adam
Barabasz
Źródło:
nlm.nih.gov, porcjawiedzy.pl
Skąd pochodiz nazwa "cesarskie cięcie"

W Polsce prawie połowa porodów jest rozwiązywana za pomocą cesarskiego cięcia. Jesteśmy w europejskiej czołówce, jeśli chodzi o liczbę wykonywanych operacji. Choć dziś jest to popularny zabieg, niewielu wie, że sięga swoimi korzeniami starożytności i ma makabryczny rodowód.

Historia cesarskiego cięcia

Operacja cesarskiego cięcia była wykonywana już w antycznym Rzymie, jednak wówczas miała nieco inne zastosowanie niż obecnie. Prawo obowiązujące na terenie imperium zabraniało bowiem grzebania ciężarnych kobiet z dzieckiem w ich łonie. Zabieg ten praktykowano więc wyłącznie na zmarłych, a jego konieczność została usankcjonowana prawem (lex regia).

W ten sposób na świat przyszli m.in. w starożytności: Publius Cornelius ScipioManius Manilius, a w średniowieczu Andrea Doria, Ulryk Wirtemberski, papież Grzegorz IV i król Edward VI – syn Henryka VIII. Historycy przypuszczają, że matka angielskiego monarchy, Joanna Seymour, była pierwszą żywą kobietą, u której przeprowadzono operację. Tuż po niej jednak zmarła. Pierwsze udokumentowane cesarskie cięcie, które ocaliło życie zarówno matki, jak i dziecka, zostało wykonane 22 kwietnia 1622 roku w Wittenberdze. Przeprowadził je Jeremias Trautmann u Orszuli Opitz.

Ojcem nowoczesnej cesarki jest włoski położnik Eduardo Porro, który opracował w XIX wieku metodę, polegającą na nadszyjkowym wycięciu macicy. Następnie kikut szyjki wszywano w powłoki jamy brzusznej. W ten sposób ograniczano możliwość rozwinięcia się infekcji, co sprawiło, że niemalże 100 proc. śmiertelność kobiet poddanych zabiegowi spadła do 60 proc. Z czasem medycyna wzbogaciła się o wiedzę na temat antyseptyki i bakteriologii, a cesarskie cięcie stało się rutynowym zabiegiem.

Jak dbać o piersi?

Ewa Chodakowska zachęca do badań piersi
Ewa Chodakowska zachęca do badań piersiDzień Dobry TVN
wideo 2/3

Skąd nazwa "cesarskie cięcie"?

Źródła historyczne podają, że w ten sposób na świat przyszedł Juliusz Cezar, jednak jest to mało prawdopodobne, ponieważ jego matka żyła jeszcze długo po urodzeniu syna. Gdyby przetrwała zabieg wydobycia dziecka z macicy, byłaby medycznym ewenementem, skwapliwie odnotowanym przez kronikarzy.

Najczęstsze dolegliwości zdrowotne po porodzie
Najczęstsze dolegliwości zdrowotne po porodzie Źródło: Dzień Dobry TVN

Pliniusz Starszy rzeczywiście podawał, że w ten sposób przyszedł na świat Juliusz Cezar, jednak nie chodziło mu o rzymskiego przywódcę, a jego przodka. Na pamiątkę tego wydarzenia dziecko otrzymało imię Cezar, które pochodzi od łacińskiego słowa ceadere oznaczającego czasownik "ciąć". Późniejsze opracowania powielały błąd, który przetrwał do dzisiejszych czasów. Podsumowując Cezar nosił imię na cześć cesarki, a nie na odwrót.

Zobacz także:

Autor:Adam Barabasz

Źródło: nlm.nih.gov, porcjawiedzy.pl

Źródło zdjęcia głównego: Petri Oeschger / Getty Images

Pozostałe wiadomości