Wiosenne i zdrowe dodatki na talerzu. Dania z nowalijkami według przepisów Sebastiana Olmy
Tuszka kurczaka ze szparagami i plasterkami cytryny, sałatka z rzeżuchy i młodych liści
Składniki:
- 1 tuszka kurczaka (ok. 1,2–1,5 kg), rozłożona „na płasko” (butterflied)
- 1 pęczek zielonych szparagów (ok. 250 g), odłamane twarde końcówki
- duża garść świeżych listków mięty (ok. 20–30 g), porwane
- 1–2 cytryny (jedna na plasterki + ewentualnie dodatkowa do podania)
- 3–4 łyżki miękkiego masła (do natarcia)
- 2–3 łyżki oliwy z oliwek
- sól (ok. 1–1,5 łyżeczki) i świeżo zmielony pieprz
- 1–1,5 łyżeczki słodkiej lub wędzonej papryki w proszku
- 1/2–1 łyżeczki mielonego kuminu (kmin rzymski)
- 2 ząbki czosnku (opcjonalnie), cienko pokrojone
- 1 łyżeczka suszonego tymianku lub kilka gałązek świeżego rozmarynu (opcjonalnie)
Sałatka
Składniki:
- 70–100 g rzeżuchy
- 70–100 g mieszanki młodych liści (roszponka, rukola lub mix)
- 1 dojrzałe awokado, pokrojone w kostkę lub plasterki
- 1 świeże chili (np. jalapeño lub czerwone), cienkie plasterki (ilość wg ostrości)
- 2 łyżki oliwy z oliwek
- 1 łyżka soku z cytryny (lub octu balsamicznego)
- 1 łyżeczka musztardy Dijon (opcjonalnie)
- sól i pieprz do smaku
Sposób przygotowania:
Przygotowanie tuszki: rozłóż tuszkę na desce, dociśnij kręgosłup, aby leżała płasko. Osusz papierowym ręcznikiem. Masło i przyprawy: dokładnie nasmaruj tuszkę miękkim masłem, wetrzyj sól, pieprz, paprykę i kumin. Jeśli możliwe, włóż trochę masła i plasterków czosnku pod skórę piersi.
Cytryna: pokrój jedną cytrynę w cienkie plasterki. Część plasterków umieść pod skórą lub wewnątrz tuszki, resztę przygotuj do ułożenia na szparagach.
Przygotuj szparagi: ułóż szparagi równomiernie w naczyniu lub na blasze (to miejsce będzie zbierać soki). Posyp porwanymi listkami mięty i włóż plasterki cytryny między pędy.
Ułóż tuszkę: połóż tuszkę skórą do góry bezpośrednio na szparagach (tak, aby soki spływały na szparagi i miętę).
Pieczenie dwustopniowe: Etap 1: rozgrzej piekarnik do 150°C (góra-dół) lub 140°C z termoobiegiem. Piecz 40–50 minut, aby mięso równomiernie się upiekło i soki spłynęły na szparagi.
Etap 2: zwiększ temperaturę do 220–230°C (lub użyj górnego grzania/grilla) i zapiekaj 6–10 minut, aż skóra będzie złocista i chrupiąca. Uważaj, by cytryna się nie przypaliła.
Sprawdzenie i odpoczynek: sprawdź temperaturę wewnętrzną w najgrubszej części — min. 75°C, lub przekrój i upewnij się, że soki są klarowne. Po wyjęciu odstaw 5–10 minut przed krojeniem.
Sałatka — przygotowanie
Przygotuj dressing: wymieszaj 2 łyżki oliwy, 1 łyżkę soku z cytryny (lub ocet), 1 łyżeczkę musztardy (opcjonalnie), sól i pieprz. Tuż przed podaniem delikatnie wymieszaj rzeżuchę i młode liście z dressingiem. Dodaj pokrojone awokado i plasterki chili, delikatnie wymieszaj (awokado dodaj tuż przed podaniem, by nie ściemniało).
Podanie:
Pokrój kurczaka na porcje i podawaj na "łóżku" z upieczonych szparagów, plasterków cytryny i mięty, które nasiąkły sokami. Obok podaj sałatkę z rzeżuchy, młodych liści, awokado i chili. Opcjonalnie skrop dodatkowo sokiem z cytryny przed podaniem.
Chłodnik jogurtowy z plastrami chłodnej pieczonej piersi, ogórkiem i rzeżuchą
Przygotuj chłodnik na bazie jogurtu/kefiru z ogórkiem i koprem włoskim, dopraw sokiem z cytryny; dodaj cienkie plastry wcześniej upieczonej piersi. Posyp rzeżuchą dla pieprznego, wiosennego akcentu.
Składniki:
- 500 g jogurtu naturalnego gęstego (lub 400 ml jogurtu + 100 ml kefiru)
- 200–250 ml kefiru (opcjonalnie)
- 1 duży ogórek gruntowy lub 2 małe (ok. 300 g)
- 1 mała bulwa kopru włoskiego (fenkuł) lub 1/2 dużej (ok. 150 g)
- 2–3 średnie rzodkiewki (ok. 60–80 g) — starte na tarce
- 1 średnia kalarepka (ok. 150–180 g) — starta na tarce
- sok z 1 średniej cytryny (ok. 2 łyżki)
- 2 łyżki oliwy z oliwek extra vergine
- sól i świeżo zmielony czarny pieprz do smaku
- 1–2 ząbki czosnku (opcjonalnie, drobno posiekane lub przeciśnięte)
- 1 pęczek koperku lub natki pietruszki (drobno posiekany)
- 300–350 g piersi z kurczaka (upieczone i schłodzone)
- 1 łyżka oliwy do pieczenia piersi, sól, pieprz, zioła do przyprawienia
- rzeżucha do posypania (ok. 1 mała tacka)
Sposób przygotowania:
Przygotowanie piersi (jak wcześniej). Przygotuj pieczoną pierś według wcześniejszego opisu: przypraw, opcjonalnie podsmaż, piecz w 200°C 18–22 min, odpocznij 10–15 min, schłodź w lodówce.
