Raz w marcu, a raz w kwietniu. Dlaczego Wielkanoc jest ruchoma?

Kościół w czasie świąt Wielkanocnych
Raz w marcu, a raz w kwietniu. Dlaczego Wielkanoc jest ruchoma?
Źródło: sakchai vongsasiripat/Getty Images
Wielkanoc co roku wypada w innych terminach. Raz jest to marzec, innym razem kwiecień. W tym roku święto Zmartwychwstania Pańskiego obchodzimy w niedzielę, 4 kwietnia. Dlaczego jest to święto ruchome? Jakie inne święta zależą od Wielkanocy?

Dalsza część artykułu znajduje się pod materiałem wideo

Wielkanoc

Marzena Rogalska w Teatrze Kamienica
Źródło: Dzień Dobry TVN
Jak gwiazdy spędzają Wielkanoc? (napisy)
Jak gwiazdy spędzają Wielkanoc? (napisy)
Teraz oglądasz
W świecie kur wielkanocnych (napisy)
W świecie kur wielkanocnych (napisy)
Teraz oglądasz
Dekorujemy koszyczek wielkanocny
Dekorujemy koszyczek wielkanocny
Teraz oglądasz
Pyszne pasty jajeczne na Wielkanoc
Pyszne pasty jajeczne na Wielkanoc
Teraz oglądasz
Upiększamy dom na święta - napisy
 Upiększamy dom na święta - napisy
Teraz oglądasz
Upiększamy dom na święta
Upiększamy dom na święta
Teraz oglądasz
Wielkanocne przysmaki
Wielkanocne przysmaki
Teraz oglądasz
Palmy wielkanocne sięgają nieba
Palmy wielkanocne sięgają nieba
Teraz oglądasz
Wyjątkowy zając wielkanocny
Wyjątkowy zając wielkanocny
Teraz oglądasz
Dobre choć wielkopostne
Dobre choć wielkopostne
Teraz oglądasz
Kiełki i mikrolistki - zdrowie z parapetu
Kiełki i mikrolistki - zdrowie z parapetu
Teraz oglądasz
Staropolskie sekrety wielkopostnych olejów
Staropolskie sekrety wielkopostnych olejów
Teraz oglądasz
Przepisy na dania z kiełbasą
Przepisy na dania z kiełbasą
Teraz oglądasz

Dlaczego Wielkanoc jest ruchoma?

Wielkanoc, której historyczne korzenie są związane z żydowskim świętem Paschy, to święto ruchome, co oznacza, że nie ma ustalonej daty w kalendarzu i każdego roku wypada w innym dniu. Termin obchodzenia Wielkanocy jest zależny od cyklu księżycowego, a dokładniej od pełni księżyca.

Decyzja o tym, że Wielkanoc będzie świętem obchodzonym w niedzielę, została podjęta podczas pierwszego soboru w Nicei w 325 roku n.e. Postanowiono wówczas, że Wielkanoc będzie obchodzona w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni księżyca. Ta zasada obowiązuje do dzisiaj w większości chrześcijańskich kościołów.

Wcześniej święto Wielkanocy obchodzono w tym samym dniu co Pascha, czyli 14 dnia miesiąca nisah, ponieważ to wtedy umarł Jezus. Oznacza to, że Wielkanoc świętowana mogła być we wszystkie dni tygodnia.

Jak obliczyć kiedy wypada Wielkanoc?

Jezus został krzyżowany przed żydowską Paschą (według różnych informacji od 1 do 3 dni przed), która z kolei obchodzona jest w trakcie pierwszej wiosennej pełni księżyca, 14 dnia żydowskiego miesiąca nisan, przypadającego w naszym kalendarzu na marzec lub kwiecień.

Z ustaleń soboru wynika, że święta wielkanocne mogą wypadać między 22 marca a 25 kwietnia, ponieważ w tych zakresach przypada pierwsza pełnia księżyca. Najwcześniej mogą być 21 marca, jeśli jest to sobota i w tym dniu przypadałaby pełnia. 

Obliczenia na to, kiedy wypada Wielkanoc są dosyć skomplikowane matematycznie. W praktyce więc większość ludzi korzysta z gotowych tabel lub kalendarzy, które podają datę Wielkanocy na wiele lat naprzód. Istnieją też kalkulatory online, które mogą obliczyć datę Wielkanocy dla dowolnego roku.

Jakie święta oblicza się na podstawie Wielkanocy?

Od tego, kiedy wypada Wielkanoc, zależą trzy święta - Wniebowstąpienie Pańskie, Zielone Świątki i Boże Ciało. Wypadają one odpowiednio 39, 49 i 60 dni po Wielkanocy.

Kiedy wypada Wielkanoc w 2026 roku?

W 2026 roku Wielkanoc wypada w kwietniu. Triduum Paschalne rozpocznie się we czwartek, 2 kwietnia, a święta wielkanocne będą w terminie 4-5 kwietnia 2026 r.

Zobacz także: