Newsy

Smarowanie chleba masłem. Kto odpowiada za ten zwyczaj?

Newsy

Autor:
Sylwia
Wołoch
Bartosz Krupa/East NewsChleb

Chleb i masło to podstawowe składowe udanego śniadania. Okazuje się, że wywołały niemało zamieszania w tradycji i kulturze. W Światowy Dzień Chleba przypominamy najpopularniejsze związane z nim przesądy oraz zdradzamy, komu zawdzięczamy smarowanie go masłem. Odpowiedź może zadziwiać.

Przesądy z chlebem

16 października obchodzimy Światowy Dzień Chleba. Domowe, pachnące pieczywo z chrupiącą skórką posmarowane świeżym masłem to jedna z najprostszych, a jednocześnie najsmaczniejszych potraw dzieciństwa. Jest to też kulturowy symbol oraz źródło wielu przesądów.

Kromka upadająca masłem do góry wróży bogactwo, z kolei bochenka chleba nie należy nigdy kłaść przekrojoną stroną w kierunku okna, aby nie "uciekł" z domu – czyli aby go nie zabrakło.

Młode mężatki zaszywały w koszule okruch chleba, by zagwarantować sobie udany poród i wychowanie dziecka w zdrowiu.

Chleb zawsze miał też ważne znaczenie dla urody – jedzenie jego piętek miało powodować rośnięcie pięknego biustu u pań. Krzywe kromki oznaczają z kolei, że w naszym domu jest ktoś nieszczery. Kto jednak odpowiada za to, że dziś tak chętnie jemy chleb z masłem?

Chleb z masłem a Mikołaj Kopernik

Astronom, duchowny, medyk i matematyk Mikołaj Kopernik wynalazł między innymi heliocentryczny model Układu Słonecznego, ilościową teorię pieniądza i… chleb z masłem? Za ten naukowy dowcip odpowiada dwóch amerykańskich naukowców. W latach 70. zachowując pozory naukowości opublikowali artykuł w prestiżowym "American Journal of Medicine", w którym opisali, jak doszło do wynalezienia kanapki z masłem.

Kopernik, zmartwiony chorującymi żołnierzami, którzy bronili Olsztyna przed Krzyżakami, miał dojść do źródła ich problemów. Był nim brudny chleb jedzony po upadku na ziemię. Wymyślił zatem smarowanie kromek chleba masłem – dlatego, że doskonale widać na nim brud, a przecież chleb zawsze upada masłem do dołu. Mit szybko zaczął żyć swoim życiem.

Jak mówi w rozmowie z PAP dr hab. Jarosław Włodarczyk z Instytutu Historii Nauki PAN, artykuł przeszedł wszystkie niezbędne recenzje, miał też odniesienia do źródeł w przypisach, dlatego łatwo wprowadzał w błąd osoby, które ich nie zweryfikowały. Tekst powstał prawdopodobnie z chęci wprowadzenia atmosfery lekkiej ironii w huczne obchody 500-lecia urodzin astronoma.

Skąd zatem wziął się zwyczaj smarowania chleba masłem? Tego nie wiemy, jednak Kopernik na pewno nie był słynnym polskim gastronomem.

Zobacz video: Czym zastąpić chleb w diecie?

Zobacz także:

Autor:Sylwia Wołoch

Źródło zdjęcia głównego: Bartosz Krupa/East News

Pozostałe wiadomości