Niezapominajki - zapomniany skarb natury. Kąpiel w niej ma niezwykłe właściwości

Dalsza część artykułu znajduje się pod materiałem wideo

Niezapominajka to nie tylko symbol uczuć, lecz także naturalny sprzymierzeniec w pielęgnacji i profilaktyce zdrowotnej. Jej delikatne niebieskie płatki kryją w sobie bogactwo substancji o działaniu kojącym, nawilżającym i leczniczym. Warto więc – dosłownie i w przenośni – o niej nie zapominać.

"Mysie uszko", które leczy i pielęgnuje 

Nazwa Myosotis pochodzi z greki i oznacza dosłownie "mysie uszko" – od słów mys (mysz) i ous (ucho). Niezapominajka należy do rodziny ogórecznikowatych i obejmuje około 150 gatunków roślin zielnych, które występują w strefie klimatu umiarkowanego na obu półkulach. W Polsce rośnie dziko 13 gatunków, spotykanych zarówno na wilgotnych łąkach i brzegach rzek, jak i w lasach czy górach. 

Najczęściej uprawianym gatunkiem jest niezapominajka leśna (Myosotis sylvatica), której drobne niebieskie kwiaty zdobią ogrody i rabaty. Ale to nie tylko piękna ozdoba – to także cenne zioło, od wieków stosowane w medycynie ludowej. 

Bądź na bieżąco:

Te przyprawy warto mieć w domowej apteczce. "Część z was nie ma o tym pojęcia"

Profilaktyka chorób

Przepis internetowej zielarki zaskakuje. "Kuracja na głupotę. Czy mnie uleczy?"

Newsy

U nas to zielsko, a w USA można na nim zarobić

Ogród

Skarb natury – skład i właściwości niezapominajki

Ziele niezapominajki (Myosotis herba) zawiera bogactwo substancji aktywnych: kwasy fenolowe (chlorogenowy, rozmarynowy, kawowy), saponiny triterpenowe, śluzy, krzemionkę oraz antocyjany. W niektórych gatunkach występuje także kwas gamma-linolenowy. 

Dzięki takiemu składowi niezapominajka działa: 

• przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie i antyoksydacyjnie, 
• wykrztuśnie – pomaga przy kaszlu i infekcjach dróg oddechowych, 
• uspokajająco – może wspierać walkę z bezsennością i napięciem nerwowym, 
• moczopędnie i łagodnie obniżająco ciśnienie, 
• pielęgnacyjnie – nawilża, wygładza i poprawia kondycję skóry, włosów i paznokci. 

Zawarty w roślinie krzem wspiera syntezę kolagenu, kluczowego dla jędrności i elastyczności skóry. Dlatego wyciągi z niezapominajki znajdziemy w kremach przeciwzmarszczkowych, nawilżających żelach czy tonikach do cery wrażliwej i trądzikowej. 

Niezapominajka w domowej apteczce i kosmetyczce 

Ziele niezapominajki można stosować w formie naparów, odwarów, nalewek czy kąpieli ziołowych. 

• Herbatka niezapominajkowa łagodzi kaszel i chrypkę – wystarczy zalać 2 łyżeczki suszu szklanką wrzątku i zaparzyć pod przykryciem. 
• Tonik z niezapominajek, przygotowany na bazie octu jabłkowego, łagodzi podrażnienia i stany zapalne skóry. 
• Kąpiel z dodatkiem naparu działa relaksująco i przeciwpotnie, a przy okazji pielęgnuje skórę. 

Warto jednak pamiętać, że w wysokich dawkach preparaty z niezapominajki mogą wywołać nudności, a ze względu na obecność alkaloidów pirolizydynowych nie są polecane osobom z chorobami wątroby. 

Zapomniany surowiec z wielkim potencjałem 

Dziś niezapominajka jest nieco zapomnianym surowcem zielarskim, ale wciąż budzi zainteresowanie naukowców. Trwają badania nad jej działaniem uspokajającym oraz możliwościami wykorzystania związków zawartych w roślinie do ochrony żywności przed roztoczami. 

Symbol, który łączy piękno z pożytkiem 

Niezapominajki odgrywają też ważną rolę w przyrodzie – dostarczają pszczołom nektaru i pyłku. Ich niebieskie kwiaty są ozdobą łąk, lasów i ogrodów, a w kulturze europejskiej symbolizują pamięć, wierność i trwałe uczucia. 

Z tą rośliną wiąże się piękna legenda o średniowiecznym rycerzu, który – tonąc w rzece – zdążył jeszcze zawołać do ukochanej: "Nie zapomnij o mnie". Od tamtej pory niezapominajka nie tylko zdobi, ale też przypomina o tym, co warto zachować w sercu. 

Domowe kosmetyki z niezapominajek

Kąpiel z niezapominajek 

Działanie: relaksujące, łagodzące podrażnienia, przeciwpotne, nawilżające. 

Składniki: 

• 7-8 czubatych łyżek suszonego ziela niezapominajki,
• 2 litry wody.

Sposób przygotowania: 

Ziele zalej 2 litrami wrzącej wody, doprowadź do wrzenia i gotuj na małym ogniu około 15 minut. Odstaw do przestygnięcia, a następnie przecedź, dokładnie odciskając zioła. Wywar ponownie lekko podgrzej i wlej do wanny z ciepłą (nie gorącą) wodą. Kąpiel powinna trwać około 15 minut. 

Zastosowanie: 

Pomaga zrelaksować się, łagodzi podrażnienia skóry, zmniejsza potliwość i poprawia elastyczność naskórka. 

Napar z niezapominajek (herbatka) 

Działanie: wykrztuśne, przeciwzapalne, łagodzące, pielęgnujące cerę. 

Składniki: 

• 2 łyżeczki suszonego ziela niezapominajki,
• szklanka wrzątku.

Sposób przygotowania: 

Ziele zalej wrzątkiem, przykryj i pozostaw do zaparzenia na 10–15 minut, po czym przecedź napar. 

Zastosowanie: 

Do picia: 2-3 razy dziennie przy kaszlu, chrypce lub przeziębieniu. Zewnętrznie: jako okłady na oczy i skórę podrażnioną lub trądzikową. 

Alternatywnie: 

Można przygotować odwar - łyżkę rozdrobnionego ziela zalać szklanką zimnej wody, gotować kilka minut pod przykryciem, przecedzić i stosować jak napar. 

Tonik z niezapominajek 

Działanie: łagodzące, przeciwzapalne, ściągające, odżywcze. 

Składniki: 

• świeże kwiaty niezapominajki,
• ocet jabłkowy (tyle, aby przykrył kwiaty),
• kilka kropli ulubionego olejku eterycznego (np. lawendowego lub różanego).

Sposób przygotowania: 

Świeże kwiaty włóż do szklanego naczynia i zalej octem jabłkowym tak, by były całkowicie przykryte, następnie naczynie szczelnie zamknij i odstaw w ciemne, chłodne miejsce na 7 dni. Po tygodniu przecedź płyn przez gazę, dodaj kilka kropli olejku eterycznego i przechowuj w lodówce. 

Zastosowanie: 

Stosuj do przemywania twarzy rano i wieczorem. Tonik łagodzi stany zapalne, zmniejsza zaczerwienienia, poprawia napięcie i wygląd skóry.

Zobacz także:

• Magia niezapominajek. Sprawdź, jak je pielęgnować w ogrodzie, doniczce i na balkonie
• Te owoce mogą pomóc przy bolesnych miesiączkach. Gdzie zbierać i jak wykorzystywać kalinę koralową?
• Kora białej wierzby – działanie i zastosowanie. Jak wykorzystać jej lecznicze właściwości?