Wełnowce – charakterystyka, profilaktyka i zwalczanie

Roślina zaatakowana przez wełnowce
Wełnowce – charakterystyka, profilaktyka i zwalczanie
Źródło zdj. gł.: Irina Zharkova/Getty Images
Wełnowce to szkodniki, które często atakują rośliny doniczkowe i których niełatwo się pozbyć. Walka z nimi może być bardziej skuteczna, gdy się je bliżej pozna. Co warto wiedzieć o wełnowcach?
Kluczowe fakty:
  • Zwalczanie szkodników takich jak wełnowce jest o wiele prostsze, gdy ich obecność zostanie szybko odkryta.
  • Ważne jest także zapobieganie ich inwazjom oraz znajomość środków do ich zwalczania. Które z nich sprawdzają się najlepiej?

Dalsza część tekstu pod wideo:

DD_20240321_Skop_rep_REP
Sposoby na szkodniki
Źródło: Dzień Dobry TVN

Czym są wełnowce?

Wełnowce (Pseudococcidae) to groźne szkodniki, które często atakują rośliny doniczkowe i szklarniowe, takie jak storczyki, kaktusy, draceny, paprocie, cytrusy i fuksje. Są to bardzo małe owady, które można poznać po tym, że ich ciało pokryte jest białawą wydzieliną przypominającą nieco wełniste strzępki. To właśnie tej wydzielinie wełnowce zawdzięczają swoją nazwę. Jest ona dla nich zabezpieczeniem przed drapieżnikami i niekorzystnymi warunkami otoczenia. Wełnowce żywią się sokami rośliny, co znacznie ją osłabia. Dodatkowo ich ślina może być źródłem wirusów, których działanie może jeszcze bardziej pogorszyć stan zaatakowanej rośliny. Spadź wytwarzana przez wełnowce jest dobrą pożywką dla grzybów sadzakowych. Wełnowce najczęściej można znaleźć na spodzie liści wzdłuż ich nerwów. Zdarza się także, że atakują korzenie roślin doniczkowych. Do objawów wskazujących na to, że wełnowce zaatakowały roślinę, zalicza się jej pożółkłe liście, a niekiedy także brunatne plamy. Kiedy liście zaczną opadać, jest to znak, że roślina została już bardzo osłabiona. Dlatego ważne jest obserwowanie roślin i kontrolowanie ich stanu, co pozwala na szybkie namierzenie szkodników i ich zlikwidowanie. Wełnowce rozmnażają się bardzo szybko i dlatego im szybciej zacznie się działać, tym lepiej dla rośliny.

Wełnowce – skąd się biorą?

Wełnowce na storczykach i innych roślinach doniczkowych pojawiają się zazwyczaj zimą, czyli w okresie grzewczym. W pomieszczeniach wzrasta wówczas temperatura powietrza i jednocześnie spada jego wilgotność. Wtedy uśpione dotąd owady przystępują do żerowania. Wełnowce mogą dostać się do mieszkania przez okno lub wentylację. Zdarza się, że wełnowce zostają przyniesione do domu z nowymi roślinami zakupionymi w centrach ogrodniczych czy marketach budowlanych. W takich miejscach nie zawsze panują optymalne warunki dla roślin, których jest dużo na stosunkowo niewielkiej powierzchni.

Wełnowce – zwalczanie i profilaktyka

Problemów związanych z obecnością wełnowców można uniknąć. Najlepiej po prostu nie dopuścić do tego, by pojawiły się na roślinie. Jak to zrobić? Przed dokonaniem zakupu każdą roślinę trzeba dokładnie obejrzeć i sprawdzić, czy nie ma na niej "pasażerów na gapę". Nie należy także kupować osłabionych roślin z przebarwieniami liści czy wyglądających na chore, ponieważ nawet jeśli nie są one zaatakowane przez szkodniki, to będą one bardziej podatne na ich działanie. Także rośliny, które zostały latem wystawione na taras i wracają do domu na zimę, mogą być siedliskiem wełnowców, dlatego trzeba je bardzo dokładnie sprawdzić. Doniczki i podłoże roślin powinny być sterylne.

Najlepsze sposoby na zwalczanie wełnowców

  • Przecieranie liści – jest to sprawdzony domowy sposób na zwalczanie wełnowców, który polega na obmywaniu liści wacikami nasączonymi różnymi roztworami. By osiągnąć jak największą skuteczność, należy każdy listek dokładnie wytrzeć z wierzchu i od spodu. Jeśli chodzi o same roztwory, to jest kilka przepisów na ich przygotowanie. Pierwszy z nich zakłada rozcieńczenie alkoholu z wodą w proporcji 1:2. Można wykorzystać na przykład denaturat lub spirytus. Druga mikstura to roztwór płynu do mycia naczyń, alkoholu i wody. Do jego przygotowania potrzeba po łyżce płynu i alkoholu, które trzeba rozpuścić w szklance wody. Do walki z wełnowcami można także użyć szarego mydła (20 gramów należy rozpuścić w 1 litrze wody). Dla uzyskania najlepszego efektu zabieg przecierania liści należy przeprowadzać co 3–4 dni.
  • Preparat z oleju parafinowego – należy przygotować mieszaninę oleju parafinowego z wodą (w jednakowych proporcjach) z dodatkiem kilku kropel płynu do mycia naczyń. Kiedy mikstura będzie gotowa, należy przy pomocy wacika lub pędzelka nanieść go na ciała wełnowców, strzępki wełny oraz miejsca, na których mogą pojawiać się wełnowce, czyli na liście i łodygi roślin.
  • Środki chemiczne – kiedy domowe sposoby nie przyniosą spodziewanego efektu, wówczas można sięgnąć po specjalne preparaty, które zostały stworzone z myślą o zwalczaniu wełnowców. Do wyboru są opryski, pałeczki lub środki do rozcieńczania z wodą. Ważne, by używać ich systematycznie, mniej więcej raz w tygodniu.

Zobacz także:

Autorka/Autor: Adrian Adamczyk