Udar słoneczny - jak rozpoznać jego objawy? Co zrobić, kiedy wystąpi?

Źródło: Dzień Dobry TVN
Czym nawadniać się latem?
Czym nawadniać się latem?
Zimna herbata w upalne dni - to jest to!
Zimna herbata w upalne dni - to jest to!
Oparzenia słoneczne – jak sobie z nimi poradzić?
Oparzenia słoneczne – jak sobie z nimi poradzić?
Rozpoczynamy lato!
Rozpoczynamy lato!
Jakie będzie lato w tym roku?
Jakie będzie lato w tym roku?
Upały i beton nas zabiją?
Upały i beton nas zabiją?
Udar słoneczny stanowi zespół objawów, które pojawiają się po nadmiernej ekspozycji na światło słoneczne, zwłaszcza na okolicę głowy i karku. Dolegliwości mogą mieć różny stopień nasilenia. W skrajnych przypadkach udar cieplny może stanowić zagrożenie dla życia.

Prawie wszyscy lubimy lato i słoneczną pogodę. Z utęsknieniem czekamy na pierwsze, ciepłe promienie słoneczne po długich jesienno-zimowych miesiącach. Jednakże Słońce nie zawsze musi być dobre dla naszego organizmu, zwłaszcza jeżeli narazimy się na zbyt długą i dużą ekspozycję na promienie słoneczne. Udar słoneczny to nie jednostka chorobowa sama w sobie, a zespół objawów, które rozwijają się po przegrzaniu organizmu wskutek nadmiernej ekspozycji na światło słoneczne.

Objawy udaru słonecznego są bardzo różne i mogą mieć nasilenie od łagodnego po bardzo ciężkie, wymagające hospitalizacji. Skutki udaru słonecznego są najbardziej niebezpieczne u dzieci i osób starszych. W związku z tym, wiedza, jakie są objawy udaru słonecznego, po jakim czasie występują objawy udaru słonecznego i jak powinna wyglądać pierwsza pomoc, jest niezwykle istotna.

Co to jest udar słoneczny i dlaczego do niego dochodzi?

Organizm człowieka narażony jest na działanie czynników zewnętrznych, między innymi na zmiany temperatury otoczenia. Istnieją mechanizmy, które pozwalają mu reagować w odpowiedni sposób, jeżeli temperatura otoczenia jest niższa lub wyższa od temperatury ciała. W podwzgórzu będącym częścią mózgowia zlokalizowany jest ośrodek termoregulacji. Jest to nagromadzenie specyficznych, termoczułych neuronów. Za pomocą drogi neuronalnej do komórek tych przekazywane są informacje z termoreceptorów skóry. Po przetworzeniu danych wysyłają one informację do termoefektorów, które odpowiadają za kumulację bądź rozpraszanie ciepła.

W uproszczeniu można powiedzieć, że jeśli jest nam zimno, bo temperatura otoczenia spada, organizm uruchamia wówczas mechanizmy, które umożliwiają kumulację ciepła i odwrotnie – jeśli temperatura otoczenia rośnie organizm, stara się uwalniać ciepło na zewnątrz. Podczas nadmiernej ekspozycji na promienie słoneczne, zwłaszcza dotyczącej głowy i karku, dochodzi do zaburzeń funkcjonowania ośrodka termoregulacji. Mimo wysokiej temperatury otoczenia, organizm nie rozprasza ciepła, a kumuluje je wewnątrz. To prowadzi do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Skutkiem jest również przekrwienie, obrzęk opon mózgowo-rdzeniowych i samej tkanki mózgowej.

Kiedy może dojść do udaru słonecznego?

Udar zwykle wiążą się z nadmierną ekspozycją na promieniowanie słoneczne, istnieją jednak również inne sytuacje odpowiedzialne za taki stan. Wystąpieniu udaru słonecznego sprzyja gorący klimat i upał, któremu towarzyszy duże nasłonecznienie. Dolegliwości mogą być również związane z przebywaniem w gorących pomieszczeniach o dużej wilgotności lub podczas wysiłku fizycznego w trakcie znacznie podwyższonej temperatury otoczenia.

Do wystąpienia udaru słonecznego przyczyniają się także zaburzenia ośrodka termoregulacji związane z wiekiem. U dzieci układ ten nie jest jeszcze w pełni wykształcony, w związku z czym przy udarze słonecznym u dzieci objawy pojawiają się szybciej i mogą być bardziej nasilone.

Udaru cieplnego można dostać:

  • w gorące i parne dni,
    • przy dużym nasłonecznieniu, zwłaszcza przy odkrytej głowie,
      • w gorącym klimacie,
        • w gorącej kąpieli parowej lub wodnej,
          • podczas zabawy, pracy i ogólnie aktywności podczas dużych upałów, np. na plaży,
            • w pracy w gorącym i parnym klimacie, gdzie nie ma przewiewu, np. w pralni.

