Rodzice dzieci niepełnosprawnych mogą ubiegać się o darmowe wczesne wspomaganie rozwoju na podstawie Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej, które reguluje kwestie prawne otrzymywania pomocy tego typu.
- Bezpłatne wczesne wspomaganie rozwoju to systematyczne zajęcia specjalistyczne dla dzieci z zaburzeniami i niepełnosprawnościami, obejmujące także wsparcie rodziców.
- Program realizowany jest przez zespół specjalistów (m.in. pedagog, psycholog, logopeda), a zajęcia odbywają się zwykle 4–8 godzin miesięcznie, indywidualnie lub w małych grupach.
- Aby skorzystać, rodzic składa w poradni psychologiczno‑pedagogicznej wniosek wraz z zaświadczeniem lekarskim potwierdzającym deficyty dziecka.
Dalsza część artykułu dostępna jest pod materiałem wideo.
Na czym polega wczesne wspomaganie ?
Program wczesnego wspomagania rozwoju ma na celu, poprzez wszechstronną i systematyczną pomoc pedagogiczno–psychologiczną, korygowanie występujących u dziecka deficytów i dysfunkcji. Jego najważniejszym aspektem jest zarówno współpraca dziecka, jak i rodzica z zespołem specjalistów zajmujących się wczesnym wspomaganiem rozwoju. Potrzeby i problemy dorosłych członków rodziny stawiane są na równi z zaburzeniami dziecka. Ćwiczenia wczesnego wspomagania rozwoju mają na celu pobudzenie zarówno psychoruchowego, jak i społecznego rozwoju dziecka. Różnią się w zależności od rodzaju zaburzenia i indywidualnych potrzeb malucha. Zajęcia najczęściej odbywają się w poradniach psychologiczno-pedagogicznych lub ośrodkach wczesnego wspomagania rozwoju. Warto zaznaczyć, że wczesne wspomaganie rozwoju prowadzone w przedszkolu lub szkole nie należy do rzadkości. Specjaliści mogą także przychodzić na terapię do domu dziecka.
Rodzice powinni bacznie obserwować swoje dziecko, by móc odpowiednio wcześnie reagować na nieprawidłowości. Warto udać się do specjalisty, gdy półroczne dziecko m.in. nie odwzajemnia uśmiechu, nie bawi się swoim ciałem, nie podąża wzrokiem za osobą lub przedmiotem. Roczne dziecko powinno gaworzyć, naśladować dźwięki, okazywać uczucia i siedzieć samodzielnie. Gdy dwuletnie dziecko nie reaguje na swoje imię, nie chodzi samodzielnie i nie bawi się, należy udać się do lekarza. W przypadku trzylatka niepokojącymi objawami mogą być m.in. brak zainteresowania światem czy nierozpoznawanie podstawowych elementów ciała.
Wczesne wspomaganie rozwoju – dla kogo?
Rozporządzenie MEN umożliwia korzystanie z programu wczesnego wspomagania rozwoju dzieciom z zaburzeniami mowy, słuchu, niepełnosprawnością ruchową, umysłową, a także z autyzmem, opóźnieniem rozwoju i zaburzeniami zachowania. Wczesne wspomaganie powinno być podjęte jak najszybciej, by móc osiągnąć za jego pomocą jak najlepsze rezultaty. Pomoc przysługuje dzieciom od wykrycia niepełnosprawności aż do podjęcia nauki w szkole podstawowej – wczesne wspomaganie rozwoju dziecka w przedszkolu jest możliwe
Ile trwają zajęcia wczesnego wspomaganie rozwoju?
We wczesnym wspomaganiu rozwoju dziecka ćwiczenia, jak i czas trwania zajęć jest ustalany indywidualnie w zależności od potrzeb dziecka oraz jego możliwości. Rozporządzenie określa, że w ciągu miesiąca powinno ono wraz z rodziną odbyć od 4 do 8 godzin zajęć. Mogą być prowadzone zarówno indywidualnie, jak i w małych grupach (najczęściej 2- lub 3-osobowych).
Kwalifikacje prowadzących wczesne wspomaganie rozwoju dziecka
Na podstawie Rozporządzenia ustalono, że w składzie zespołu osób przeprowadzających wczesne wspomaganie rozwoju dziecka muszą znaleźć się osoby, które mają wykształcenie kierunkowe lub wiedzę pozwalające na podjęcie pracy z małymi dziećmi o zaburzonym rozwoju psychoruchowym. W jego skład wchodzi:
- Pedagog posiadający kwalifikacje odpowiednie do rodzaju niepełnosprawności dziecka,
- Psycholog,
- Logopeda.
Ich zadaniem jest ustalenie kierunku i harmonogramu zajęć z dzieckiem i rodziną, nawiązanie nadprogramowej współpracy np. z zakładem opieki zdrowotnej, gdy konieczna jest forma pomocy, realizowanie z dzieckiem programu wczesnego wspomagania, analiza i ocena skuteczności ćwiczeń oraz ewentualne zmiany w jego schemacie. W terapii wczesnego wspomagania rozwoju mogą brać też udział inni specjaliści, gdy ich obecność jest potrzebna dziecku lub rodzinie. Może być to np. psycholog, oligofrenopedagog, specjalista ds. wczesnego wspomagania rozwoju, surdologopedia, tyflopedagog czy specjalista ds. autyzmu.
Jak móc skorzystać z bezpłatnej terapii wczesnego wspomagania rozwoju?
Aby móc wziąć udział w zajęciach wczesnego wspomagania rozwoju dziecka konieczne jest uzyskanie w poradni psychologiczno–pedagogicznej zaświadczenia o potrzebie uczestnictwa w nich. Jego wystawienie możliwe jest na podstawie złożonego przez rodzica w poradni wniosku o wydanie opinii dotyczącej ewentualnej potrzeby prowadzenia wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. Konieczne jest dołączenie zaświadczenia lekarza specjalisty o istniejących u dziecka deficytach (może wydać je pediatra lub lekarz rodzinny). Niektóre placówki wymagają także innych dokumentów – warto skontaktować się z poradnią właściwą dla miejsca zamieszkania i uzyskać szczegółowe informacje.
Bibliografia: Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci.
Zobacz także:
- Jazda na wózku to już dla niej nie koniec świata. "W te wakacje, po raz pierwszy od 15 lat wykąpałam się w morzu"
- Kobiety z niepełnosprawnością spełniają się jako matki. "Od lekarzy słyszałam, że nie mam o czym marzyć"
- Jak wygląda sytuacja osób z niepełnosprawnością intelektualną? "Możemy się od nich uczyć radości, szczerości i otwartości na świat"
Autorka/Autor: Adrian Adamczyk
Źródło zdjęcia głównego: StockPlanets/GettyImages