Jak inwestować z głową? "Zacznijmy nawet od niewielkich sum. Matematyka i czas zrobią swoje"
Dlaczego warto oszczędzać?
Choć temat finansów pojawia się w mediach coraz częściej, wielu Polaków nadal podchodzi do niego z dużą ostrożnością. W studiu Dzień Dobry TVN Kamil Szymański zwrócił jednak uwagę, że lęk o stabilność finansową jest społecznym problemem, który warto rozwiązać poprzez oszczędzanie.
- Jeżeli spojrzymy na większość badań, niepewność finansowa i finanse są głównym źródłem stresu większości Polaków. Zdrowie jest dopiero na drugim miejscu. Łatwo sobie wyobrazić osobę, która myśli: "Ojejku, a co jeśli stracę pracę, jeżeli sytuacja gospodarcza się pogorszy?". Jeżeli nie mamy żadnych oszczędności, to wtedy już same takie myśli powodują dosyć dużo stresu. Posiadanie minimalnej poduszki finansowej w krótkim terminie powoduje, że jeżeli coś niespodziewanego się zdarzy, nie musimy martwić się o pieniądze. Z kolei w dłuższym terminie [odłożone pieniądze - przyp. red.] powodują, że mamy więcej wolności, niezależności, jesteśmy w stanie ważne decyzje życiowe podejmować bez presji. Każda stówka odłożona, to jest troszeczkę lepiej przespana noc, to jest kawałek własnej przyszłości, którą trzymamy w swoich rękach - zaznacza ekspert ds. inwestowania i oszczędzania.
Inwestowanie - małe kwoty, duże efekty
Jednym z największych mitów dotyczących inwestowania jest przekonanie, że trzeba mieć duże pieniądze, aby zacząć. Kamil Szymański podkreślił, że to błędne założenie. W rzeczywistości kluczowe są regularność i czas.
- Bardzo niewiele osób jest w stanie bardzo szybko zaoszczędzić bardzo dużo. To jest absolutnie normalna sytuacja. Ale zachęcałbym do tego, aby dać szansę własnym pieniądzom. 100 zł oszczędzane miesięcznie przez cztery lata przy niewielkiej stopie zwrotu, to jest ponad 5 tysięcy złotych. 200 zł oszczędzane miesięcznie przez cztery lata przy niewielkiej stopie zwrotu, to jest około 10 tysięcy złotych. To jest mniej więcej mediana oszczędności przeciętnego Polaka. Ja już nie mówię o takich oszczędnościach jak odkładanie 800 plus, gdzie przy niewielkiej stopie zwrotu pięć lat odkładania to jest prawie 60 tysięcy złotych, a przez 18 lat - ponad 330 tysięcy - uświadamia ekspert ds. inwestowania i oszczędzania.
To konkretne przykłady pokazujące, że nawet niewielkie kwoty, odkładane systematycznie, mogą w dłuższej perspektywie przynieść imponujące efekty. Właśnie dlatego tak ważne jest, by zacząć jak najwcześniej - nawet jeśli początkowo są to symboliczne sumy.
- Główny składnik oszczędzania to jest czas, cierpliwość, więc zacznijmy nawet od niewielkich sum i niech matematyka, i czas zrobią swoje - dodaje gość Dzień Dobry TVN.
Dzień dobry. Wiadomo, że inwestycja potrzebuje czasu. Czy w wieku 60 lat jest sens inwestować? Tzn. czy więcej będzie kłopotów (papierów, formalności) niż zysku? Oczywiście, nie mówimy o milionach, raczej 4 zera, może 5.
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Statystycznie przeciętny 60-latek ma przed sobą jeszcze ćwierć wieku życia, więc na pewno nie jest za późno na inwestowanie. Nowoczesne aplikacje bankowe i inwestycyjne pozwalają rozpocząć inwestowanie w kilka minut bez zbędnych formalności. Jeżeli nie nastawiamy się na milionowe zyski, długoterminowe inwestowanie nie powinno rozczarować.
