Krakowskie Planty to spacerowy park miejski. Wśród innych krakowskich parków wyróżnia się przede wszystkim położeniem – otacza kręgiem Stare Miasto. Jest też jednym z największych krakowskich parków. Od niedawna są w nim także dwa place zabaw dla dzieci.

Planty w Krakowie zajmują miejsce dawnego wału i fosy wokół miasta (obecnie Starego Miasta). Są chronione jako zabytek, na równi z historycznym centrum Krakowa. Są pomnikiem historii i parkiem kulturowym. Planty Krakowskie i Stare Miasto zostały wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Naturalnego UNESCO w 1978 r.

Planty Krakowskie – informacje podstawowe

Planty Krakowskie to spacerowy park miejski założony w 1815 r. Obejmuje powierzchnię 20 ha i ma szerokość od 40 m do 120 m. To jeden z większych parków Krakowa, ale tym, co świadczy o jego wyjątkowości, jest położenie.

Planty w Krakowie powstały w miejscu dawnych fortyfikacji otaczających najstarszą część miasta. Obecnie w miejscu dawnych murów dodane są ich zarysy wraz tabliczkami z krótkimi opisami. Oprócz tabliczek mówiących o tym, gdzie znajdowały się mury czy baszty, znajdziemy wiele tablic pamiątkowych upamiętniających wydarzenia, które miały miejsce na Plantach i w bezpośrednich okolicach (ale nie tylko), oraz ludzi, którzy mieszkali w domach przy samym parku czy zasłużonych dla Polski i Krakowa.

Styl krakowskiego parku zmieniał się wraz z przychodzącymi i odchodzącymi modami – od klasycystycznego, przez angielski, neoromantyczny, secesyjny i modernistyczny.

Krakowskie Planty dzielą się na osiem części nazywanych ogrodami:

· Dworzec,

· Barbakan,

· Florianka,

· Pałac Sztuki,

· Uniwersytet,

· Wawel,

· Gródek,

· Stradom.

Planty Krakowskie – place zabaw dla dzieci

Planty w Krakowie to obecnie nie tylko park do spacerów (chociaż oczywiście nadal doskonale się do tego nadają). Od niedawna (2017 r.) na Plantach istnieją dwa place zabaw. Nazywają się „Plantuś” i „Dzikie Planty”. Plantuś znajduje się obok Muzeum Archeologicznego. Na jego terenie znajdziemy górkę do wspinania, zjeżdżalnie, piaskownicę, huśtawki – mają one kształty jaskini, szałasu, chaty i kamienicy. Na krakowskim placu zabaw umieszczono edukacyjne tabliczki i mapę placu dla niewidomych dzieci. Ławki dla opiekunów są zwrócone w stronę Wawelu. Doskonałe miejsce na spacer po Krakowie z dziećmi.

„Dzikie Planty” są mniej więcej po drugiej stronie Plant, niedaleko hotelu Royal. Tu z kolei pieczę nad oryginalnym wyglądem objęło Muzeum Etnograficzne. Motywem przewodnim tego miejsca są różnego rodzaju... robale i nieujarzmiona przyroda. Ławki mają kształty stonóg, kosze na śmieci – grzybów, a karuzele – ślimaków.

Planty Krakowskie – zabytki w poszczególnych ogrodach

Spacer Plantami w Krakowie może stać się też wycieczką w przeszłość. Zwiedzanie zabytków i podziwianie architektury Krakowa od tej strony jest świetnym pomysłem na rodzinną wyprawę – dobrze bawić się będą zarówno rodzice, jak i dzieci.

W ogrodzie Wawel można podziwiać jeden z najstarszych gotyckich kościołów w Krakowie – kościół z klasztorem ojców Franciszkanów. Stąd można też obejrzeć najstarszą szkołę średnią – I Liceum Ogólnokształcące im. Bartłomieja Nowodworskiego, założone jako gimnazjum św. Anny w XVI w.

Ogród Uniwersytet – jak sama nazwa wskazuje – znajduje się w pobliżu budynków uniwersyteckich. W Collegium Maius jest także Muzeum Uniwersyteckie. To jeden z bardziej ruchliwych ogrodów Plant.

W części Plant przy Bunkrze Sztuki , czyli w ogrodzie Pałac Sztuki, znajduje się siedziba Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie. W pobliżu jest też barokowy kościół uniwersytecki p.w. św. Anny.

W ogrodzie Florianka warto zwrócić uwagę na... Floriankę, czyli gmach Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych z 1879 r.

Ogród Barbakan może się poszczycić oczywiście Barbakanem, Bramą Floriańską i fortyfikacjami – to jedne z najstarszych zabytków Krakowa.

W części Plant nazywanej ogrodem Gródek mieszczą się dwa zabytkowe klasztory ojców i sióstr dominikanek.

Ogród Stradom to z kolei aż cztery klasztory i kościoły, w tym perły architektury romańskiej.

Zabytkowe na Plantach są również rośliny – np. buk purpurowy w ogrodzie Wawel, trzy pomniki przyrody w ogrodzie Uniwersytet (wiąz górski, platan klonolistny, topola biała).

Planty – Kraków i jego pomniki

Pomniki upamiętniające ważne postaci zaczęły powstawać w parku Planty od 1874 r. Są to m.in.:

· obelisk Floriana Straszewskiego,

· Grażyny i Litawora (ku czci Adama Mickiewicza),

· Lilli Wenedy (ku czci Juliusza Słowackiego),

· Jadwigi i Jagiełły,

· Artura Grottgera,

· Michała Bałuckiego,

· Mikołaja Kopernika,

· Bohdana Zalewskiego.

Atrakcją części Plant przy Uniwersytecie jest pomnik-fontanna „Fortepian Chopina”. Wieczorami jest podświetlany.

Atrakcje Plant w Krakowie

Krakowskie Planty to przede wszystkim spacery, zabawy dzieci, zwiedzanie, ale też inne atrakcje. Często w poszczególnych ogrodach organizowane są koncerty jazzowe, wystawy plenerowe. Do tej pory krakowianie i turyści oglądali np. zdjęcia ziemi z lotu ptaka, wystawę poświęconą Janowi Pawłowi II, Stanisławowi Mrożkowi, Jerzemu Grotowskiemu czy wystawę dzieł młodopolskich twórców.

Zobacz film: Kraków miastem nieoczywistym. Źródło: Dzień Dobry TVN.

Bibliografia:

Joanna Torowska „Planty Krakowskie i ich przestrzeń kulturowa”, 2012.

„Dwa nowe place zabaw na Plantach oficjalnie otwarte!” [w:] „Wyborcza. Kraków”, 3 stycznia 2017.

Co sądzisz o tym artykule?
85
10
Wybrane dla Ciebie
Komentarze
0