Przygotowanie chłodnika:
Ogórek obierz (opcjonalnie zostaw skórkę), usuń nasiona jeśli bardzo wodnisty, zetrzyj na tarce lub drobno posiekaj; odciśnij nadmiar soku jeśli chcesz gęstszy chłodnik. Fenkuł pokrój bardzo cienko. Rzodkiewki i kalarepkę zetrzyj na tarce o grubych oczkach; jeśli kalarepka jest bardzo soczysta, możesz lekko odcisnąć nadmiar soku.
W dużej misce wymieszaj jogurt z kefirem (jeśli używasz), dodaj sok z cytryny, oliwę, sól, pieprz i czosnek (opcjonalnie). Dopraw do smaku. Do bazy jogurtowej dodaj ogórek, fenkuł, tartą rzodkiewkę, tartą kalarepkę oraz posiekany koperek/pietruszkę. Wymieszaj i schłodź w lodówce 30–60 minut, aby smaki się przegryzły.
Wykończenie i podanie: Pokrój schłodzoną pierś bardzo cienko. Nalewaj chłodnik do misek, ułóż plastry piersi na wierzchu. Posyp obficie rzeżuchą, dopraw świeżo zmielonym pieprzem i ewentualnie skrop oliwą lub sokiem z cytryny. Podawaj schłodzone.
Grillowane szaszłyki z udek, szparagów i dymki, sałatka z nowalijek
Składniki:
- 1,2 kg udek z kurczaka (lub 800–900 g mięsa z udek bez kości), pokrojone na kawałki
- 1 pęczek zielonych szparagów (ok. 300 g), obcięte zdrewniałe końce
- 1 pęczek dymki (6–8 szt.), pokrojone na 3–4 cm kawałki
- 12–16 drewnianych patyczków do szaszłyków (namoczyć 30 min)
Marynata:
- 3 łyżki oliwy z oliwek
- 2 łyżki soku z cytryny
- 2 ząbki czosnku, przeciśnięte
- 1 łyżeczka miodu lub syropu klonowego (opcjonalnie)
- 1 łyżeczka słodkiej papryki
- 1/2 łyżeczki ostrej papryki lub płatków chili (opcjonalnie)
- 1/2 łyżeczki suszonego oregano lub tymianku
- 1 średnie kiwi, starte na grubych oczkach (ok. 2–3 łyżki tartego miąższu)
- sól i świeżo mielony czarny pieprz do smaku
- Dodatkowo do szaszłyków:
- 1–2 łyżki oliwy do posmarowania
- sok z 1/2 cytryny do skropienia po ugrillowaniu (opcjonalnie)
Sałatka z nowalijek
- 150–200 g mieszanki nowalijek (rukola, roszponka, młody szpinak, sałata)
- garść rzodkiewek, cienko pokrojonych
- 1 młoda marchewka, pokrojona w słupki lub wstążki
- 4–6 małych ogórków gruntowych lub 1 ogórek szklarniowy, pokrojony
- opcjonalnie: trochę posiekanej dymki lub szczypiorku
- Cytrynowy dressing:
- 3 łyżki oliwy z oliwek
- 1 łyżka soku z cytryny (więcej do smaku)
- 1 łyżeczka musztardy Dijon
- 1/2 łyżeczki miodu lub syropu klonowego
- sól i pieprz do smaku
Sposób przygotowania: Marynowanie: W dużej misce wymieszaj oliwę, sok z cytryny, przeciśnięty czosnek, miód, papryki, oregano, starty kiwi, sól i pieprz. Dodaj kawałki kurczaka, dokładnie obtocz w marynacie, przykryj i odstaw do lodówki na 20–40 minut. Uwaga: nie dłużej niż 40 min dla kawałków bez kości (może stać się papkowate); dla udek z kością maks. ~60 min, ale polecane 30–40 min.
Przygotowanie warzyw: Odetnij zdrewniałe końce szparagów, jeśli są grube przekrój je wzdłuż; pokrój dymkę.
Nadziewanie: Nabijaj na namoczone patyczki na przemian kawałki kurczaka, fragmenty szparagów i dymki, zostawiając lekko przestrzeń między składnikami. Posmaruj lekką warstwą oliwy.
Grillowanie: Rozgrzej grill do średnio-wysokiej temperatury. Grilluj szaszłyki 10–15 min, obracając co 2–3 minuty, aż mięso będzie złociste i osiągnie temperaturę wewnętrzną ok. 75°C (dla kawałków bez kości zwykle 10–12 min). Jeśli używasz patelni grillowej, postępuj tak samo.
Odpoczynek: Po zdjęciu z grilla skrop sokiem z cytryny i odstaw na 2 minuty.
Sałatka
Dressing: W miseczce wymieszaj oliwę, sok z cytryny, musztardę, miód, sól i pieprz.
W dużej misce połącz nowalijki, rzodkiewki, marchew i ogórki. Tuż przed podaniem polej dressingiem i delikatnie wymieszaj. Podawaj gorące szaszłyki z porcją sałatki. Możesz dodać plasterki cytryny i świeże zioła (np. pietruszka, koperek) do dekoracji.
Zobacz także:
- Jak nie marnować jedzenia po świętach? Przepisy na dania z resztek
- Jak wykorzystać resztki ze świątecznego stołu? Pomysły prezentuje Piotr Kucharski
- Nie wyrzucaj - wykorzystaj, czyli przepisy Aleksandry Juszkiewicz w duchu zero waste