- Polskie kino obecne w Cannes od 1946 roku.
- Złota Palma dla "Człowieka z żelaza" Andrzeja Wajdy w 1981 roku.
- Sukcesy m.in. Kieślowskiego, Skolimowskiego i Pawlikowskiego.
Cannes 2026. "Ojczyzna" Pawła Pawlikowskiego
79. edycja Festiwalu Filmowego w Cannes przynosi wyraźne ożywienie zainteresowania polskim kinem, które w ostatnich latach ponownie zaczęło zaznaczać swoją obecność w konkursach i sekcjach prestiżowego wydarzenia. Największą uwagę przyciąga Paweł Pawlikowski, twórca nagrodzonej Oscarem "Idy" oraz wyróżnionej w Cannes "Zimnej wojny". Reżyser prezentuje swój nowy film wieńczący autorską trylogię o Europie Wschodniej po II wojnie światowej. "Ojczyzna" powalczy o Złotą Palmę w konkursie głównym.
Tegoroczne Cannes ma dla Polski szczególne znaczenie, ponieważ oprócz głośnych premier fabularnych przypomina także o dziedzictwie kina autorskiego, które przez dekady budowało swoją pozycję właśnie na Lazurowym Wybrzeżu. W programie znalazł się m.in. specjalny pokaz "Człowieka z żelaza" Andrzeja Wajdy w sekcji Cannes Classics, co podkreśla, że historia polskiego kina jest integralną częścią historii samego festiwalu.
Początki polskiej obecności w Cannes
Historia polskiego kina w Cannes zaczęła się jeszcze w latach 40. XX w., kiedy festiwal dopiero kształtował swoją międzynarodową rangę. Już w 1946 roku wyróżnienie zdobył krótkometrażowy dokument "Wieliczka" Jarosława Brzozowskiego, co zapoczątkowało wieloletnią obecność polskich twórców na Lazurowym Wybrzeżu. Produkcja otrzymała główną nagrodę w dziale filmów dydaktycznych.
W kolejnych latach polskie kino stopniowo budowało swoją rozpoznawalność, choć początkowo ograniczało się głównie do krótkich form. Dopiero lata 50. przyniosły pierwsze znaczące wejścia do konkursu głównego i realne otwarcie drogi do międzynarodowych sukcesów.
Złota era polskich sukcesów: Ford, Wajda i narodziny legendy Cannes
Przełomem okazał się rok 1954, kiedy Aleksander Ford trafił do konkursu głównego z "Piątką z ulicy Barskiej", zdobywając nagrodę międzynarodową. To wydarzenie otworzyło polskim twórcom drzwi do najważniejszych sekcji festiwalu i zapoczątkowało erę regularnej obecności Polski w Cannes.
W kolejnych latach kluczową postacią stał się Andrzej Wajda, którego "Kanał" w 1957 roku poruszył publiczność i przyniósł międzynarodowe uznanie. Kulminacją tej drogi była Złota Palma dla "Człowieka z żelaza" w 1981 roku – jedno z najważniejszych osiągnięć w historii polskiego kina.
Andrzej Munk, Has i Zanussi: nagrody jury i FIPRESCI
Silną pozycję polskiego kina w Cannes budowali także inni twórcy polskiej szkoły filmowej. "Pasażerka" Andrzeja Munka otrzymała Nagrodę FIPRESCI oraz wyróżnienie specjalne jury; "Sanatorium pod klepsydrą" Wojciecha Jerzego Hasa zdobyło nagrodę jury. "Constans" Krzysztofa Zanussiego również otrzymał nagrodę jury.
Ważnym momentem była nagroda dla Krystyny Jandy za najlepszą rolę aktorską w filmie "Przesłuchanie", który z powodu zwirowań politycznych został pokazany w Cannes dopiero w 1990 roku.
Kolejnym polskim twórcą nagradzanym w Cannes jest także Jerzy Skolimowski. Jego najważniejsze sukcesy to nagroda jury (2022 rok) za film "IO" oraz wcześniejsze laury za "Wrzask" (nagroda specjalna jury w 1978 roku) i "Fuchę" (Najlepszy Scenariusz, 1982 rok).
W Cannes bardzo pozytywne recenzje otrzymała także Agnieszka Smoczyńska za film "Silent Twins".
Zobacz także:
- Leonardo DiCaprio nie wygrał Oscara, ale był bohaterem gali. "Został memem w 3 sekundy"
- Suknie ślubne jak z Oscarów. Oto najpiękniejsze inspiracje z czerwonego dywanu
- 88-letnia Jane Fonda w cekinach i "syrena" Kylie Jenner. Oto 10 najlepszych kreacji oscarowego afterparty