Właściwości macierzanki – zastosowanie w lecznictwie i kosmetyce. Bywa też używana jako przyprawa

Zioła w moździerzu
Właściwości macierzanki
Źródło: Avalon_Studio/Getty Images
Macierzanka to roślina o szerokim zastosowaniu. Posiada właściwości lecznicze, które są wykorzystywane m.in. w terapii infekcji dróg oddechowych i zaburzeń układu pokarmowego. Macierzanka wykorzystywana jest też w kosmetyce oraz w gastronomii jako przyprawa (ma podobny aromat do tymianku).

Macierzanka występuje w wielu zakątkach świata. Największą popularnością cieszą się macierzanka piaskowa i zwyczajna, spore grona zwolenników ma również macierzanka cytrynowa. Uprawa macierzanki jest bardzo prosta, nie jest to roślina wymagająca, jej nasiona i sadzonki są dostępne w wielu sklepach, również internetowych.

Co to jest macierzanka?

Macierzanka (łac. thymus serpyllum) to roślina pospolita, która występuje w niemal całej Europie, Azji oraz Ameryce Północnej. W Polsce znaleźć ją można przede wszystkim na nizinach. W warunkach naturalnych rośnie przy drogach, na skarpach i na ubogich łąkach. Na świecie występuje w ponad 300 gatunkach, w Polsce można spotkać 10 z nich. Niektóre odmiany macierzanki uprawiane są w ogrodach jako rośliny ozdobne, inne hoduje się głównie ze względu na właściwości lecznicze. Jedną z odmian macierzanki jest tymianek. Na uwagę zasługuje również macierzanka cytrynowa, która ma wyjątkowe właściwości smakowe, macierzanka zwyczajna o pięknych różowych kwiatach oraz macierzanka wczesna Pygmaeus, która nadaje ogrodom specyficznego górskiego klimatu.

Odmianą najpopularniejszą w Polsce jest macierzanka piaskowa, którą w warunkach naturalnych znaleźć można w lasach sosnowych, w miejscach piaszczystych i nasłonecznionych. Nie jest ona rośliną wymagającą i dobrze się rozmnaża, nawet rosnąc na ubogiej ziemi. Macierzanka posiada właściwości, które sprawiają, że wiele osób chce ją mieć w ogrodzie. Nasiona macierzanki są łatwo dostępne i niedrogie, wysiewa się je w okresie od kwietnia do czerwca na rozsadniku. Sadzonki macierzanki umieszcza się bezpośrednio w gruncie, należy je odpowiednio zabezpieczyć przed mrozem. Rozstawa w przypadku macierzanki piaskowej to 10-20 cm.

Jak wygląda macierzanka? Odmiany macierzanki różnią się od siebie, np. macierzanka piaskowa jest niezbyt dużą krzewinką, osiągającą jedynie 10-30 cm wysokości. Jej cechą charakterystyczną są różowo-fioletowe kwiaty. Rosnąc tworzy dość zwarte darnie.

Macierzanka - właściwości lecznicze i zastosowanie

Właściwości lecznicze macierzanki wynikają z jej składu. Jest ona źródłem olejku eterycznego, garbników, składników mineralnych, kwasów organicznych oraz witaminy C. Kwitnące pędy macierzanki stanowią surowiec zielarski. Zbiera się je w słoneczne dni i następnie suszy w przewiewnym i zacienionym miejscu. Wyciągi i olejki z macierzanki wykorzystywane są zarówno w celach leczniczych, jak i kosmetycznych. Napar z ziela macierzanki stosuje się głównie w warunkach domowych.

Właściwości macierzanki:

  • wspomaga pracę układu pokarmowego – stymuluje wydzielanie soków żołądkowych, polecana jest na wzdęcia, niedokwasotę, wspomaga pracę wątroby i układu żółciowego,
    • posiada właściwości wykrztuśne - sprawdza się w leczeniu infekcji dróg oddechowych, polecana jest pacjentom zmagającym się z przewlekłym nieżytem oskrzeli, pozwala pozbyć się suchego kaszlu,
      • ma właściwości antybakteryjne – leczy infekcje gardła, przynosi ukojenie osobom ze stanem zapalnym dziąseł (jest wtedy stosowana w formie płukanki). W okresie zwiększonej zachorowalności na przeziębienia warto zaopatrzyć się w herbatę z macierzanki,
        • wzmacnia organizm, dodaje sił i polepsza pracę mózgu - macierzanka do picia dzięki temu, że poprawia pamięć, zalecana jest w okresach zwiększonego wydatku energetycznego i umysłowego,
          • działa uspokajająco,
            • polecana jest na bóle menstruacyjne, ponieważ działa rozkurczowo i rozluźniająco,
              • może pomóc osobom cierpiącym z powodu bólów głowy i migren,
                • stosowana zewnętrznie, przynosi ulgę w miejscu ukąszenia przez komara.

                  Macierzanka w kosmetyce

                  Macierzanka piaskowa posiada również właściwości, które pozwalają na wykorzystanie jej w kosmetyce. Macierzanka znalazła zastosowanie w produkcji kosmetyków przeznaczonych do cery tłustej z widocznie rozszerzonymi porami. Polecana jest również na cerę trądzikową, bo działa przeciwzapalnie i bakteriobójczo. Roślina ta, z uwagi na wysoki poziom flawonoidów, opóźnia proces starzenia się. Macierzanka (jak i inne zioła, np. rozmaryn) doskonale pielęgnuje włosy, szczególnie te przetłuszczające się, ponieważ oczyszcza je z nadmiaru sebum. Wchodzi ona w skład szamponów, płynów do płukania ust oraz pasty do zębów. Macierzanka stosowana jest również do kąpieli, działa wtedy kojąco, tonizuje i poprawia ukrwienie skóry.

                  Zastosowanie macierzanki w kuchni

                  Macierzanka piaskowa to roślina o korzennym smaku. Posiada aromat podobny do tymianku, dlatego jest szeroko wykorzystywana w gastronomii. Jako roślina przyprawowa stosowana jest przede wszystkim w kuchni krajów śródziemnomorskich. Dodaje się ją do zup, sosów, dań z drobiu i ryb, sprawdza się jako przyprawa do dziczyzny. Warto jednak być świadomym, że macierzanka jest przyprawą, której powinny unikać kobiety w ciąży. Również picie herbaty z macierzanki powinno być wcześniej skonsultowane z lekarzem.

                  Zobacz wideo: 28 września obchodzimy światowy dzień jabłka

                  28 września obchodzimy światowy dzień jabłka
                  Źródło: Dzień Dobry TVN

                  Zobacz także:

                  Autor: Adrian Adamczyk

                  Źródło zdjęcia głównego: Avalon_Studio/Getty Images

                  podziel się:

                  Pozostałe wiadomości

                  Joanna Jędrzejczyk w roli stand-uperki. "Robię rzeczy, których nie potrafię i mam prawo tego nie umieć"

                  Joanna Jędrzejczyk w roli stand-uperki. "Robię rzeczy, których nie potrafię i mam prawo tego nie umieć"

                  Król Karol otrzymał tysiące listów z całego świata. "To największa otucha i wsparcie"

                  Król Karol otrzymał tysiące listów z całego świata. "To największa otucha i wsparcie"

                  Zastanawiasz się, jak chronić swoje córki? Sylvester Stallone  ma na to nietypowy sposób

                  Zastanawiasz się, jak chronić swoje córki? Sylvester Stallone ma na to nietypowy sposób

                  Depresja czy bunt - jak pomóc własnemu dziecku? "To sygnał, którego nie wolno zostawić"

                  Depresja czy bunt - jak pomóc własnemu dziecku? "To sygnał, którego nie wolno zostawić"

                  Reporterka DDTVN nagrodzona za wyjątkowy materiał. Dzięki niej szansa na pomoc innym wzrosła

                  Reporterka DDTVN nagrodzona za wyjątkowy materiał. Dzięki niej szansa na pomoc innym wzrosła

                  Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

                  Mieszkanie razem czy osobno - co jest lepsze dla związku? Psycholog radzi

                  Ostatnia wizyta Tomasza Komendy w Dzień Dobry TVN. Cieszył się, że zostanie ojcem

                  Ostatnia wizyta Tomasza Komendy w Dzień Dobry TVN. Cieszył się, że zostanie ojcem

                  Jak działają internetowi dawcy nasienia? "Lepiej jest to zrobić metodą naturalną, ze zbliżeniem"

                  Jak działają internetowi dawcy nasienia? "Lepiej jest to zrobić metodą naturalną, ze zbliżeniem"

                  Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?
                  Materiał promocyjny

                  Puchar Świata w Snowboardzie Alpejskim pierwszy raz odbywa się w Polsce. Co warto wiedzieć o imprezie?

                  W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu
                  Materiał promocyjny

                  W tym miejscu wypoczniesz i zapomnisz o problemach. Ekspertka zdradza sześć trików na stworzenie domowego kącika relaksu

                  Kiełek czeka na adopcję

                  Kiełek czeka na adopcję

                  Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!
                  Materiał promocyjny

                  Ferie zimowe warto spędzić w Wiśle!

                  Czy Kate Middleton jest w ciąży? "Król Karol chciałby znów zostać dziadkiem"

                  Czy Kate Middleton jest w ciąży? "Król Karol chciałby znów zostać dziadkiem"

                  Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

                  Ubrania z drugiej ręki: hit czy kit?

