Toruńskie katarzynki w sercu Katarzyny Żak. "Babcia przesyłała piernik pocztą tydzień przed świętami"

Katarzyna Żak oprowadza DDTVN po rodzinnym Toruniu. W czym tkwi fenomen pierników katarzynek?
Piernikowy świat Katarzyny Żak
Źródło wideo: Dzień Dobry TVN
Źródło zdj. gł.: Dzień Dobry TVN
Dodaj do preferowanych źródeł w Google
Toruń zimą ma w sobie coś z baśni – zapach korzennych przypraw unosi się nad starówką, a historia miesza się tu z rodzinnymi wspomnieniami. Właśnie w takim otoczeniu Katarzyna Żak spotkała się z reporterką Dzień Dobry TVN, by opowiedzieć o swoim dzieciństwie, świątecznych tradycjach i o tym, dlaczego toruńskie katarzynki wciąż zajmują w jej sercu szczególne miejsce. Przedstawicielka Muzeum Toruńskiego Piernika zdradziła natomiast, dlaczego to właśnie Toruń stał się stolicą najsłynniejszych pierników w Polsce.

Toruń - powrót Katarzyny Żak do miasta dzieciństwa

Choć od lat mieszka w Warszawie, Katarzyna Żak nie ukrywa, że Toruń pozostaje dla niej miejscem wyjątkowym. To tu dorastała, tu spędzała święta i tu wracała z własnymi dziećmi, by pokazać im miasto, które ją ukształtowało.

- [Córki - przyp. red.] lubią to miasto i kiedy były małe, ja bardzo często do babci do Torunia je zabierałam. Oczywiście była obowiązkowa wizyta w sklepie z piernikami – zaznacza aktorka.

Spacer po toruńskim rynku z reporterką Dzień Dobry TVN jest więc dla żony Cezarego Żaka powrotem do czasów, gdy świąteczne przygotowania miały zupełnie inny rytm, a piernik był nie tylko słodkością, lecz także symbolem rodzinnego ciepła.

Świąteczne tradycje w domu Katarzyny Żak i smak, który zostaje na lata

Wspomnienia Katarzyny Żak są nierozerwalnie związane z jej babcią Helenką – to ona wprowadzała wnuczkę w świat świątecznych zapachów i smaków.

- Babcia przesyłała piernik owinięty lnianą ściereczką pocztą na tydzień przed świętami i on sobie tak leżakował. To było takie ciasto z miodem, z bakaliami. Przepyszne – opowiada aktorka.

Dziś, choć Katarzyna Żak żyje w zupełnie innym tempie, wciąż pielęgnuje tradycje wyniesione z rodzinnego domu.

- Ja jestem absolutną tradycjonalistką. To są święta bardzo rodzinne. One też co roku pokazują nam, jak czas szybko płynie, jak my się zmieniamy, jak zmieniają się nasi rodzice, nasi dziadkowie i jak pojawiają się nowi członkowie. (...) Jest wnuczka i myślę, że będzie zachwycona choinką, którą dla niej szykujemy w tym roku – podkreśla gwiazda.

Katarzynki – pierniki pełne tajemnic

W centrum rozmowy nie mogło zabraknąć toruńskich pierników, a zwłaszcza ich najbardziej rozpoznawalnej odmiany – katarzynek. To właśnie one od wieków stanowią symbol miasta, choć ich pochodzenie wciąż owiane jest legendami.

Nikt nie wie dokładnie, skąd wzięła się ich nazwa ani charakterystyczny kształt złożony z sześciu połączonych półokręgów. Jedna z opowieści mówi o zakonnicy Katarzynie, inna o młodej córce piekarza, która miała stworzyć ten kształt ze względu na brak foremek. Są też tacy, którzy twierdzą, że forma miała symbolizować harmonię i równowagę.

Jedno jest pewne – katarzynki były wypiekiem luksusowym. W czasach Kopernika na pierniki mogli pozwolić sobie jedynie najbogatsi, dlatego niektórzy historycy przypuszczają, że sam astronom mógł znać ich smak. Jego rodzina należała do zamożnych, a toruńskie pierniki były wówczas towarem drogim i prestiżowym.

O tajemnicach katarzynek opowiedziała reporterce Dzień Dobry TVN Małgorzata Mikulska-Wernerowicz z Muzeum Toruńskiego Piernika. Dlaczego Toruń stał się stolicą piernika?

- Przyczyniły się do tego kontakty handlowe. Pierniki były cenne m.in. dzięki przyprawom, ale też całemu procesowi powstawania piernika. Ciasto do piernika musiało leżakować. Czas leżakowania nie jest określony – to może być nawet kilka lat – zaznaczyła ekspertka.

Jak wygląda proces przyrządzania katarzynek? Zobacz w naszym materiale wideo.

Nie oglądałeś Dzień Dobry TVN na antenie? Wszystkie odcinki oraz Dzień Dobry TVN Extra znajdziesz też na Player.pl. 

Zobacz także:

Autorka/Autor: Berenika Olesińska
Reporter: Agnieszka Wurszt-Kwiatkowska