- Międzynarodowy Dzień Pomocy Potrzebującym obchodzony jest 23 lutego i ma przypominać o potrzebie pomagania innym oraz o tym, że warto samemu prosić o wsparcie, gdy jest się w potrzebie.
- Pomaganie może mieć różne motywacje – od obliczonych na korzyści po bezinteresowne, wynikające z wychowania, wiary, satysfakcji osobistej czy światopoglądu.
- Istnieje wiele form pomocy: finansowa, codzienna, psychiczna i niematerialna, a jej udzielanie przynosi korzyści zarówno osobie potrzebującej, jak i pomagającemu.
Dalsza część artykułu znajduje się pod materiałem wideo
Międzynarodowy Dzień Pomocy Potrzebującym
23 lutego obchodzone jest światowe święto, które ma przypomnieć o tym że trzeba pomagać potrzebującym, ale i nie bać się samemu poprosić o wsparcie, gdy jesteśmy w potrzebie.
Pomaganie innym, to nie tylko pomaganie potrzebującym, dotkniętym przez los, ubogim czy nieradzącym sobie z przeciwnościami losu. Pomaganie to także bardzo drobne gesty pomocy, a nawet zwykłej sympatii. Z sytuacjami, które stwarzają nam możliwość pomocy komuś, stykamy się codziennie – w domu, w pracy, w szkole, wśród znajomych. Choć sposobów na pomaganie innym są dziesiątki, pod względem intencji pomoc podzielić można najogólniej na bezinteresowną i obliczoną na korzyści.
Dlaczego warto pomagać ludziom? Jak różne mogą być intencje?
Pomaganie innym jest odruchem bardzo szlachetnym, choć niektórzy od razu dodają, że w ostatnich latach zanikającym (pomoc jaką Polacy nieśli i nadal niosą Ukraińcom uciekających przed wojną pokazała, że jest inaczej).
Obserwując osoby pomagające innym, szczególnie w sytuacjach, gdy pomoc taka wymaga ogromnego poświęcenia, a czasem i odwagi, nasuwa się pytanie, co motywuje je do pomagania innym? Intencje podzielić można na pomoc obliczoną na osiąganie korzyści oraz na pomoc bezinteresowną.
Z pierwszym rodzajem mamy do czynienia, gdy dana osoba, pomagając, liczy na to, że odniesie z tego osobiste korzyści. Niekoniecznie bezpośrednio po udzieleniu pomocy. Przykłady można mnożyć w nieskończoność, np. chłopak pomagający dziewczynie wnieść walizkę do pociągu, liczący na rozmowę, sąsiad zgadzający się wyprowadzać czyjegoś psa, liczący na "rewanż", kierowca podwożący autostopowicza i liczący na opłatę itd.
Istnieje też pomaganie bezinteresowne, gdy ktoś pomaga innym, nie spodziewając się w zamian żadnych korzyści. To ta bardziej szlachetna forma pomagania i o ile w pomaganiu dla korzyści intencje są jasne, o tyle źródeł bezinteresownego pomagania innym może być kilka, np.:
- Wychowanie. Przekazywanie potomstwu wzorców zachowań, objaśnianie słuszności postaw, dawanie przykładu własnym zachowaniem. Osoba wychowana w duchu pomocy innym postępuje tak, bo tak została wychowana. Liczy się dla niej bezwarunkowy odruch pomagania innym.
- Wiara, religia. Za przykład może posłużyć znana katolikom (i nie tylko) przypowieść o miłosiernym Samarytaninie (Łk 10, 25-37). Choć pokazuje ona, że w danej sytuacji każdy z nas może się zachować różnie, to wyraźnie wskazuje, jakie zachowanie godne jest naśladowania. Można by posądzić osoby wierzące o wyrachowanie – bo za życie zgodne z zasadami wiary czeka człowieka po śmierci nagroda, czyli Królestwo Niebieskie – jednak trudno dopatrywać się w takich chwilach liczenia na tego typu gratyfikację.
- Własna satysfakcja. Jest jeszcze szczególny rodzaj motywacji do pomagania innym, wynikający nieco przewrotnie z egoizmu, choć jest to być może za mocne słowo. To pomoc, która nie jest obliczona na uzyskanie korzyści "z zewnątrz", rewanżu, podziękowań, nagród. To pomaganie innym dla własnej satysfakcji. Rozważania teoretyczne o pobudkach można odłożyć na bok, gdyż ważny jest efekt – korzystają obie strony.
- Światopogląd, ukształtowany na podstawie własnych doświadczeń, obserwacji, przekonań. Przykłady na to, że pomaganie ma sens, znaleźć można nie tylko w nauce Kościoła. Także literatura czy filmy dostarczają wielu przykładów, które mogą wpłynąć na kształtowanie postawy bezinteresownej pomocy innym.
Rodzaje pomocy – jak możemy wspierać innych
Niezależnie od tego, z jakich pobudek decydujemy się pomagać innym, do wyboru mamy wiele form, w jakich nasza pomoc może dotrzeć do innych np.:
- Pomoc finansowa. Wspomaganie fundacji (np. zbiórek WOŚP), przeznaczenie 1 proc. podatku na pomoc potrzebującym czy wspomaganie "drobnymi" lub posiłkiem osób żebrzących na chodnikach.
- Pomoc w codziennych sytuacjach. To pomaganie innym, często starszym, słabszym. Rzeczy pozornie błahe jak dźwiganie zakupów, przepuszczanie w kolejkach, ustępowanie miejsca starszym itd.
- Wsparcie psychiczne. To wspomaganie swoją obecnością w chwilach, gdy potrzebuje jej druga osoba, często samotna, zagubiona czy izolowana przez innych.
- Pomoc niematerialna. To wszelkie formy pomocy, w których "walutą", jaką poświęcamy, jest nasz prywatny czas. Np. pomaganie zwierzętom przez organizowanie zbiórek karmy czy koców na zimę dla schroniska. To także wolontariat, pod wieloma postaciami, jak kwestowanie, pomoc w domach opieki, fundacjach itp.
Czy warto pomagać?
Odpowiedź jest prosta. Tak. Z pomagania korzystają najczęściej obie strony. Bezdyskusyjnie korzysta osoba potrzebująca pomocy. Osoba, która decyduje się pomóc, bardzo często też odnosi z tego powodu korzyści. Warto pomagać innym ludziom, by dawać im radość i rozwiązywać ich konkretne, niekiedy życiowe problemy. Warto też pomagać innym, bo kiedyś to my możemy potrzebować pomocy.
Zobacz także:
- Pomaganie to ich życiowa misja. "Mamy dużo do zrobienia dla seniorów"
- Pomaganie przez gotowanie, czyli dom Projektu PAKA
- Czesław Mozil o pomaganiu innym. "Jak się dostało dużo od życia, to stać nas, żeby pomagać"
Autorka/Autor: Adrian Adamczyk
Źródło zdjęcia głównego: OJO Images/Getty Images