Polska

Panorama Racławicka. Idealny stan zawdzięcza kosmicznej technologii z NASA

Punktem obowiązkowym na mapie atrakcji turystycznych Wrocławia jest Panorama Racławicka - XIX-wieczny obraz przedstawiający bitwę pod Racławicami. Dowiedz się, kim był autor Panoramy Racławickiej, jaka jest geneza jej powstania oraz jaki los ją spotkał. Jak Panorama Racławicka wygląda od zaplecza?

  • Co to jest Panorama Racławicka - co przedstawia?
  • Panorama Racławicka, autorzy - kto namalował obraz “Panorama Racławicka”?
  • Panorama Racławicka, cały obraz i ekspozycja - zwiedzanie

Zobacz też: Policyjna grupa "Vinci" - postrach złodziei i fałszerzy sztuki

W samym sercu stolicy Dolnego Śląska znajdziemy miejsce, które przeniesie nas w czasy zaborów Polski. Muzeum Panorama Racławicka oraz obraz “Bitwa pod Racławicami” to prawdziwe perły polskiego dziedzictwa kulturowego. Na 15-metrowym płótnie przedstawiono jedną z bitem polskiego powstania narodowego przeciwko Rosji i Prusom. Ogrom dzieła oraz niezwykła precyzja i dbałość o każdy nawet najmniejszy szczegół zachwyci każdego - nie tylko historyka czy pasjonata sztuki. Kto namalował Panoramę Racławicką oraz jaki miał w tym cel?

Co to jest Panorama Racławicka - co przedstawia?

Panorama Racławicka to muzeum sztuki we Wrocławiu prezentujące tylko jedno dzieło - cykloramiczny obraz “Bitwa pod Racławicami”. Rodzaj malarstwa cykloramicznego rozwinął się w sztuce w XIX-wieku i polegał na zajęciu całej przestrzeni wokół oglądającego. Dzięki specjalnym technikom malarskim, odpowiedniej perspektywie oraz przemyślanym zabiegom technicznym (jak oświetlenie oraz kształt podestu) obserwator ma wrażenie jakby uczestniczył w scenie przedstawionej na płótnie. Można żartobliwie stwierdzić, że malarstwo cykloramiczne było pierwowzorem dla techniki 3D. Olejny obraz Panorama Racławicka” przedstawia autentyczne zbrojne starcie wojsk polskich pod dowództwem Tadeusza Kościuszki z wojskami rosyjskimi w 1794 roku, w czasie insurekcji kościuszkowskiej. Nie bez powodu na płótnie znalazła się właśnie bitwa racławicka. Nie miała ona dużego znaczenia militarnego, ale za to wygrana polaków znacznie podniosła morale powstańców. Choć przedstawiona bitwa jest faktem historycznym, a jej miejsce (wieś Racławice) zostało namalowane niezwykle realistycznie - samo przedstawienie walki oraz jej przebiegu jest wizją artystyczną autorów. Obraz został namalowany na czternastu zszytych ze sobą kawałkach płótna, które rozpięto na specjalnym stalowym rusztowaniu. Na całe arcydzieło zużyto aż 750 kilogramów farby. Co więcej, w skład ekspozycji, prócz samego płótna, wchodzą różnego rodzaju elementy imitujące pole bitwy - piasek, trawy oraz krzewy. Dzięki temu widzowi trudno dostrzec, gdzie dokładnie rozpoczyna się właściwy obraz. Sam budynek muzeum został wpisany na listę zabytków i stanowi architektoniczny majstersztyk, bez którego panorama Wrocławia nie byłaby pełna.


Panorama Racławicka, autorzy - kto namalował obraz “Panorama Racławicka”?

Obraz “Panorama Racławicka” został namalowany przez grupę artystów. Jest to pierwszy i jedyny zachowany tego typu obraz w Polsce, a jego stworzenie zajęło jedynie dziewięć miesięcy. Namalowanie panoramy w 1893 roku zleciła wybitnemu polskiemu malarzowi, Janowi Styce Rada Miasta Lwowa. Obraz miał powstać z okazji 100-lecia insurekcji kościuszkowskiej i miał stanowić główną atrakcję na otwarciu Powszechnej Wystawy Krajowej we Lwowie w 1894 roku. Jan Styka zaprosił do współpracy przedstawiciela polskiego nurtu malarstwa batalistycznego, Wojciecha Kossaka, z którym wspólnie pokierował kilkuosobową grupą malarzy - współtwórców ponadczasowego dzieła, jakim stała się Panorama Racławicka we Wrocławiu. Większość źródeł historycznych jako autorów dzieła podaje jedynie Stykę i Kossaka, tymczasem każdy współtworca Panoramy Racławickiej, za pomocą swojego pędzla, zapisał się na kartach polskiej historii sztuki. Byli wśród nich Ludwig Boller, Tadeusz Popiel, Zygmunt Rozwadowski, Teodor Axentowicz, Michał Sozański, Włodzimierz Tetmajer oraz Wincenty Wodzinowski. Ciekawostką jest, że nauczycielem tego ostatniego był wybitny polski malarz, Jan Matejko .

Panorama Racławicka, cały obraz i ekspozycja - zwiedzanie

Po raz pierwszy Panorama Racławicka została pokazana szerszemu gronu odbiorców podczas Wystawy Krajowej we Lwowie. Od samego początku budziła ogromny podziw wśród widzów i od razu stała się prawdziwym magnesem przyciągających do Lwowa tłumy turystów, pragnących zobaczyć słynne dzieło. Po wybuchu II wojny światowej została zwinięta w rulon i schowana na długie lata - wpierw w obawie przed zniszczeniem, następnie w czasach PRL-u ze strachu przed władzami ZSRR. Ponowne otwarcie ekspozycji nastąpiło dopiero w 1985 roku we Wrocławiu. Do dziś obraz cieszy się niesłabnącym zainteresowaniem. Muzeum otwarte jest codziennie i zamykane jedynie na czas przeprowadzenia niezbędnych prac konserwatorskich. Jest limit osób, mogących oglądać obraz jednocześnie, dlatego narzucony czas zwiedzania rotundy to pół godziny. Bilet zakupiony w Panoramie Racławickiej upoważnia również do zwiedzenia wystaw stałych Muzeum Narodowego we Wrocławiu oraz Muzeum Etnograficznego.

Więcej: 

Co sądzisz o tym artykule?
2
0