              Udar słoneczny – objawy

              Do ogólnych objawów udaru słonecznego lub cieplnego można zaliczyć:

              • zaczerwieniona skóra w łagodnych przypadkach,
                • blada skóra w ciężkich przypadkach udaru,
                  • ogólne osłabienie,
                    • chwiejny i niepewny krok spowodowany zwiotczeniem mięśni,
                      • niewyraźna i niekiedy bełkotliwa mowa,
                        • nudności spowodowane zwiotczeniem mięśni,
                          • obfite poty jeżeli doszło do udaru słonecznego z przegrzania w suchym klimacie,
                            • mroczki przed oczami,
                              • silne bóle głowy i zawrotu głowy,
                                • dreszcze i gorączka,
                                  • przyspieszone tętno,
                                    • uczucie niepokoju,
                                      • możliwe wystąpienie oparzeń pierwszego stopnia.

                                        Warto jednak pamiętać, że nie ma ściśle określonych norm, po jakim czasie pojawiają się symptomy udaru słonecznego. Niektóre osoby mają większe predyspozycje, inne nawet po wielu godzinach ekspozycji na promieniowanie słoneczne czują się doskonale.

                                        Objawy udaru słonecznego u dzieci i u dorosłych są bardzo zbliżone. Przy udarze słonecznym pierwsze objawy to zazwyczaj bóle i zawroty głowy. Towarzyszy im osłabienie i zmęczenie, pojawić się mogą nudności. Na skórze eksponowanych części ciała może występować zaczerwienienie i rumień. Te pierwsze objawy udaru słonecznego są dość niespecyficzne i czasem mogą być przejawem innych chorób, jak chociażby rozwijającej się infekcji. Jednakże jeśli pojawią się w krótkim czasie po ekspozycji na promieniowanie słoneczne, powinny od razu wzbudzić czujność najbliższego otoczenia.

                                        Sama osoba, u której pojawiają się dolegliwości, może być zdezorientowana i nie zdawać sobie sprawy z zagrożenia. Kiedy nie zostaną podjęte środki zapobiegawcze i nie wdrożymy pierwszej pomocy, dolegliwości mogą się nasilać. Ból głowy zwiększa swoje natężenie, zawroty utrudniają normalne poruszanie się, chory jest zdezorientowany, mowa ma charakter bełkotliwy. Występują obfite poty, następnie całkowita utrata potliwości.

                                        Mierzona temperatura ciała przekracza 41 stopni. Tętno jest bardzo szybkie, mogą wystąpić zaburzenia widzenia, następnie dochodzi do zwiotczenia mięśni, utraty przytomności, której towarzyszą zaburzenia oddychania. Wówczas jest to stan zagrożenia życia i jeśli nie zostaną podjęte odpowiednie czynności, może dojść nawet do zgonu.

                                        Udar cieplny – pierwsza pomoc

                                        Jeżeli zauważymy, że osoba ma objawy udaru cieplnego lub słonecznego należy przede wszystkim wezwać lekarza.

                                        Przede wszystkim należy usunąć chorego z miejsca ekspozycji słonecznej i przenieść w chłodne, zacienione i przewiewne miejsce. Warto poluzować obcisłe ubrania lub w ogóle je zdjąć. Osoby u których występuje silne zaczerwienienie na twarzy powinny pozostać w pozycji siedzącej, zaś osoby blade położone, tak, aby głowa znajdowała się na równi z resztą ciała lub delikatnie niżej.

                                        Należy kontrolować temperaturę ciała i podawać chłodne płyny w małych porcjach z niewielką ilością soli (jeżeli osoba jest przytomna). Można także stosować chłodne okłady, przede wszystkim na głowę i klatkę piersiową. Nie zaleca się stosowania lodu bezpośrednio na skórę. Najlepiej jest robić okłady z zimnych ręczników lub lodu zawiniętego w materiał.

                                        Jesteśmy serwisem kobiecym i tworzymy dla Was treści związane ze stylem życia. Pamiętamy jednak o sytuacji w Ukrainie. Chcesz pomóc? Sprawdź, co możesz zrobić. Pomoc. Informacje. Porady.

                                        Zobacz także:

                                        Autor: Redakcja Dzień Dobry TVN

                                        Źródło zdjęcia głównego: slavadubrovin/Getty Images

                                        podziel się:

                                        Pozostałe wiadomości

                                        Już za chwilę rozkwitnie wiosna, a wraz z nią nowa ramówka w TVN

                                        Już za chwilę rozkwitnie wiosna, a wraz z nią nowa ramówka w TVN

                                        "Pokaż nam, jak bardzo kochasz Diunę" i wygraj bilety do kina

                                        "Pokaż nam, jak bardzo kochasz Diunę" i wygraj bilety do kina

                                        "Jazda konno, strzelanie z łuku". Gwiazda serialu "Odwilż" ujawnia swoje zawodowe marzenie