Czy dobrym wyborem jest IKE i IKZE dla osoby, która "boi" się inwestować na giełdzie lub w fundusze?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: IKE i IKZE to z założenia rachunki długoterminowe, w większości przypadków otwierane z myślą o emeryturze. Ponieważ w długim terminie inwestycje giełdowe i fundusze inwestycyjne oferują większy potencjał zwrotu niż gotówka, stąd korzyści IKE i IKZE obliczone są przede wszystkim na produkty inwestycyjne, takie jak akcje lub np. ETF. IKE i IKZE jest dobrym wyborem, ale wymaga jednak zrozumienia zarówno korzyści, jak i ryzyk związanych z inwestowaniem.
Jeśli nigdy wcześniej nie inwestowaliśmy, a chcemy zacząć. To od czego zacząć?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Warto zacząć od najprostszych sposobów i od niewielkich sum. Dobry początek to niewielkie kwoty inwestowane regularnie - nawet 50-100 zł miesięcznie ma sens. Najprostsze sposoby to np. fundusze indeksowe takie jak ETF, gdzie za pomocą jednego instrumentu jesteśmy w stanie kupić gotowy koszyk składający się z setek akcji, co pozwala skutecznie rozpraszać ryzyko związane z inwestowaniem w pojedyncze akcje. Regularność, małe sumy, gotowe koszyki inwestycyjne to dobra metoda na początek. Co ciekawe, nawet duża część bardzo doświadczonych inwestorów, posiadających duże sumy pieniędzy, nadal stawia przede wszystkim na najprostsze rozwiązania.
Czy warto inwestować w fundusze inwestycyjne?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Tak. Fundusze inwestycyjne to jedne z najpopularniejszych i najbardziej skutecznych metod długoterminowego inwestowania. Należy jednak pamiętać, że fundusz funduszowi nierówny. Kupując fundusz, powinniśmy przede wszystkim skupić się na niskich opłatach za zarządzanie i przejrzystości. Historycznie najbardziej popularne fundusze, to fundusze indeksowe, takie jak ETF, ponieważ są relatywnie tanie, łatwe do zrozumienia, łatwe w zakupie i sprzedaży i skuteczniejsze w długim terminie niż alternatywy. Fundusze indeksowe są wybierane zarówno przez osoby zupełnie początkujące, jak i doświadczone.
Czy powinniśmy wydawać z głową?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Ponieważ oszczędności to różnica między tym, co wydajemy, a tym, co zarabiamy, zatem kontrola wydatków jest kluczowa. Ważne, by oszczędzać realistyczne sumy, takie, które nie będą zbyt dużym obciążeniem dla naszego miesięcznego budżetu. Pieniądze mają tendencję do rozchodzenia się przez palce, dlatego najlepiej odkładać pieniądze automatycznie na początku miesiąca, a nie liczyć na to, że oszczędzimy to, co nam zostanie, bo wtedy może się okazać, że nie zostanie nam nic.
W co teraz najlepiej inwestować? Nieruchomości to wciąż dobry wybór?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Wszyscy widzimy po rosnących cenach, że nieruchomości potrafią być dobrą inwestycją. Inwestowanie w nieruchomości wymaga jednak dużych nakładów finansowych, dużego nakładu czasu oraz zamrożenia dużej ilości kapitału. Z tego powodu inwestowanie w nieruchomości, mimo swojej popularności, jest skierowane do ograniczonej liczby osób. Z drugiej strony inwestycje giełdowe, chociażby przez fundusze, pozwalają rozpoczynać od małych sum, można je relatywnie łatwo kupić i sprzedać oraz oferują ogromny wybór tak, aby każdy mógł znaleźć coś dla siebie. Z tego powodu nieruchomości niekoniecznie są oczywistym wyborem inwestycyjnym dla kogoś, kto zastanawia się, od czego zacząć.
Czy inwestowanie w ETF jest bezpieczne?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: ETF-y to pod wieloma względami najbardziej popularne instrumenty inwestycyjne na świecie. Są oferowane przez jedne z największych firm zarządzających funduszami na świecie, a w największych ETF ulokowane są miliardy. W ETF inwestują zarówno początkujący, jak i doświadczeni inwestorzy. Musimy jednak pamiętać, że ETF to tylko narzędzie, które służy nam do zainwestowania w konkretny koszyk akcji, obligacji lub surowców. Zwrot lub ewentualna strata inwestycji w ETF zależy od tego, w co postanowiliśmy zainwestować za pomocą ETF. Na przykład inwestując przez ETF w koszyk największych spółek amerykańskich lub polskich nasz zwrot z inwestycji będzie zależał od zmian wartości wspomnianych koszyków. ETF po prostu ułatwia nam inwestowanie w wybrany przez nas obszar.
