Niebezpieczna ucieczka z Korei Północnej
Choć Seul i Pjongjang dzieli zaledwie 50 kilometrów, różnica w codziennym życiu mieszkańców tych miast jest nieporównywalna. Martyna Wojciechowska spotkała się z Eunju Kim, która uciekła z Korei Północnej w czasach wielkiego głodu, oraz 24-letnią Gyuri Kang, która zdecydowała się na desperacką ucieczkę zaledwie trzy lata temu. Obie kobiety opowiadają o dramatycznych przeżyciach, jakich doświadczyły w ojczyźnie.
- Z mojej rodziny nie ma już nikogo na miejscu. Mój tata zmarł z głodu, moja mama wystraszyła się, że my też tak skończymy, więc zabrała mnie i moją siostrę i uciekłyśmy razem - wspomina Eunju.
W Korei Północnej reżim Kimów od dekad sprawuje niemal całkowitą kontrolę nad społeczeństwem, ograniczając wolność słowa, dostęp do informacji i swobodę przemieszczania się. Osoby uznane za przeciwników politycznych trafiają do obozów pracy wraz z całymi rodzinami, a próba ucieczki to ryzyko utraty życia. Gyuri z kolei opowiada, że nawet za oglądanie zagranicznych treści w Korei Północnej grozi śmierć bez procesu.
Po dotarciu do Seulu kobiety doświadczają prawdziwego szoku kulturowego. Gyuri przyznaje, że najbardziej zdziwiło ją to, jak szybko funkcjonuje obsługa w restauracjach - zamówienie pojawia się natychmiast na stoliku. Zaskoczyła ją również otwartość ludzi i to, jak zakochani okazują sobie uczucia na ulicy, co w Korei Północnej jest nie do pomyślenia. Martyna Wojciechowska rozmawia także z dr Joanną Hosaniak, Polką mieszkającą w Seulu, która od lat bada sytuację w Korei Północnej. Ekspertka podkreśla, że mimo nadziei na zmiany, jest sceptyczna.
- Na różnych płaszczyznach można zobaczyć, że ten reżim w zasadzie kwitnie. Ma dostęp do pieniędzy i jest wspomagany przez bardzo silne państwa, a szczególnie Chiny - wskazuje.
Nowe życie, stare uprzedzenia - dyskryminacja i wyzwania uciekinierów
Martyna Wojciechowska w studiu Dzień Dobry TVN podkreśla, że większość kobiet trafiających do Chin jest natychmiast sprzedawana handlarzom ludźmi, często za kilkaset dolarów. Bohaterki nowego odcinka "Kobiety na krańcu świata" opowiadają o tym, jak przygotowywały się na najgorsze - nawet do odebrania sobie życia w razie schwytania przez północnokoreańskie służby. Dr Hosaniak, która od lat działa na rzecz praw człowieka, zaznacza, że obecnie ucieczka z Korei Północnej jest niemal niemożliwa, a koszty przemytu sięgają nawet 25 tysięcy dolarów za jedną osobę. To kwota przekraczająca możliwości większości mieszkańców, dlatego na ten desperacki krok decydują się tylko nieliczni, często z elity.
- To są dramatyczne historie, a jednocześnie chciałam też pokazać jeszcze inną perspektywę, czyli tego, jak w ogóle mieszkańcy Południowej Korei podchodzą do tych osób, którym się uda uciec. No i niestety tu są dosyć smutne konkluzje - mówi Martyna Wojciechowska.
Ucieczka z Korei Północnej to dopiero początek nowego, niełatwego życia. Gościnie programu zwracają uwagę na trudności, z jakimi mierzą się uciekinierki już po dotarciu do Korei Południowej. Choć mogłoby się wydawać, że w jednym narodzie powinna panować solidarność, rzeczywistość jest zgoła inna. Osoby pochodzące z Północy są często dyskryminowane, traktowane jak obywatele drugiej kategorii, a nawet podejrzewane o szpiegostwo. Silny akcent i odmienny sposób bycia sprawiają, że są łatwo rozpoznawalne, co utrudnia im asymilację i rozpoczęcie normalnego życia.
Uciekinierzy muszą przejść specjalny program adaptacyjny, w którym uczą się podstawowych umiejętności, takich jak obsługa sprzętów domowych czy korzystanie z pieniędzy. Dodatkowo, świat Zachodu pozostaje często obojętny na ich los - wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że produkty "made in China" mogą być w rzeczywistości wytwarzane przez kobiety zamknięte w północnokoreańskich obozach pracy. Dr Hosaniak apeluje, by konsumenci pytali o pochodzenie takich towarów i nie wspierali pośrednio reżimu, który utrzymuje system obozów koncentracyjnych i pracy przymusowej.
- W tej chwili reżim tak umocnił granice, m.in. za środki, które otrzymuje z Chin i z Rosji, za eksport towarów, które są produkowane w więzieniach północno-koreańskich, czy właśnie za wysyłanie żołnierzy do pracy na budowach w Rosji czy na front przeciwko Ukrainie. Te środki idą nie tylko dla reżimu i nie tylko na zbrojenia, ale również na fortyfikację kraju i na wzmacnianie. Dlatego w ostatnich miesiącach uciekło około 60 osób. Większość z tych osób uciekło z terenu Chin i Rosji, a nie z Korei Północnej - podsumowuje ekspertka.
Możesz wesprzeć osoby, które uciekły z Korei Północnej i pomóc im zacząć życie na nowo. Na stronie fundacji Unaweza prowadzona jest zbiórka: "Wolność to dopiero początek".
Więcej w materiale wideo poniżej.
Zobacz także:
- Martyna Wojciechowska trzy razy okrążyła kulę ziemską. "Czuję się absolutnie podekscytowana"
- Martyna Wojciechowska bez makijażu. Jak wygląda o poranku? Fani: "Myślałam, że to Julia Roberts"
- 11 lat temu wzruszyła widzów programu Martyny Wojciechowskiej. Co dziś słychać u najmniejszej kobiety świata?