                                        "Jazda konno, strzelanie z łuku". Gwiazda serialu "Odwilż" ujawnia swoje zawodowe marzenie

                                        Pyszne i zdrowe. Poznajcie fenomenalne sposoby na przygotowanie mięsa wieprzowego
                                        Materiał promocyjny

                                        Pyszne i zdrowe. Poznajcie fenomenalne sposoby na przygotowanie mięsa wieprzowego

                                        Zaczęło się od bólu gardła. Skończyło się na amputacji wszystkich kończyn

                                        Zaczęło się od bólu gardła. Skończyło się na amputacji wszystkich kończyn

                                        Bradley Cooper szczerze o ojcostwie. "Nie jestem pewien, czy bym żył, gdybym nie był tatą"

                                        Bradley Cooper szczerze o ojcostwie. "Nie jestem pewien, czy bym żył, gdybym nie był tatą"

                                        Bonding, czyli szybka i niedroga korekta uśmiechu. "Jest to plomba na zewnątrz zęba"
                                        Materiał promocyjny

                                        Bonding, czyli szybka i niedroga korekta uśmiechu. "Jest to plomba na zewnątrz zęba"

                                        "Odwilż" - nowy serial kryminalny w TVN. Kiedy premiera?

                                        "Odwilż" - nowy serial kryminalny w TVN. Kiedy premiera?

                                        Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"
                                        Materiał promocyjny

                                        Szybkie i proste mięsne przekąski. Przepisy Mariety Mareckiej na "coś do chrupania"

                                        Indyk zamiast przynęty? Nie uwierzysz, co wędkarz złapał na haczyk

                                        Indyk zamiast przynęty? Nie uwierzysz, co wędkarz złapał na haczyk

                                        Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?
                                        Materiał promocyjny

                                        Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?

                                        Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"
                                        Materiał promocyjny

                                        Bartosz Bednorz zachęca do aktywności. "Wspieramy nie tylko dzieci z dużych miast"

                                        W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu
                                        Materiał promocyjny

                                        W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu

                                        Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!
                                        Materiał promocyjny

                                        Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!

                                        Przyjaźń wśród zwierząt. "Maddie od razu ciągnęła, żeby iść do Luny"

                                        Przyjaźń wśród zwierząt. "Maddie od razu ciągnęła, żeby iść do Luny"

                                        Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

                                        Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

                                        Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

                                        Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

                                        Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

                                        Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

                                        Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

                                        Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

                                        Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

                                        Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

                                        Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"
                                        Materiał promocyjny

                                        Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"

                                        Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

                                        Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

                                        Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

                                        Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

                                        Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"
                                        Materiał promocyjny

                                        Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"

                                        Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

                                        Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

                                        Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"
                                        Materiał promocyjny

                                        Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"

                                        Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

                                        Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

                                        Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?
                                        Materiał promocyjny

                                        Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?

                                        Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

                                        Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

                                        Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

                                        Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

                                        Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

                                        Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

                                        Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu
                                        Materiał promocyjny

                                        Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu

                                        Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

                                        Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

                                        Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

                                        Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

                                        "Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

                                        "Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

                                        Uczniowie w wyjątkowy sposób pożegnali szkolną sekretarkę. "Serce zostawiła w ekonomiku"

                                        Uczniowie w wyjątkowy sposób pożegnali szkolną sekretarkę. "Serce zostawiła w ekonomiku"

                                        Czterodniowy tydzień pracy w Polsce. Czy pomysł ma szansę wejść w życie?

                                        Czterodniowy tydzień pracy w Polsce. Czy pomysł ma szansę wejść w życie?

                                        Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

                                        Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

                                        Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

                                        Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

                                        E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
                                        Materiał promocyjny

                                        E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

                                        Rok przestępny - magiczny czy pechowy? Według niektórych może być rokiem wojny

                                        Rok przestępny - magiczny czy pechowy? Według niektórych może być rokiem wojny

                                        To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

                                        To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

                                        Partnerka Artura Szpilki była ofiarą przemocy. "Miałam nóż na gardle, dosłownie"

                                        Partnerka Artura Szpilki była ofiarą przemocy. "Miałam nóż na gardle, dosłownie"

                                        To miała być niezapomniana impreza. Zakończyła się płaczem dzieci i przyjazdem policji

                                        To miała być niezapomniana impreza. Zakończyła się płaczem dzieci i przyjazdem policji

                                        Jednego dnia został tatą 4 dzieci i stracił żonę

                                        Jednego dnia został tatą 4 dzieci i stracił żonę

                                        Tabletka "dzień po" to bomba hormonalna? Lekarz rozwiewa wątpliwości

                                        Tabletka "dzień po" to bomba hormonalna? Lekarz rozwiewa wątpliwości

                                        "The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

                                        "The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

                                        Robisz zdjęcia telefonem? W tych miejscach będzie cię to słono kosztować

                                        Robisz zdjęcia telefonem? W tych miejscach będzie cię to słono kosztować

                                        Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

                                        Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

                                        "The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

                                        "The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

                                        #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

                                        #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas