Te małe owady to nie nasz wróg, który nas podszczypie, ale prawdziwy bohater naszych ogrodów

Szczypawka na liściach rośliny
Te małe owady to nie nasz wróg, który nas podszczypie, ale prawdziwy bohater naszych ogrodów
Źródło zdj. gł.: Tomasz Klejdysz/Getty Images
Dodaj do preferowanych źródeł w Google
Wygląda groźnie, ale nie stanowi zagrożenia. Skorek pospolity (Forficula auricularia), zwany potocznie szczypawką, to jeden z najbardziej niedocenianych mieszkańców polskich ogrodów. Choć jego szczypce na końcu odwłoka mogą budzić niepokój, w rzeczywistości służą mu do polowania, obrony i składania skrzydeł, nie zaś do atakowania ludzi.

Dalsza część artykułu znajduje się pod materiałem wideo

Klatka kluczowa-373399
Wiosenne prace w ogrodzie
Źródło: Dzień Dobry TVN
Kluczowe fakty:
  • Skorek pospolity (Forficula auricularia) to pożyteczny, nocny owad, który żywi się m.in. mszycami, larwami i jajami szkodników, pomagając chronić rośliny w ogrodzie.
  • Samica skorka wyróżnia się troską o potomstwo – pilnuje jaj, obraca je, chroni przed zagrożeniami i opiekuje się larwami do ich pierwszego linienia.
  • Szczypce skorka służą do chwytania zdobyczy, obrony, składania skrzydeł i rywalizacji między samcami, a nie do atakowania ludzi.

Nocny łowca między pomidorami i paprykami

Ten brązowo-rudy owad o długości 10–15 mm prowadzi nocny tryb życia. Wyrusza na łowy, gdy ogrodnik kładzie się spać. Wtedy między liśćmi pomidorów, papryki czy róż poluje na mszyce, jaja owadów, mączlika, drobne gąsienice i larwy szkodników glebowych. Jedna szczypawka potrafi w ciągu nocy zjeść nawet kilkadziesiąt mszyc, skutecznie ograniczając ich liczebność.

Dzień spędza w ukryciu – pod liśćmi, w szczelinach kory, pod doniczkami, w pęknięciach drewna czy w zwiniętych liściach. Rzadko pokazuje się za dnia, chyba że została spłoszona.

Niezwykła troska szczypawki o potomstwo

W świecie owadów skorek wyróżnia się zachowaniem rodzicielskim. Samica drąży niewielką komorę w wilgotnej ziemi i składa w niej od 20 do 80 jaj. Nie opuszcza ich – regularnie obraca, wylizuje i przenosi w razie zagrożenia, chroniąc przed pleśnią i drapieżnikami. Pozostaje z larwami aż do ich pierwszego linienia, zanim młode rozpoczną samodzielne życie.

Po co szczypawce szczypce?

Szczypce na końcu odwłoka, tzw. cerci, pełnią kilka istotnych funkcji:

  • chwytanie zdobyczy – przydają się podczas polowania na drobne ofiary,
  • obrona – odstraszają drapieżniki,
  • składanie skrzydeł – pomagają upakować błoniaste skrzydła pod krótkimi pokrywami,
  • walka i gody – samce używają zakrzywionych szczypiec w rywalizacji o samice.

Wbrew powszechnemu mitowi, skorki nie wchodzą ludziom do uszu. Polska nazwa „skorek” wywodzi się od„skubania kory”.

Jak zadbać o skorki w swoim ogrodzie?

W ogrodach skorki często giną nie z rąk naturalnych wrogów, lecz przez działania ludzi:

  • Pułapki ze słomą – popularne doniczki wypełnione trawą lub słomą wyłapują setki pożytecznych osobników, które następnie giną we wrzątku.
  • Sprzątanie kryjówek – usuwanie kory, desek i liści pozbawia je schronienia w ciągu dnia.
  • Opryski wieczorne – stosowanie insektycydów o zmierzchu zatruwa skorki, które właśnie wtedy rozpoczynają nocne polowania.

 Jak pomóc skorkom w ogrodzie:

  • Nie zakładaj pułapek ze słomą – łapią pożyteczne owady.
  • Zostaw w cieniu kawałek kory, odwróconą doniczkę lub wilgotny kamień – stanie się dziennym schronieniem.
  • Nie pryskaj roślin wieczorem ani nocą – skorki wtedy pracują.
  • Jeśli populacja stanie się zbyt liczna, przenieś je delikatnie w inne miejsce ogrodu, zamiast stosować środki chemiczne.

Sprzymierzeniec, nie wróg

Ogród, w którym żyją skorki, to ogród wolny od kolonii mszyc. Ten cichy nocny drapieżnik pracuje bez rozgłosu, ale niezwykle skutecznie. Zamiast się go obawiać, warto go chronić – bo właśnie on, między liśćmi pomidorów i papryki, dba o zdrowie roślin, gdy my śpimy.

Zobacz także:

Źródło: Ogrodowe Triki i Porady/Dom i Ogród na Spryt/Wikipedia
Autorka/Autor: Teofila Siewko