                  Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

                  Szymon Wydra w nowej roli. Młodzież nazywa go wujkiem. "To mnie inspiruje"

                  Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

                  Przeglądał mieszkania na sprzedaż. "Zdębiałem, jak to zobaczyłem"

                  Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

                  Poduszki kontra zmarszczki. "To naprawdę wygodne"

                  Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"
                  Materiał promocyjny

                  Rafał Maślak ma swoje poranne rytuały. Jak dobrze zacząć dzień? "Zawsze to robię"

                  Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

                  Agnieszka Chylińska o początkach kariery. "To było strasznie bolesne"

                  Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

                  Tak Agnieszka i Wojtek ze "ŚOPW" świętowali 5. rocznicę

                  Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"
                  Materiał promocyjny

                  Kuchnia na zimowe szaleństwa. "Proteiny są dla nas niesamowicie ważne"

                  Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

                  Lekarze alarmują: to tykają bomba. Codziennie mamy z tym do czynienia

                  Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"
                  Materiał promocyjny

                  Atuty województwa śląskiego. Tu warto przyjechać w każdą porę roku. "Jesteśmy gościnnym regionem"

                  Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

                  Cellulit nie musi być problemem. Sprawdź, jak skutecznie się go pozbyć

                  Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?
                  Materiał promocyjny

                  Jak przygotować rzeczy do sprzedaży na Vinted?

                  Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

                  Marcin Prokop wyznał, jaki jest jego najcenniejszy talent. "Dość dobrze go wykorzystuję"

                  Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

                  Taneczna rozgrzewka na stoku. Akcja #DDdance i Projekt Zima

                  Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

                  Julia Wieniawa zdecydowała się na szczere wyznanie. "Usiadłam i rozpłakałam się"

                  Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu
                  Materiał promocyjny

                  Nowy rok, nowe… wnętrze. Rusza nowy program w Dzień Dobry TVN - Sposób na wnętrze! Weź udział w castingu

                  Małgorzata Heretyk-Musiał i Ernest Musiał o swoim przepisie na miłość. "Dzięki temu jest spokojniej i bardziej rodzinnie"

                  Małgorzata Heretyk-Musiał i Ernest Musiał o swoim przepisie na miłość. "Dzięki temu jest spokojniej i bardziej rodzinnie"

                  Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

                  Czego mężczyźni oczekują od kobiet?

                  Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

                  Nie wiesz, jak rozmawiać ze swoim psem? Waszą komunikację poprawi Radek Ekwiński. Napisz do nas

                  "Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

                  "Detektywi" i pies, który im pomaga. "To jest gwiazda tego serialu"

                  Książę Harry o nowotworze u króla Karola III. Zaskakujące wyznanie

                  Książę Harry o nowotworze u króla Karola III. Zaskakujące wyznanie

                  Szczere wyznanie Luny dotyczące Eurowizji. Co sądzi o konkursie?

                  Szczere wyznanie Luny dotyczące Eurowizji. Co sądzi o konkursie?

                  Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

                  Kultowi bohaterowie "Samych swoich" powracają na ekrany. "To zupełnie inna historia"

                  "Kochamy i chcemy być kochani". Osoby w spektrum autyzmu mówią o miłości

                  "Kochamy i chcemy być kochani". Osoby w spektrum autyzmu mówią o miłości

                  Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

                  Oszpecała córkę żrącą substancją? Dziecko straciło część ucha

                  E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"
                  Materiał promocyjny

                  E-sklep TVN. Co jest w ofercie? "Widzowie poczują się częścią czegoś większego"

                  To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

                  To one nauczą uczestników "Czas na Show. Drag Me Out" sztuki performensu

                  Mata w programie "Autentyczni". Czym jest dla niego spektrum autyzmu?

                  Mata w programie "Autentyczni". Czym jest dla niego spektrum autyzmu?

                  Wzięli ślub w teatrze. "Po przysięgach wykonaliśmy krótki stand-up o naszych gościach"

                  Wzięli ślub w teatrze. "Po przysięgach wykonaliśmy krótki stand-up o naszych gościach"

                  Te znaki zodiaku to prawdziwe królowe lodu. Ich serce ciężko jest zdobyć

                  Te znaki zodiaku to prawdziwe królowe lodu. Ich serce ciężko jest zdobyć

                  Coraz więcej singli praktykuje sober dating. "Czujemy to, co autentycznie przeżywamy"

                  Coraz więcej singli praktykuje sober dating. "Czujemy to, co autentycznie przeżywamy"

                  Ogromny sukces polskich lekarzy. "To było coś, czego nie zapomnę"

                  Ogromny sukces polskich lekarzy. "To było coś, czego nie zapomnę"

                  Prosty i przyjemny trening na zimową chandrę. Jak ćwiczyć na hula hop?

                  Prosty i przyjemny trening na zimową chandrę. Jak ćwiczyć na hula hop?

                  "The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

                  "The Traitors. Zdrajcy". Jakie są reguły nowego programu TVN?

                  Tatiana Okupnik usłyszała od innych: "Zepsułaś wszystko"

                  Tatiana Okupnik usłyszała od innych: "Zepsułaś wszystko"

                  Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

                  Substancje psychoaktywne, kradzieże, seks

                  "The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

                  "The Traitors. Zdrajcy". Poznaj interesujących uczestników nowego programu

                  #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas

                  #DzieńDobrywPolsce. Potrzebujesz interwencji Dzień Dobry TVN? Napisz do nas