Awiofobia - skąd się bierze?
Awiofobia czyli silny lęk przed lataniem najczęściej wynika z braku poczucia kontroli nad sytuacją, lęku przed przestrzenią i wysokością oraz nieznajomością fizyki lotu.
- Bardzo ważne, żeby tutaj rozróżnić to, czym jest strach, a czym jest lęk, bo strach jest czymś uzasadnionym, lęk jest czymś nieuzasadnionym. Jeśli chodzi o szacunki co do tego, ile osób cierpi na jakąś formę awiofobii, bo to nie zawsze musi być lęk paniczny, to może być również dyskomfort przed lataniem, to nawet 50% - powiedział Gniewko Więckiewicz, psychiatra.
Lęk ten jest też efektem traumatycznych przeżyć z przeszłości, a o tym wie najlepiej 50-letni Tomasz Ignaczak, który mierzył się z awiofobią przez 25 lat.
- Miałem problemy od zawsze w windzie, więc bałem się też takiej klaustrofobii. Doszły do tego takie nieprzyjemne zderzenia, że zakleszczyłem się w windzie, spadłem z wysokości i nagle to wszystko się we mnie tak obudziło i zacząłem się panicznie bać latać. To był mój jedyny lot w życiu w 2001 roku. Nie byłem w stanie żadnych racjonalnych argumentów słusznych przez moją żonę, starszą córkę uznać za wiarygodne, żeby spróbować. Po prostu odpychałem tą myśl i nawet nie próbowałem podjąć walki, żeby wsiąść do samolotu i spróbować. Wolałem wsiąść z samochodu, przejechać 1500 kilometrów i poczekać na rodzinę na lotnisku - przyznał Tomasz.
Jak z awiofobią radzi sobie dziś mężczyzna oraz inni bohaterowie materiału? Zobacz poniższe wideo.
Czy lęk przed lataniem może dotknąć każdego?
Jak się okazuje, lęk przed lataniem to naturalna rzecz, wynikająca z połączenia różnych obaw. Jak przyznała psychiatra, Aleksandra Pięta sam lęk wysokości jest reakcją pierwotną, biologicznie wrodzoną dlatego może dotyczyć każdego. Częściej jednak awiofobia dotyka osób z zaburzeniami lękowymi.
Jak zatem radzić sobie z lękiem podczas lotu, gdy wraz z rodziną lub znajomymi wybieramy się na urlop? Zdaniem ekspertki pomocne jest przede wszystkim uspokojenie oddechu - jego spowolnienie i wydłużenie wysyła do organizmu sygnał bezpieczeństwa. Warto też próbować racjonalizować myśli, przypominając sobie, że latanie jest jednym z najbezpieczniejszych środków transportu. Doraźnie może pomóc także odwrócenie uwagi, np. rozmowa, muzyka czy czytanie. Najskuteczniejszą metodą jest stopniowa ekspozycja, czyli oswajanie się z lataniem.
- Fobie specyficzne, no bo awiofobia jest takim rodzajem fobii, generalnie mają bardzo dobre rokowanie i jest bardzo dużo dostępnych skutecznych metod do tego, żeby je wyleczyć trwale. I tutaj mówię oczywiście nie tylko o farmakologii, ale to, od czego możemy zacząć, to jeżeli już wiemy, że mamy problem z lotem, to nie zwlekać do tego ostatniego momentu, kiedy już siedzimy w samolocie i naprawdę musimy jakieś bardzo doraźne sposoby kombinować, tylko możemy zadbać o to wcześniej. Co przede wszystkim można zrobić? Zgłosić się do psychologa po wsparcie i najczęściej w przypadku fobii specyficznych robimy tak zwaną terapię ekspozycyjną, czyli stopniowo zwiększamy ekspozycję na jakiś bodziec, oswajamy się z nim - powiedziała psychiatra.
Są jednak w życiu niespodziewane sytuacje, które zmuszają nas do tego, by do samolotu wejść. Wówczas warto zastosować metody doraźne.
- W tym wypadku możemy zastosować leki, które wyciszą na czas lotu czy w ogóle spowodują senność w trakcie lotu, ale niektórzy pacjenci boją się leków, więc też chciałam powiedzieć, że mamy substancje naturalne, roślinne, dostępne bez recepty, które też ten lęk mogą złagodzić, na przykład czy melisa, waleriana, czy olej lawendowy w kapsułkach, standaryzowany na substancje czynne, działa bardzo silnie, redukując napięcie - dodała.
O lękach pasażerów opowiedziała także Wiktoria Salzberg, stewardesa. Jak przyznała, cała załoga jeszcze przed wystartowaniem zawsze służy pomocą. Osoby, które z jakiegoś powodu stresują się lotem, zawsze mogą zgłosić swoje lęki i porozmawiać.
- Są osoby, które bardzo pokazują po sobie ten strach, siedzą w pozycji bardzo charakterystycznej, wpychając się w fotel, trzymające podłokietniki i tylko już marzą o lądowaniu, a najlepiej już o wyjściu. My podczas nawet naszych różnych procedur to skanujemy te osoby tak, żeby wiedzieć mniej więcej, gdzie siedzą takie, które mogą potrzebować więcej naszej uwagi i wtedy też staramy się podejść, porozmawiać, zapytać. Czasami taka zwykła rozmowa też wystarczy, żeby tej osobie troszeczkę ulżyło i żeby ten nasz spokój chociaż troszkę przekazać - powiedziała stewardesa.
Zobacz także:
- Walizka nie doleciała lub jest zniszczona? Sprawdź, jakie masz prawa i jak odzyskać pieniądze
- Coraz więcej turystów wybiera "coolcation". Ten polski region liczy na rekordowy sezon letni
- Planujesz urlop nad Bałtykiem? Sprawdź, dokąd warto pojechać. "Ryba jest tańsza od gofra"