Odkładam 800+ na zwykłym koncie oszczędnościowym i uzbierała się już spora suma. Jak ją najlepiej zainwestować, aby przynosiła dodatkowy zysk?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Odkładanie 800+ to świetny nawyk, ale ze względu na utratę wartości pieniądza z powodu inflacji, rzeczywiście warto zastanowić się nad zainwestowaniem tych pieniędzy. Tego typu oszczędności chcemy inwestować w sposób możliwie odpowiedzialny i bezpieczny. Ponieważ mamy po swojej stronie czas, nie musimy szukać inwestycji o wysokich stopach zwrotu. Wystarczy coś, co w regularny sposób pozwoli nam pokonać inflację. Popularnym wyborem będą fundusze indeksowe, oferujące dostęp do jednego lub kilku największych indeksów giełdowych na świecie, które pozwalają nam zarabiać w długim terminie, jednocześnie rozpraszając ryzyko inwestycyjne, które nigdy nie znika, ale może zostać zminimalizowane. Co ciekawe, we współczesnych platformach inwestycyjnych istnieją możliwości automatycznego inwestowania np. 800 zł miesięcznie bez potrzeby wcześniejszego odkładania większych sum.
Dzień dobry, chciałam zapytać, w co warto teraz zainwestować - w złoto czy raczej w srebro? I czy kupić sztabki czy monety?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Złoto lub srebro to ciekawe opcje inwestycyjne, ale raczej jako niewielka część portfela. W przeciwnym razie może zdarzyć się, że coś, co stanowi dużą część naszego majątku, ulokowaliśmy w czymś, co spadło na wartości ponad 10 proc. w ciągu ostatniego miesiąca - tak jak właśnie zrobiło to złoto. Warto pamiętać, że lokowanie dużej części majątku w konkretny typ inwestycji zawsze zwiększa ryzyko - srebro i złoto nie są tu wyjątkiem. Decyzja - sztabka czy moneta - głównie zależy od tego, ile jesteśmy gotowi zainwestować oraz tego, czy mamy jak te przedmioty przechowywać.
W co może inwestować osoba, która kompletnie się na tym nie zna, ale nie chce długo czekać na efekty i pomnożenie kapitału? Czy jest to w ogóle możliwe?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Chęć szybkiego mnożenia kapitału prowadzi zazwyczaj do spekulacji inwestycyjnej, która w większości przypadków nie przynosi pozytywnych efektów. Czas i cierpliwość to główny składnik skutecznej strategii inwestycyjnej, nic na to nie poradzimy. Na pocieszenie mogę dodać, że czas zazwyczaj biegnie szybciej, niż nam się wydaje, więc efekty i tak mogą przyjść szybciej, niż się spodziewaliśmy.
Czy drobne sumy na koncie oszczędnościowym to dobry początek?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Absolutnie tak! Zdecydowana większość ludzi, która posiada duże oszczędności, zaczęła właśnie od małych sum.
Lepiej w tych czasach trzymać gotówkę w domu czy w banku?
- Kamil Szymański, ekspert ds. inwestowania i oszczędzania: Z zasady trzymanie pieniędzy w licencjonowanym, regulowanym banku, objętym bankowym funduszem gwarancyjnym jest bezpieczniejszą metodą przechowywania gotówki niż przysłowiowa skarpeta. Zwłaszcza, że w banku zazwyczaj możemy liczyć na oprocentowanie naszych środków.
Nie oglądałeś Dzień Dobry TVN na antenie? Wszystkie odcinki znajdziesz na Player.pl.
Zobacz także:
- Stopa zwrotu - co to jest? Kiedy jest potrzebna i jak ją policzyć?
- Co czwarta Polka nie ma oszczędności. "Brak poduszki finansowej"
- Zmienia się kwota najniższej krajowej. Ile wynosi w 2026 r.?
Źródło zdjęcia głównego: Tom Werner/Getty Images